Drobne firmy straciły zapał do rozwoju. Przytłaczająca większość z nich nie planuje na razie się rozwijać — wynika z badania PKPP Lewiatan wśród mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw. Tylko 13 proc. przedsiębiorców twierdzi, że zamierza w 2012 r. zwiększyć zatrudnienie (w stosunku do stanu z końca 2011 r.). Utrzymać obecny poziom zatrudnienia chce 78 proc. firm, a 9 proc. planuje nawet go zmniejszyć.
— Przedsiębiorcy czują, że perspektywy gospodarcze są niepewne, dlatego z dużą ostrożnością snują plany rozwojowe. Boją się, że popyt się osłabi i trzeba będzie zwalniać dopiero co przyjęte osoby.
Dlatego zdecydowana większość przedsiębiorców jest zadowolona z rozmiarów prowadzonych przez siebie firm — mówi Małgorzata Krzysztoszek, główna ekonomistka PKPP Lewiatan.
W oczekiwaniu
Nikła skłonność drobnych firm do zwiększania zatrudnienia występuje niemal we wszystkich sektorach polskiej gospodarki. Lekko na korzyść wyróżnia się jedynie dział „działalność profesjonalna, naukowa i techniczna”, w którym zwiększać zatrudnienie chce 25 proc. firm, a tylko 3 proc. chce zwalniać.
— Ten dział można generalnie nazwać działalnością doradczą, czyli wysoko specjalistyczną, np. inżynierską, finansową czy prawniczą. Firmy z tego sektora są nieco bardziej optymistycznie nastawione do przyszłości, bo popyt na ich usługi jest słabiej uzależniony od wahnięć koniunktury — tłumaczy Małgorzata Krzysztoszek.
Najgorzej wyglądają natomiast perspektywy w drobnych firmach handlowych. Tu zatrudniać pracowników planuje 8 proc. drobnych firm, a 10 proc. chce likwidować miejsca pracy. To jedyny dział, w którym saldo odpowiedzi pozytywnych i negatywnych jest ujemne.
— Sytuacja w drobnym handlu pogarsza się, bo klienci w poszukiwaniu tańszych produktów coraz częściej robią zakupy w dużych sieciach handlowych — mówi Małgorzata Krzysztoszek. Co ciekawe, od przyjmowania nowych ludzi wolą dawać podwyżki już zatrudnionym pracownikom. Według badania PKPP Lewiatan, w 2012 r. podniesie wynagrodzenia 27 proc. drobnych przedsiębiorców, a obniży je tylko 7 proc.
— Przedsiębiorcy nie chcą zwiększać zatrudnienia, ale to nie oznacza, że nie są w stanie podnosić funduszu wynagrodzeń w firmie. Żeby uniknąć odpływu pracowników, zwłaszcza tych najlepszych, gotowi są podnosić im wynagrodzenia — tłumaczy Małgorzata Krzysztoszek.
Strefa zero
Wyniki badania są zbieżne z większością krążących po rynku prognoz dla polskiej gospodarki. Ekonomiści spodziewają się, że w 2012 i 2013 r. nasz rynek pracy zatrzyma się na obecnym poziomie. Nie ma co liczyć na istotny wzrost zatrudnienia czy wynagrodzeń, ale też nie ma mowy o żadnych głębokich spadkach. — W najbliższych miesiącach roczna dynamika zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw zejdzie nieznacznie poniżej zera. W całym 2012 r. liczba miejsc pracy wzrośnie o symboliczne 0,2 proc., a w 2013 r. ukształtuje się na poziomie zbliżonym do tego z 2012 r. Wynagrodzenia w tym i przyszłym roku wzrosną o około 3 proc., czyli nawet nie wystarczą na pokrycie inflacji — mówi Arkadiusz Krześniak, główny ekonomista Deutsche Banku.
Stagnacji na rynku pracy spodziewa się też Agnieszka Decewicz, ekonomistka BZ WBK. Jej zdaniem, miejsc pracy zacznie przybywać dopiero wtedy, kiedy w Europie zaczną pojawiać się oznaki ożywienia. A na to na razie się nie zanosi, bo strefa euro doświadcza właśnie drugiej fali kryzysu i ociera się o recesję.
— Perspektywy gospodarcze dla strefy euro, naszego głównego partnera
handlowego,są dość pesymistyczne. W takich warunkach trudno oczekiwać
znaczącej poprawy na polskim rynku pracy. Zatrudnienie wzrośnie w 2012
r. o 0,3 proc., a w 2013 r. o 0,1 proc. Wzrost wynagrodzeń będzie
oscylował nieco powyżej 3 proc., czyli będzie zbliżony do inflacji. To
bardzo niskie, stagnacyjne wartości — mówi Agnieszka Decewicz.