Jak zachować ciągłość majątku firm rodzinnych

WOJCIECH JABŁOŃSKI, dyrektor ds. rozwoju biznesu, Origin TFI
opublikowano: 17-06-2018, 22:00

W obecnej sytuacji majętnej polskiej rodzinie prowadzącej firmę trudno jest zapobiec rozdrobnieniu majątku po przeprowadzonej sukcesji lub po śmierci właściciela i podziale spadku, nawet jeśli większość rodziny ma intencję kontynuowania biznesowego dzieła założyciela.

Można się domyślać, że najbardziej prawdopodobnym scenariuszem będzie to, że dzieci po prostu podzielą się majątkiem, a potem ich potomkowie też będą dalej dzielić ten majątek. Do tego dochodzą nieuniknione zmiany właścicielskie wynikające z różnicy zdań i planów życiowych oraz sytuacje losowe. Najdalej w trzecim pokoleniu, zamiast wyjściowego, zwartego majątku rodzinnego i prężnej firmy dziadków, pozostaną bardzo rozproszone aktywa.

Częstym rozwiązaniem, z którego korzystają przedsiębiorcy w Polsce, są fundusze inwestycyjne zamknięte (FIZ — w tym aktywów niepublicznych), w których są zgromadzone rodzinne aktywa, takie jak udziały, akcje, papiery wartościowe, nieruchomości czy środki pieniężne. Dla firmy rodzinnej posiadanie własnego funduszu inwestycyjnego zamkniętego ma ogromne znaczenie, bo daje możliwość uporządkowania rodzinnego majątku po to, by sprawnie przekazać go następcom. Warto podkreślić, że konstrukcja z FIZ pozwala zachować wpływ założycieli funduszu na decyzje inwestycyjne i na kwestie operacyjne spółek portfelowych poprzez zgromadzenie inwestorów funduszu. Aktywa zgromadzone w takim funduszu inwestycyjnym są przechowywane przez depozytariusza i/lub subdepozytariusza i wyceniane przez niezależny podmiot minimum raz na kwartał. Dodatkowo fundusz dwa razy w roku sporządza sprawozdania finansowe. Półroczne sprawozdanie podlega przeglądowi, a roczne — badaniu przez audytora. Te działania zwiększają bezpieczeństwo i transparentność.

Co ważne, taka struktura pozwala na minimalizację wpływu nieudanej sukcesji na bieżącą i przyszłą działalność biznesową. Korzyści wynikające z utworzonego funduszu inwestycyjnego zamkniętego można zaobserwować bardzo szybko, zaraz po utworzeniu funduszu i wniesieniu do niego aktywów. Przekazanie majątku, w tym firmy rodzinnej, poprzez specjalny fundusz inwestycyjny zamknięty, chroni go przed podziałem, umożliwia jego wspólne pomnażanie, a także czerpanie z niego korzyści. Sukcesorzy pobierają dochody, które generuje ten majątek, a on sam podlega ciągłemu wzrostowi. Taka konstrukcja daje pewność, że może on przetrwać przez wiele pokoleń.

Innym z narzędzi wykorzystywanych w celu zachowania integralności firmy rodzinnej jest tzw. konstytucja firmy rodzinnej. Jest to dokument lub zestaw dokumentów, który formalizując w różnym stopniu związek między biznesem a rodziną, będzie stanowił swoisty pomost między relacjami rodzinnymi, biznesem familijnym a prywatnym majątkiem szeroko rozumianych wspólnych aktywów rodziny i firmy. Posiadanie takiego dokumentu pozwala na zjednoczenie i zaangażowanie zainteresowanych członków rodziny wokół kwestii majątku, budując odpowiedzialność za niego oparty na firmie rodzinnej. Oprócz konstytucji i funduszy wykorzystuje się prywatne fundacje rodzinne lub trust. Ich efektem jest transfer majątku za granicę. Lepiej jest tworzyć przyjazne firmom formy instytucjonalno-prawne i narzędzia do kumulowania rodzinnego majątku, które pozwolą na zatrzymanie kapitału w kraju na wiele pokoleń.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: WOJCIECH JABŁOŃSKI, dyrektor ds. rozwoju biznesu, Origin TFI

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Inne / Jak zachować ciągłość majątku firm rodzinnych