Czy prawo pracy zawiera definicję oddelegowania pracownika?
- Nie. Pewne wytyczne, jak ten termin rozumieć, wynikają z dyrektywy 96/71 z 16 grudnia 1996 r. o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług. Zgodnie z nią pracownik oddelegowany to ktoś, kto wykonuje pracę przez ograniczony czas w innym państwie członkowskim niż to, w którym zazwyczaj pracuje.
Czy w ramach oddelegowania pracownika do wykonywania pracy w innym kraju Unii Europejskiej można mu powierzyć inne obowiązki niż przewidziane umową o pracę?
- Pracownicy oddelegowani, w zakresie przysługujących im uprawnień, korzystają z tych samych przywilejów, co pracujący w kraju. Wspomniana dyrektywa gwarantuje im, że mogą korzystać z dodatkowych uprawnień o charakterze pracowniczym, jeśli takie obowiązują w państwie przyjmującym, czyli w tym, w którym wykonują pracę. Powierzenie delegowanemu pracownikowi innych obowiązków niż przewidziane zawartą z nim umową o pracę reguluje m.in. art. 42 par. 4 kodeksu pracy. Przewiduje on odstępstwo od obowiązujących zasad wypowiadania warunków pracy lub płacy w razie powierzenia pracownikowi — z powodu uzasadnionych potrzeb pracodawcy — innej pracy niż określona w umowie o pracę, ale na okres nieprzekraczający trzech miesięcy w roku kalendarzowym. Nie może powodować obniżenia wynagrodzenia i musi odpowiadać kwalifikacjom pracownika.
Jaka jest różnica między oddelegowaniem a podróżą służbową?
- Ujmując oddelegowanie jako jakiekolwiek przejściowe wykonywanie obowiązków pracowniczych poza stałym miejscem pracy na polecenie pracodawcy, można uznać, że podróż służbowa jest jednym z rodzajów takiego oddelegowania. Kodeks pracy w art. 77 (5) definiuje podróż służbową jako wykonywanie przez pracownika na polecenie pracodawcy zadania służbowego poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy. Można z tego wnioskować, że podróż służbowa ogranicza się do sytuacji polegających na wykonywaniu przez pracownika pojedynczego zadania służbowego wyodrębnionego zakresem lub ramami czasowymi.
Jakie świadczenia przysługują pracownikowi z tytułu zagranicznej podróży służbowej?
- Jeśli oddelegowanie może zostać uznane za podróż służbową, to przysługują określone dodatkowe świadczenia wypłacane przez pracodawcę. Należy do nich zaliczyć: zwrot kosztów podróży poniesionych przez pracownika oraz diety w wysokości obowiązującej dla docelowego państwa podróży, a przewidzianej w załączniku do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2002 r. w sprawie podróży służbowej poza granicami kraju, albo w wyższej wysokości, obowiązującej u danego pracodawcy.
Agnieszka Pytlas-Skwierczyńska
adwokat, Kancelaria Magnusson