Do niedawna o wartości rynku leasingu nieruchomości decydowały duże, pojedyncze transakcje. Teraz coraz częściej zawiera się umowy o niższej wartości.
Rynek leasingu nieruchomości w Polsce rozwija się powoli, ale systematycznie. W 2005 r. według danych Związku Przedsiębiorstw Leasingowych, całkowita jego wartość wyniosła około 2,5 mld zł, a rok wcześniej 1,9 mld zł.
— Wiele firm w Polsce wykorzystuje fakt, iż ceny nieruchomości stale rosną, i realizuje zyski, sprzedając nieruchomości, następnie zostając ich najemcami. Jedynie niewielka część tych firm jest zainteresowana transakcją leasingu nieruchomości, która zakłada długoterminowe związanie leasingobiorcy z nieruchomością. Dlatego nie spodziewamy się w najbliższym czasie gwałtownego zwiększenia obrotów, lecz stopniowego wzrostu — uważa Robert Mandżunowski, członek zarządu firmy LHI Leasing Polska.
Niemal cała wartość rynku leasingu nieruchomości w 2005 r. — około 2,2 mld zł — przypada na trzy firmy: ING Lease Polska, LHI Leasing Polska oraz BRE Leasing. Liderem jest ING Lease Polska, który w ubiegłym roku zawarł umowy o łącznej wartości ponad 1 mld zł. W tym samym czasie LHI Leasing Polska osiągnął wynik około 700 mln zł, a trzeci BRE Leasing — około 430 mln zł.
Rozszerzenie oferty
Firmy leasingowe dotychczas swoją ofertę kierowały do dużych podmiotów z wysokimi obrotami. Wartość transakcji nie mogła zejść poniżej ustalanego przez każdego z leasingodawców poziomu, najczęściej oscylującego wokół 10 mln zł. Dlatego zawierano raczej jednostkowe transakcje o wielomilionowych wartościach dotyczące dużych obiektów. Przykładowo, BRE Leasing osiągnął w 2005 r. trzeci wynik pod względem wartości środków oddanych w leasing dzięki zaledwie jednej transakcji, której przedmiotem był biurowiec zlokalizowany w centrum Warszawy. Wartość największej ubiegłorocznej transakcji ING Lease Polska przekroczyła 91,5 mln EUR. Firma sfinansuje budowę centrum handlowego we Wrocławiu.
Ten trend powoli będzie się zmieniał. Obecnie firmy działające na rynku leasingu nieruchomości zaczynają kierować swoją ofertę także do mniejszych klientów.
— Do niedawna BRE Leasing na rynku nieruchomości obsługiwał klientów korporacyjnych i projekty o wartości powyżej 15 mln zł. Obecnie kierujemy naszą ofertę także do firm małych i średnich z wartością transakcji przekraczającą 1 mln zł — wyjaśnia Mateusz Skubiszewski, dyrektor pionu nieruchomości w BRE Leasing.
— Od zeszłego roku ING Lease Polska oferuje finansowanie zakupu nieruchomości o wartości około 1 mln zł dla firm o rocznym obrocie powyżej 30 mln zł — mówi Tomasz Mitręga, kierownik sprzedaży w firmie ING Lease Polska.
Trzeci główny gracz na tym rynku — LHI Leasing Polska nadal swoją ofertę kieruje wyłącznie do dużych firm, a wartość transakcji utrzymuje powyżej 8 mln zł.
Przeszkody prawne
Dalszy rozwój rynku leasingu nieruchomości zależeć będzie od usunięcia przeszkód natury prawnej oraz dalszej integracji z Unią Europejską. Wzięcie w leasing gruntów i budynków utrudnione jest z powodu przepisów, m.in. dotyczących użytkowania wieczystego gruntu. Wiele problemów wiąże się z nabywaniem nieruchomości przez zagranicznych inwestorów. Wejście Polski do strefy euro pozwoliłoby firmom zmniejszyć wysokość opłat leasingowych.
Jednym z największych problemów prawnych utrudniających rozwój rynku są uregulowania kodeksu cywilnego dotyczące najemców obiektu, który właściciel chce oddać w leasing zwrotny.
— W takiej sytuacji rozwiązanie umów najmu przez leasingodawcę może doprowadzić do roszczeń najemców. Dlatego leasingodawca po nabyciu takiej nieruchomości zmuszony jest do zawarcia trójstronnego porozumienia między leasingobiorcą, firmą leasingową oraz najemcami w sprawie dalszego najmu — wyjaśnia Tomasz Mitręga.