Jak wam się podoba?

Anna Popek
opublikowano: 2005-04-28 00:00

Wnętrza, przedmioty, ludzie, obyczaje i sytuacje — coś, co lubię, co czasem także lubią inni, co może się spodobać także Wam. Z modą i pod prąd. Co miesiąc w Business Class.

Pamięć i tożsamość

Kupiłam „Pamięć i tożsamość” kilka dni przed śmiercią Papieża, zaczęłam ją czytać tuż po tym smutnym wydarzeniu. Nie sądziłam, że będzie to dla mnie tak ważne przeżycie. Papież pisze o prostych rzeczach — jak rozumieć dobro i zło, jak pojmować wolność, czym naprawdę jest ona dla człowieka. Pisze o misji Kościoła, o Europie, o patriotyzmie i o nas. O sprawach, które po wielekroć omawiał już w swoich wystąpieniach, kazaniach, publikacjach i rozmowach. Dlaczego więc raz jeszcze, w ostatniej książce je powtarza? Czy są tak skomplikowane, czy też najtrudniej dostrzec rzeczy najbardziej oczywiste? Ot, chociażby kwestia etyki dobra. Często kierujemy się w życiu dobrem — swoim, rodziny, firmy — czy bardziej ogólnym, np. państwa. Ale dobro ma przecież różne oblicza — jest dobro godziwe, dobro użyteczne i dobro przyjemne. Jeśli kierujemy się dobrem godziwym, wówczas jest to działanie słuszne. Jeśli wybieramy dobro użyteczne, spojrzeć musimy na skutki działania i środki jakich używamy — tylko wtedy, gdy są godziwe, również i cel osiągnięty jest godziwy. Papież podkreśla, że dobro przyjemne (bonum delectabile) współcześnie wyemancypowało się i obecnie człowiek szuka raczej przyjemności niż godziwości. Czy ktoś jeszcze teraz mówi: „to się nie godzi”? Czy pamiętamy na co dzień, jakie są cztery cnoty kardynalne? Wątpię. To roztropność, sprawiedliwość, męstwo, wstrzemięźliwość. Roztropność ma znaczenie kierownicze, sprawiedliwość przynosi ład społeczny, wstrzemięźliwość i męstwo warunkują zaś ład wewnętrzny w człowieku.

Czym jest głęboka refleksja, tak często zalecana przez Papieża? Moim zdaniem to analiza, aktywne myślenie, szukanie nowych definicji, ale przede wszystkim stawianie pytań. Bo to jest najważniejsze: umieć postawić dobre pytanie. Odpowiedź przyjdzie zawsze, jeśli będziemy tego chcieli.

Nowy Wilanów

Przedstawiciele klasy średniej uciekają z gwarnych centrów wielkich miast. Dom pod miastem daje im możliwość zmiany, trochę wolności, uczucie panowania nad własnym życiem, warunki do wyciszenia. Mieszkańcy domków tworzą nową kulturę, na którą składają się prace w ogródku, koszenie trawy, rozpalanie ogniska lub kominka, wycieczki rowerowe, piwo pite w malutkich, wiejskich sklepikach czy barach, łowienie ryb w stawie kolegi, kulig zimą albo jazda na biegówkach po okolicy. Różnica między huczącą metropolią i klimatem podmiejskim jest coraz bardziej cenna. Płaci się jednak korkami i godzinami spędzanymi na dojazdach do pracy. Dlatego z zainteresowaniem spojrzałam na projekt Miasteczka Wilanów — nowej dzielnicy Warszawy. Samowystarczalne osiedle, autonomiczne pod względem handlowym, usługowym i rozrywkowym, dobrze wkomponowane w zieleń i zabytkowe tło Pałacu w Wilanowie. Guy C. Perry, projektant Miasteczka Wilanów, czerpał wzory z prestiżowej dzielnicy Londynu Belgravia-Knightbridge i podparyskiej Saint Germain en Laye.

