Krok po kroku

DI, NBP
opublikowano: 2009-10-16 00:00

Data wejścia do strefy euro zależy od warunków gospodarczych, spełnienia kryteriów konwergencji nominalnej oraz pozytywnej opinii Komisji Europejskiej.

Data wejścia do strefy euro zależy od warunków gospodarczych, spełnienia kryteriów konwergencji nominalnej oraz pozytywnej opinii Komisji Europejskiej.

Od 1 maja 2004 r. Polska, podobnie jak pozostałe dziewięć państw członkowskich UE (Bułgaria, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Polska, Rumunia, Szwecja i Węgry), jest członkiem Unii Gospodarczej i Walutowej ze statusem państwa z derogacją. Na mocy Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską Polska zobowiązana jest do spełnienia kryteriów określonych w tym dokumencie i przyjęcia euro w przyszłości.

Swoje trzeba odstać

Jak wynika z prowadzonych analiz oraz doświadczeń innych państw, przygotowania do wejścia do mechanizmu ERM II, czyli "przedsionka" strefy euro, powinny rozpocząć się na około sześć miesięcy przed planowaną datą. W tym okresie zmienność kursu złotego względem euro nie może przewyższać w sposób znaczący zmienności kursów walut innych krajów przed ich przystąpieniem do ERM II. Kryterium kursowe wymaga, aby waluta państwa kandydującego przebywała w systemie ERM II przez co najmniej dwa lata.

W momencie przystępowania do mechanizmu ERM II nie jest wymagane spełnianie pozostałych kryteriów konwergencji, jednakże ich stopień spełnienia oraz perspektywy mogą w znaczący sposób przekładać się na kształtowanie się kursu walutowego i tym samym zdolność do spełnienia kryterium kursowego.

Skrupulatna ocena Brukseli

Oceny stopnia wypełnienia kryteriów dokonuje Komisja Europejska oraz Europejski Bank Centralny w przygotowywanych przez siebie niezależnie raportach o konwergencji. Raporty przygotowywane są co najmniej raz na dwa lata lub na wniosek państwa członkowskiego. Publikowane są w maju, aby umożliwić Radzie UE podjęcie decyzji o uchyleniu derogacji do połowy lipca roku poprzedzającego przyjęcie euro.

W momencie oceny gotowości do przyjęcia wspólnej waluty Polska powinna spełnić wszystkie formalne warunki członkostwa w strefie euro, gdyż tylko wtedy będzie możliwe przyjęcie wspólnej waluty w wyznaczonym terminie.

Jeżeli ocena KE i EBC dotycząca stopnia spełnienia kryteriów okaże się pozytywna, Rada Unii Europejskiej podejmie decyzję o uchyleniu derogacji i tym samym przyjęciu naszego państwa do strefy euro. Decyzja ta ogłaszana jest w pierwszej połowie lipca. Wówczas pozostanie nam około 5,5 miesiąca na przygotowanie się do przyjęcia wspólnej waluty.

W sumie, jak pokazują doświadczenia innych państw, okres od momentu podjęcia decyzji o wejściu do ERM II do wprowadzenia euro trwa około trzech lat.