Komisja Europejska ogłosiła 2006 Europejskim Rokiem Mobilności Pracowników. W styczniu tego roku KE rozpocznie kolejny etap naboru wniosków o dofinansowanie innowacyjnych projektów, zwiększających mobilność pracowników na unijnym rynku pracy.
Do rozdysponowania będzie kwota około 2 mln euro, która zostanie rozdzielona pomiędzy 10 projektów mających na celu podnoszenie mobilności zawodowej (zmiana zawodu zgodnie z popytem na rynku pracy) i geograficznej (zmiana miejsca wykonywania pracy).
Maciej Szczepański z Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej (MPiPS) przyznaje, że 2 mln euro to nie jest duża kwota, bo pieniądze zostaną podzielone pomiędzy podmioty z różnych państw członkowskich UE. Środki wyasygnowane zostały z unijnego budżetu poza wsparciem z funduszy strukturalnych.
Instytucją oceniającą projekty ma być KE, nie zaś instytucje na szczeblu krajowym, jak ma to miejsce w przypadku pomocy strukturalnej.
Pierwsze wezwanie do składania wniosków w ramach programu wspomagania mobilności pracowników KE ogłosiła pod koniec października 2005 r. Komisja przeznaczyła na dotacje kwotę 4 mln euro, przewidując wsparcie finansowe ok. 20-30 projektów.
Etap przyjmowania wniosków zamknięto 12 grudnia 2005 r. W ciągu 30 dni od tej daty Komisja ma ocenić wnioski, które wpłynęły ze wszystkich państw członkowskich UE. Jak poinformował PAP Szczepański, MPiPS nie ma obecnie informacji o tym, jaka liczba wniosków o dotacje i na jaką łączną kwotę wpłynęła z Polski. Do składania wniosków uprawnione są podmioty zajmujące się tematyką mobilności pracowników, m.in. podmioty administracjipublicznej, organizacje pozarządowe, firmy sektora prywatnego, uczelnie, stowarzyszenia, fundacje, jednostki samorządu terytorialnego, izby handlowe, a także media. Realizacja programu powinna przyczynić się do promocji polskich postulatów w sprawie rezygnacji przez stare państwa członkowskie UE z ograniczeń swobodnego przepływu pracowników. Obecnie Polacy mogą bez ograniczeń pracować w tzw. nowych państwach członkowskich (z wyjątkiem Malty) oraz w trzech krajach "starej Unii" (Wielka Brytania, Szwecja i Irlandia). W pozostałych krajach obowiązują tak zwane okresy przejściowe, czyli ograniczenia w dostępie do rynku pracy.
Ograniczenia te zostaną zniesione 1 maja 2009 r. W wyjątkowych przypadkach - w razie wystąpienia poważnych zakłóceń na rynku pracy danego państwa - mogą jednak zostać utrzymane jeszcze do 30 kwietnia 2011 roku.
W dniach 20-21 lutego w Brukseli odbędzie się zorganizowana przez KE konferencja inaugurująca obchody Roku Mobilności 2006. W marcu w Warszawie planowana jest konferencja pod patronatem KE na temat migracji zarobkowych, z udziałem wszystkich państw członkowskich Unii.
Na kwiecień planowane jest seminarium w Brukseli na temat mobilności pracowników, organizowane wspólnie przez UE i Stany Zjednoczone, a na wrzesień - ogólnoeuropejskie targi pracy odbywające się równocześnie w kilkudziesięciu miastach europejskich.
Z danych Eurostatu na temat mobilności zawodowej pracowników w UE wynika, że w 9 państwach członkowskich UE ponad 40 proc. zatrudnionych pracuje od więcej niż 10 lat u tego samego pracodawcy. W Polsce jest to ok. 38 proc. czynnych zawodowo. Zaledwie 1,5 proc. mieszkańców państw UE żyje w kraju innym niż kraj pochodzenia.
Zgodnie z najnowszymi danymi MPiPS, w Polsce stopa bezrobocia w grudniu 2005 r. wyniosła 17,6 proc. Bez pracy pozostawało ok. 2 mln 770 tys. osób.