Czego oczekuje pokolenie Z?

  • Materiał partnera
opublikowano: 29-05-2019, 22:00

Niepokorne pokolenie Z, zwane także generacją@, to ludzie młodzi, dopiero wchodzący na rynek pracy, studenci, uczniowie. Zależnie od definicji to osoby urodzone od 1990 lub 1995 r.

Zetki angażują się w sprawy uniwersalne, często są związane z jakąś ideologią. To m.in. Malala Yousafzai, pakistańska działaczka na rzecz praw kobiet i najmłodsza laureatka Pokojowej Nagrody Nobla, Emma Gonzáles, amerykańska aktywistka na rzecz ograniczenia dostępu do broni, Greta Thunberg, szwedzka aktywistka klimatyczna. To też nastoletni programiści milionerzy, przedsiębiorcy i działacze proeko, youtuberzy, vlogerzy... pokolenie Connected. Jak twierdzą specjalizujący się w temacie publicyści, pokolenie Z jest otwarte i bezpośrednie, ma swoje słownictwo (którego źródłem są komputery oraz internet) i żyje w świecie cyfrowym. Bez internetu nie potrafi funkcjonować — tam buduje relacje, dzieli się wiedzą i pomysłami, wiąże się w grupy...

Młodzi Z chcą osiągnąć dużo i szybko, nie mają cierpliwości do ślęczenia, budowania krok po kroku, osiągania kolejnych stopni. Przy tym chłoną wiedzę (wcale nie w szkole) i są kreatywni. Znają angielski z internetu, mają kolegów na całym świecie. Praktycznie nie znają ograniczeń. Nie boją się nowego — to dla nich przedmiot fascynacji i pole do eksperymentowania. Przy tym zdają sobie sprawę z zagrożeń i problemów współczesności.

Właściwości pokolenia Z

Generacja Z jest pokoleniem multiscreeningowym. Zetki potrafią robić wiele rzeczy jednocześnie i działać wspólnie w sieci. Ale mogą mieć problem ze skupieniem się na drobiazgach i z dokładnością.

Mają potrzebę zmieniania świata. Bez problemu akceptują różnorodność. Chociaż uważa się, że to pokolenie samotników (nie budują bliskich relacji w realnym życiu) i egoistów. Chcą dobrze zarabiać, a jako pokolenie technologiczne potrzebują dobrego sprzętu. Do kariery podchodzą pragmatycznie. Dorabiają od wczesnej młodości, planują rozwój, organizują swój świat. Ich modus operandi to Snapchat i profil instagramowy.

Jak Zetki będą sobie radziły w świecie finansów? Na co muszą zwrócić uwagę firmy kierujące do młodych swoją ofertę? Jakie będą oczekiwania pokolenia Z wobec pracodawców?

Na te pytania próbują odpowiedzieć autorzy raportu „Pokolenie Z w finansach i na rynku pracy. Jak pokolenia Z, X i Y różnią się w świetle danych i badań”, przygotowanego przez Provident Polska, dla którego próbę stanowili urodzeni w latach 1995- 2000, w świecie pełnym dóbr konsumpcyjnych i zachodzących zmian społecznych.

Co wynika z demografii

W 1990 r. gdy pokolenie X wchodziło na rynek pracy, na jednego seniora w wieku 65+ przypadało ponad 6 osób w wieku produkcyjnym (15-64). Rozpoczynające pracę Zetki żyją w czasach, gdy na 1 seniora przypadają już tylko 4 osoby. W 2050 r. gdy wszystkie osoby z pokolenia Z będą już zadomowione na rynku pracy, na 1 seniora będzie przypadało mniej niż 2 osoby w wieku produkcyjnym.

Zachodzące zmiany spowodują określone skutki w przyszłości. Statystyczny mężczyzna urodzony w 2017 r. będzie żył 74 lata, a kobieta prawie 82 lata. To o 6-8 lat dłużej niż osoby z pokolenia X i Y. Zetki będą więc musiały pracować dłużej nawet o 10 lat, by zarobić na siebie oraz zwiększającą się liczbę emerytów. Młodzi z pokolenia Z będą coraz później zakładali rodziny, często nieformalne.

Przy tym zwiększy się liczba rozwodów. To spowoduje, że więcej kobiet Zetek niż tych z pokolenia X i Y będzie aktywnych zawodowo, by móc sobie zapewnić środki do życia i nie podlegać w przyszłości wykluczeniu finansowemu. Będą musiały być samowystarczalne finansowo, nie mogąc liczyć na utrzymywanie przez partnera czy męża.

Zetki na rynku pracy

W świetle wyników badania podejście do pracy osób z pokolenia X, Y, Z nie różni się tak bardzo. Największe różnice dotyczą stosunku do zatrudnienia w formie umowy o pracę oraz stabilności, które dla Zetek nie są kluczowe. Być może młodzi, którzy coraz częściej łączą pracę z nauką, dorabiają np. na własnym blogu czy kanale YouTube, są lepiej przygotowani do niestabilności na rynku pracy niż ich poprzednicy. Przy tym pokolenie Z nie zna rynku pracy z dwucyfrowym bezrobociem i nie musiało walczyć o miejsce pracy. O ile ich starsi koledzy oczekiwali równowagi między życiem prywatnym i pracą, o tyle dla pokolenia Connected to ma być jedna satysfakcjonująca całość. Nie ograniczają się do szukania pracy w kraju; kontaktują się z całym światem. Mogą pracować gdziekolwiek — przecież mają internet. Ale też wciąż szukają lepszego, ciekawszego, nowego wyzwania, więc trudno im zagrzać miejsce, często zmieniają pracę. Zetki mogą być zatem mniej lojalne względem pracodawców niż pozostałe pokolenia, a pracodawcy będą musieli więcej zainwestować, by pokolenie Z związać z sobą na dłużej. Pracodawcy narzekają na to, że najmłodsi pracownicy zachowują się tak, jakby im nie zależało na pracy — spóźniają się, odchodzą z dnia na dzień. Poza niechęcią Zetek do hierarchii i dyscypliny istotne jest tu także stawianie zadań. Dlatego Zetka najlepiej sprawdza się w branży IT i innych zawodach wymagających kreatywności.

