Zbigniew Ziobro odciął finansowanie rolnikom

opublikowano: 05-09-2017, 22:00

Minister sprawiedliwości chciał złagodzić bolesne egzekucje majątku rolników, a przy okazji związał ręce bankom

Związek Banków Polskich (ZBP) apeluje do rządu o szybką zmianę przepisów dotyczących określenia przedmiotów należących do rolnika, które nie podlegają egzekucji sądowej. Nowy przepis został wprowadzony rozporządzeniem ministra sprawiedliwości.

INTENCJE
BYŁY SŁUSZNE: Resort Zbigniewa Ziobry w porozumieniu z ministrem rolnictwa oraz
ministrem finansów określił rozporządzeniem, które przedmioty należące do
rolnika prowadzącego gospodarstwo rolne nie podlegają egzekucji. „Z uwagi na
ekonomiczny i społeczny wymiar produkcji rolnej celem tej regulacji jest
ochrona i zapewnienie ciągłości produkcji rolnej” — zapewnia ministerstwo.
Zobacz więcej

INTENCJE BYŁY SŁUSZNE: Resort Zbigniewa Ziobry w porozumieniu z ministrem rolnictwa oraz ministrem finansów określił rozporządzeniem, które przedmioty należące do rolnika prowadzącego gospodarstwo rolne nie podlegają egzekucji. „Z uwagi na ekonomiczny i społeczny wymiar produkcji rolnej celem tej regulacji jest ochrona i zapewnienie ciągłości produkcji rolnej” — zapewnia ministerstwo. Fot. Marek Wiśniewski

— Od miesiąca banki praktycznie nie mogą udzielać kredytów rolnikom, ponieważ główne sposoby zabezpieczenia wierzytelności, jak hipoteka na kredytowanej nieruchomości czy zastaw rejestrowy na maszynach, nie będą mogły być realizowane — mówi Tadeusz Białek, dyrektor zespołu prawno-legislacyjnego Związku Banków Polskich.

Regulacje obowiązują od 2 sierpnia. Od tego czasu banki, zobligowane przepisami do odpowiedniego zabezpieczenia kredytu (udzielają go z kwot pochodzących z depozytów klientów), mają związane ręce w kwestii finansowania rolników. Zdaniem eksperta problem uderza przede wszystkim w banki spółdzielcze, których głównym produktem są kredyty na inwestycje gospodarstw rolnych.

Brak sygnałów

Resort sprawiedliwości przekonuje, że dotychczas nie zgłaszano wątpliwości.

— Ministerstwo Sprawiedliwości nie miało dotychczas sygnałów, jakoby to rozporządzenie mogło w jakikolwiek sposób ograniczać działalność rolników. Wydanie rozporządzenia zostało zainicjowane na skutek inicjatywy Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi — komentuje Wioletta Olszewska, rzecznik prasowy Ministerstwa Sprawiedliwości.

Resort nie odpowiedział na kluczowe pytanie, czy zamierza wprowadzić zmiany w prawie, które rozwiążą problem finansowania. Obecnie analizuje pismo, które wpłynęło do gmachu od ZBP kilka dni temu.

Innym problemem, który stawia banki w patowej sytuacji, jest to, że nowe przepisy nijak się mają do zasady „prawo nie działa wstecz”.

— Jeśli w chwili wejścia w życie nowych regulacji toczyła się egzekucja mienia rolnika, to dalsza egzekucja z nieruchomości rolnej lub zabezpieczonych maszyn jest obecnie praktycznie niemożliwa — twierdzi Tadeusz Białek. Banki nie mogły przewidzieć, że prawo ulegnie tak drastycznej zmianie. Zdaniem eksperta, kształtując przepisy nie należy zapominać o zasadzie zaufania obywateli do państwa i pewności prawa. W tym przypadku obie te kwestie zostały pominięte. Ministerstwo Sprawiedliwości, które chciało chronić interesy rolników, nie przewidziało luk, które mogą pogrążyć branżę.

— Krwiobieg gospodarczy właśnie się zatrzymał — twierdzi Tadeusz Białek.

Ekspert dodaje, że nie można na bazie „jednego przypadku nieszczęsnej egzekucji” budować prawnego fundamentu, bo to doprowadzi do katastrofy.

— Nie dostrzeżono skutków, jakie przyniosą te zmiany dla możliwości finansowania rolników. A te są jednoznaczne — banki nie będą kredytować rolników i w szybkim czasie branża rolnicza zostanie pozbawiona wsparcia — przekonuje Tadeusz Białek.

Będzie komisja

Rolnicy głośno mówią o tym, że są odsyłani z banków z kwitkiem. Pomocy szukają w organizacjach i stowarzyszeniach.

— Na najbliższym posiedzeniu Sejmu [27-29 września — red.] będę chciał zwołać komisję, aby dowiedzieć się, jakie konsekwencje niesie za sobą to rozporządzenie i jak rozwiązać problem — zapewnia poseł Jarosław Sachajko z ramienia Stowarzyszenia Rolników i Konsumentów KUKIZ’15.

Poseł podkreśla, że jeżeli rolnikowi zabiera się traktor przed zbiorami czy zasiewami, to bardzo często konsekwencją tego jest bankructwo. Jego zdaniem, gospodarstwa rolne są dziś skrajnie zadłużone. Ich kondycję osłabiają nie tylko egzekucje sądowe, ale również coraz częściej występujące nawałnice. Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, w Polsce jest 1,4 mln gospodarstw rolnych. Z analizy przygotowanej przez Związek Banków Polskich w październiku zeszłego roku wynika, że cały rynek kredytowy sektora agro w Polsce to około 50 mld zł. Obecnie ZBP jest na etapie szacowania liczby rolników, których regulacja Ministerstwa Sprawiedliwości pozbawi finansowania.

OKIEM EKSPERTA
Przykład fatalnej legislacji

JANUSZ PIECHOCIŃSKI, były wicepremier i prezes Polskiego Stronnictwa Ludowego

Intencje były dobre — chciano chronić rolnika przed instytucją finansową, która ma nad nim przewagę. Natomiast w praktyce „złapał Kozak Tatarzyna”. Z jednej strony dochodzą do nas krytyczne opinie środowiska bankowego, natomiast z drugiej strony mamy coraz więcej narastających sprzeczności między rolnikami a ich instytucjonalnym otoczeniem. Każdy wzrost intensywności w rolnictwie to potężne nakłady finansowe. Biedniejsze gospodarstwa rolne są skazane na finansowanie w bankach. Nawet jeśli w nowej perspektywie unijnej wrócą dotacje na traktory, to będą potrzebne pieniądze na wkład własny, których źródłem często są kredyty w bankach. Każde utrudnienie po stronie kredytobiorcy i kredytodawcy jest bolesne. Mamy dotyczenia z dramatyczną sytuacją braku konsultacji na etapie przygotowywania projektu. W zamkniętych kręgach prawników buduje się rozwiązania dla gospodarki i ludzi w niej funkcjonujących bez żadnej refleksji i korekty, jak te przepisy mogą sprawdzić się w praktyce.

28 tys. Taka była liczba kredytów udzielonych przez banki dla sektora rolnego w latach 2014-16.

93 proc. To odsetek rolników korzystających z usług bankowych.

 

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Karolina Wysota

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Prawo / Zbigniew Ziobro odciął finansowanie rolnikom