W Paryżu zawsze zaskakiwało mnie estetyczne wykorzystanie najmniejszego skrawka ziemi. Wszędzie tam, gdzie nie ma kamienic, stworzona jest jakaś kompozycja przestrzenna z drzewami, krzewami, ławeczką, czasem z pomnikiem lub fontanną. Tutaj ma być podobnie — przestrzeń wspólna wypełniona ma być ogrodami, alejkami, mają zdobić ją fontanny, kanały wodne i kompozycje przestrzenne. A do centrum tylko kilkanaście minut…

Gdybym mówił językami...

Ten cytat z Hymnu do Miłości stał się mottem kolekcji przygotowanej przez Izabelę Łapińską. Zgodnie z koncepcją projektantki, kobieta nie ma być istotą pożądaną, ale kochaną i uwielbianą. Nie ma kusić sztucznym biustem, gołym brzuchem i ujednoliconym wyglądem. Ma zachwycać skromnością, delikatnością, spokojem i ciepłem. Przypomina mi to zalecenia przedwojennych poradników dla panien, które mówiły, by panna podczas wizyty kawalera coś tam szydełkowała lub haftowała, bo podczas rozmowy z nim „gdzież ona oczy podzieje?” Łapińska chce ugrzecznić kobiety. W czasach, gdy wszystko wolno, gdy gwiazdy muzyki pokazują się półnagie, gdy ubierają się (bardziej rozbierając) — Łapińska proponuje nawiązanie do stylu XIX w., do pensjonarskich lat 30. Okazuje się, że właśnie to działa na mężczyzn naprawdę (co na to mężczyźni?). Panie w jej sukniach są widoczne na ulicy — subtelnie sexy, delikatnie kobiece, pokazują to, co w nich najpiękniejsze — ale nie eksponują niczego. Projektantka wykorzystuje ręcznie robione elementy stroju, hafty, koronki, klamerki frywolitki, biżuteryjne guziki, ręcznie kute sprzączki po to, by strój był niepowtarzalny. Zresztą często właśnie taki wyszukany gdzieś mały element staje się inspiracja dla sukni, płaszcza, spódnicy. W Paryżu, gdzie projektantka jakiś czas mieszkała i sprzedawała swoje ubrania, zachwycano się jej projektami, uważając je za niepowtarzalne i oryginalne. Materiały — oczywiście bardzo dobre — łączy z koronką czółenkową, suknie zdobi guzikami Svarowskiego oprawnymi w srebro (można wygrawerować na nich inicjały i wtedy prezent dla ukochanej trafiony na milion procent), sięga do wzorów sprzed dziesiątków lat, ale oczywiście uwspółcześnia je tak, że nie są kostiumem. Płaszcz zamówiony w tej pracowni na pewno będzie przekazywany z pokolenia na pokolenie — tak samo jak babcina spódnica ręcznie malowana w kwiaty, którą Izabela Łapińska znalazła gdzieś w domowym kufrze, zacerowała i teraz jest jej talizmanem i rodową pamiątką.

Zakopower

Lada moment na rynku pokaże się bardzo ciekawy projekt muzyczny — Zakopower. Uroda i potęga Tatr nie podlegają dyskusji, ale góralska muzyka to w zasadzie wyłącznie folklor. Jednak do tego projektu zaangażowali się bracia Pospieszalscy, co sprawiło, że muzyka na płycie straciła swój ściśle lokalny wydźwięk. Jan, Marcin i Mateusz — ten ostatni był też kierownikiem muzycznym i autorem większości kompozycji — pracowali wspólnie z młodymi góralami. Sebastian Karpiel Bułecka, Józef Chyc, Bartłomiej Kudrek i Wojciech Topa śpiewają gwarą góralską o życiu, przemijaniu, miłości, tęsknocie, a teksty pisane przez mieszkańców Podhala pełne są metafor i nieoczekiwanych porównań. Płyta warta posłuchania także dlatego, że — co w takim wykonaniu zdarza się niezwykle rzadko — łączy tradycyjne instrumentarium góralskie, czyli góralski kwartet smyczkowy z środkami muzycznymi nowoczesnego popu. Dzika siła, dynamizm, energia, nowoczesne brzmienie w połączeniu z góralskimi rytmami i melodyką dają niezwykle pobudzającą, energetyczną mieszankę.