Oczekiwania wobec pracodawcy

Z raportu Provident Polska wynika, że wysokie zarobki są bardzo ważne dla Zetek, podobnie jak dla generacji Y. Generacja@ przesiąkła modą na start-upy i chęcią prowadzenia własnego biznesu. A jeśli do tego dodać niechęć do korporacyjnej zależności, można zakładać, że w przyszłości znaczniej więcej osób z pokolenia Z będzie chciało prowadzić własną firmę niż w pokoleniu Y. Na pytanie: „Co jest dla Ciebie ważniejsze w pracy?”, osoby z pokolenia Z, Y i Z odpowiadały wyjątkowo zgodnie. Wolą mieć wyższe zarobki niż więcej wolnego czasu, preferują pracę w osobnym pokoju niż open space, ważniejsza jest dla nich różnorodność wykonywanych zadań niż praca nad jedną konkretną rzeczą. Według autorów raportu łączenie pracy z nauką będzie coraz powszechniejsze, wobec tego osoby kończące studia będą miały większe doświadczenie zawodowe niż ich poprzednicy. Dzięki temu będą bardziej pewne siebie, a przy niskim bezrobociu bardziej wybredne względem swoich pracodawców. Obecnie co trzecia osoba wieku 19-24 lat studiuje. Wartość dyplomu nie jest już taka sama jak w czasach, gdy co dziesiąta osoba mogła się pochwalić tytułem magistra. O przewadze Zetek wśród pracowników bardziej niż dyplomy zdecydują doświadczenie i kompetencje cyfrowe, wszechstronność, elastyczność czy kreatywność. Za tym pójdą wyższe oczekiwania finansowe.

6 Tyle osób w wieku produkcyjnym przypadało na jednego seniora (65+) w roku 1990…

4 …tyle było ich w roku 2018…

2 …tyle zaś będzie w 2050 r.

W świecie finansów

Mimo wspominianej zaradności przedstawicieli pokolenia Z i wczesnego rozpoczynania działalności zarobkowej, głównym źródłem pieniędzy są dla nich rodzice lub członkowie rodziny. Odpowiedź taką wskazało 40 proc. badanych z grupy wiekowej 15-24 lata. Kolejne źródła to praca na cały etat (31 proc.) oraz praca dorywcza (23 proc.). Z kolei dla przedstawicieli pokolenia Y i X głównym źródłem pieniędzy jest praca na cały etat (65 proc. i 70 proc.). Już 3 proc. Zetek zarabia własne pieniądze na blogu, swoim kanale na YouTube lub koncie na Instagramie. Biorąc pod uwagę popularność mediów społecznościowych wśród młodych, można przypuszczać, że w przyszłości to źródło zarabiania będzie jeszcze bardziej popularne. Młodzi z pokolenia Z najczęściej korzystają z internetu za pośrednictwem telefonu komórkowego (94 proc.) czy laptopa (75 proc.). Zetki, podobnie jak milenialsi (16 proc. i 15 proc.) używają fintechowych aplikacji do zarządzania wydatkami, oszczędnościami czy do wymiany walut. Wkrótce więc wszelkie usługi finansowe, które nie będą dostępne w ich smartfonie, nie będą dla nich istniały.

Wiedza do uzupełnienia

Zdecydowana większość (90 proc.) deklaruje, że woli oszczędzić i odłożyć zakup w czasie,niż wziąć kredyt czy pożyczkę. Ale gdy już wezmą pożyczkę, mają zdecydowanie większy problem ze spłatą zobowiązania na czas niż osoby starsze. Według danych Krajowego Rejestru Długów zadłużenie niesolidnych dłużników w wieku 18-25 lat wzrosło aż 15-krotnie między 2013 r. a końcem I kwartału 2019 r. (z prawie 43 mln zł do 637 mln zł). Z kolei liczba dłużników w wieku 18- 25 lat w tym okresie zwiększyła się aż o ponad 437 proc. (ponad 5-krotnie), podczas gdy w pozostałych grupach wiekowych ten wzrost oscylował między 23 a 36 proc.

Na problemy ze spłatą zobowiązań wpływa kiepska wiedza ekonomiczna pokolenia Z. Na proste pytanie z zakresu podstawowej wiedzy ekonomicznej tylko 38 proc. Zetek odpowiedziało poprawnie, 36 proc. nie wiedziało, a 26 proc. wskazało błędne odpowiedzi. Eksperci Krajowego Rejestru Długów podkreśli, że młodzi ludzie często nie byli świadomi, kto jest ich wierzycielem i uważali, że nie mają żadnego kredytu w banku, skoro przecież kupowali telefon na raty w sklepie.

Wnioski płynące z raportu przygotowanego przez Provident Polska wskazują, jak ważna jest edukacja finansowa młodego pokolenia. Z jednej strony Zetki są bowiem zaradne, bo potrafią już w szkole zarabiać pieniądze na blogach czy YouTube, z drugiej zaś nie radzą sobie z gospodarowaniem pieniędzmi i ustalaniem hierarchii wydatków.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Materiał partnera

Być może zainteresuje Cię też:

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu