Życie lubi niespodzianki. Firma dziś dostarczająca oświetlenie przemysłowe zaczynała od produkcji symulatorów lotów.
W kwietniu 1989 r. powstała Optyka — przedsiębiorstwo założone wspólnie przez Wytwórnię Sprzętu Komunikacyjnego Okęcie i Ryszarda Kowalczyka. Wytwarzała urządzenia, na których piloci uczyli się latać.
— Symulatory miały wbudowany specjalny układ optyczny. WSK Okęcie zaprosiło mnie do udziału w projekcie jako specjalistę w dziedzinie optyki — 25 lat pracowałem w Polskich Zakładach Optycznych. Zapowiadał się dobrze prosperujący biznes, ale sytuacja gospodarcza zmieniała się wtedy jak w kalejdoskopie — opowiada Ryszard Kowalczyk.
Wiatr przemian...
Po transformacji politycznej zamówienia przestały przychodzić. Przedsiębiorstwo stanęło na skraju przepaści — w końcu wojskowe zlecenia oznaczały dla Optyki „być albo nie być” na rodzimym rynku. Ryszard Kowalczyk postawił wszystko na jedną kartę — w 1992 r. odkupił udziały w firmie od WSK Okęcie i z czwórką nowych wspólników: Pawłem Krepiniewiczem, Wiesławą Węgrowską, Piotrem Kowalskim i Dariuszem Baraniakiem kontynuował dzieło, ale pod inną nazwą — Candelux.
Spółka skierowała się w stronę oświetlenia. Marzeniem założycieli było podkreślanie światłem pięknych form architektury. Ale początki nie były łatwe. Po pierwsze, inwestorzy niechętnie zlecali niewielkiej nowo powstałej firmie realizację projektu oświetlenia. Po drugie, zagraniczny producent niechętnie takie oświetlenie niewielkiej nowo powstałej firmie sprzedawał.
— Pomogły kontakty Piotra Kowalskiego. Już wcześniej był związany z Elektrimem i to dzięki tej współpracy dostaliśmy pierwsze zamówienia i sprzęt, za pomocą którego mogliśmy je zrealizować — mówi Ryszard Kowalczyk, współwłaściciel i wiceprezes Candeluksu.
Utarte ścieżki Elektrimu na międzynarodowym rynku oświetleniowym dały firmie szansę na rozwój. To Elektrim sprowadzał urządzenia, które potem sprzedawał Candelux. I przy pomocy Elektrimu spółka zrealizowała pierwsze zlecenia — na dostawę oświetlenia do modernizowanych w Warszawie stacji benzynowych CPN. Do dziś oświetlenie ponad 70 takich obiektów wyszło spod ręki firmy.
Dużo pracy
Candelux zaczął od niewielkich realizacji, ale dobrze wpisał się w zmieniającą się rzeczywistość. W pierwszej połowie lat 90. na polski rynek wkroczyły nowe banki. Budowały swoje siedziby, potem filie w większych miastach. Spółka wykorzystała sytuację projektując systemy oświetleniowe dla nowych klientów. Przy okazji szybko wyszła poza granice stolicy i zaczęła działać w całym kraju. Ale na laurach nie osiadła.
— W tej branży nie można czekać, aż ktoś do ciebie przyjdzie. Od samego początku śledziliśmy prasę i nadstawialiśmy uszu. Gdziekolwiek coś się budowało, od razu składaliśmy ofertę — tłumaczy Ryszard Kowalczyk.
Przetrwali zawieruchę
Nie można powiedzieć, żeby lata działalności spółki tworzyły nieprzerwane pasmo sukcesów. Półtora roku po powstaniu spółki Dariusz Baraniak i Piotr Kowalski odeszli, by założyć własny biznes. Rok po nich z pracy zrezygnowała Wiesława Węgrowska. Pozostali udziałowcy wyszli z ryzykownej sytuacji obronną ręką, głównie dzięki zdolnościom Pawła Krepiniewicza — od tej chwili prezesa zarządu Candeluksu, jednak lata dynamicznej prosperity skończyły się w 2002 r.
— Rozwój firmy zależy od rozwoju infrastruktury społecznej. Kiedy przyszedł kryzys, inwestorzy przestali budować, a nasi odbiorcy przestali nam płacić za wykonane zlecenia. W żywej gotówce straciliśmy przez niewypłacalnych klientów 1,5 mln zł. Ledwie przetrwaliśmy te dwa lata, ale się udało — wspomina wiceprezes Candeluksu Ryszard Kowalczyk.
Candelux, w przeciwieństwie do niektórych konkurentów, których już nie ma, nie załamał się. Spółka nie zmniejszyła zatrudnienia i mimo kiepskiej sytuacji rynkowej składała oferty, gdzie się tylko dało. Kryzys skończył się w 2004 r., a Candelux miał w kalendarzu 250 zamówień.
Firma uniwersalna
Oświetlali wszystko. Od siedziby Daimlera w Alejach Jerozolimskich (wartość samego sprzętu oświetleniowego to 2,5 mln zł), przez pałac prezydencki, kościół Wizytek na Krakowskim Przedmieściu, po pięć stadionów piłkarskich (we współpracy z firmą BMK z Chorzowa) — Polonii Warszawa, Cracovii Kraków, Świtu Nowy Dwór Mazowiecki, Odry Wodzisław i Górnika Polkowice.
— Żadne zlecenie jest nam nie straszne. Gdzie tylko jest ciemno, tam możemy się przydać — mówi Ryszard Kowalczyk.
Dziś Candelux przeżywa okres stabilizacji, ale ciągle szuka nowych wyzwań. Ostatnio zdecydowanie wchodzi w segment mieszkaniowy. Rezydencja „Opera” jest jedną z najnowszych realizacji. Mało sprzedaje sprzętu osobom fizycznym, ale jeśli chodzi o oświetlenie osiedli — w tym się sprawdzi.