Skandal na NewConnect. Spółki na potęgę obniżają prognozy finansowe, którymi wabiły inwestorów przed debiutem
Tylko od października aż 15 spółek z rynku NewConnect (wszystkich jest 173) przyznało, że przeliczyło swoje siły i nie będzie w stanie wykonać prognoz na ten rok. Do tego trzeba doliczyć firmy, które już wcześniej zrewidowały w dół tegoroczne prognozy (było ich kilka). To kompromitacja. I to z kilku powodów: liczby firm, które zawiodły, dużej skali dokonywanych korekt i tego, że aż 8 z 15 wspomnianych emitentów to tegoroczni debiutanci.
Prognozy zysków małych firm, liczone na setki tysięcy zł, a czasem nawet miliony, były wabikiem dla inwestorów, którzy obejmowali akcje w ofertach prywatnych poprzedzających wejście na NewConnect. Kusiły też tych, którzy kupowali walory już na rynku wtórnym, windując często notowania o kilkadziesiąt procent już na premierowej sesji.
Tymczasem dość szybko obietnice spółek okazały się być puste i inwestorzy słusznie mają prawo czuć się oszukani. Przykład? Kiedy w maju Eurosnack plasował emisję akcji o wartości blisko 1 mln zł, spółkę wyceniono na 14,6 mln zł. Było to ponad 40 razy więcej, niż wynosił zysk prognozowany na ten rok (358 tys. zł), ale tego typu premię można było uzasadnić zwiększeniem możliwości spółki po otrzymaniu zastrzyku kapitału. Zysk po I kwartale (67 tys. zł) uwiarygodniał zapowiedzi. Tymczasem już opublikowane w sierpniu wyniki z całego I półrocza były słabe (50 tys. zł straty), a przedstawiona kilka dni temu nowa prognoza na 2010 r. (148 tys. zł straty) pokazuje, że firmę wyceniono w ofercie prywatnej mocno na wyrost.
Trudno rozstrzygnąć, czy to świadome nabijanie w butelkę, ale sprawa jest bulwersująca zwłaszcza w przypadku tegorocznych debiutantów, którzy nie potrafili nawet w dużym przybliżeniu przewidzieć rozwoju wypadków na najbliższe kilka miesięcy. Skrajnym przypadkiem jest Poltronic, który debiutował całkiem niedawno, bo 1 paź
dziernika 2010 roku. Niewie-
le ponad miesiąc później za-
rząd przyznał, że firma nie
będzie miała w tym roku obie-
cywanych 358 tys. zł zysku
netto. Zamiast tego będzie
ponad pół miliona straty.
Różnica jest więc spora, ale nie była to i tak najbardziej drastyczna obniżka prognoz. Cerabud zapowiadał 1,74 mln zł zysku, a będzie miał 200 tys. zł straty. IAI i Microtech prognozowały 1,1-1,2 mln zł zarobku, tymczasem teraz jest mowa o zaledwie 20-50 tys. zł. Straty, zamiast zysków, będą mieć InBook i Komfort Klima, progu rentowności nie osiągnie Maximus, a głębiej pod kreską w stosunku do pierwotnych planów będą jeszcze OneRay Investment, e-Kiosk i Bio Inventions. W sumie łączny zysk, jaki opisywana piętnastka obiecywała jeszcze niedawno, przekraczał 7 mln zł. Po weryfikacji oczekiwań będzie strata w wysokości 1,3 mln zł.
Nie lepiej jest z realizacją zakładanych przychodów, a to oznacza, że władze spółek błędnie oceniły tempo rozwoju. Niechlubny "rekordzista" InBook, który debiutował pod koniec 2008 r., w stosunku do pierwotnych planów będzie miał w tym roku o 55-60 proc. niższe przychody. Kilku tegorocznych debiutantów też mocno przestrzeliło. Sprzedaż Maximusa, Komfort Klimy, OneRay i e-Kiosku będzie aż o 40-55 proc. mniejsza od wcześniej zakładanej.
Jak spółki tłumaczą się z wpadek? Rzadziej czynnikami zewnętrznymi, takimi jak spowolnienie gospodarcze (którego efektem jest m.in. większa konkurencja) czy opóźnienia w rozpoczęciu realizacji spodziewanych kontraktów. Częściej chodzi o wewnętrzne problemy z atrakcyjnością oferty produktowej, wyższe od wcześniej oczekiwanych koszty rozwoju zdolności produkcyjnych czy sieci sprzedaży, czy wolniejsze tempo przejęć. Dla inwestorów ochoczo
kupujących akcje debiutantów powinien to być sygnał do wzmożonej ostrożności.
Brać odpowiedzialność za składane obietnice
Daniel Kordel
prezes Public Image Advisors*
Komunikacja z akcjonariuszami powinna być otwarta niezależnie od wyników finansowych osiąganych przez poszczególnych emitentów. Wyjaśnianie wyników — niezależnie od tego, czy są dobre czy słabe — ma szczególne znaczenie dla inwestorów, którzy na tej podstawie mogą podejmować decyzje inwestycyjne. Ze swojej strony zawsze namawiamy emitentów do jak najszerszego kolportowania informacji, w myśl zasady brania odpowiedzialności za składane obietnice. Ostateczna decyzja należy jednak zawsze do emitenta.
Nie odpowiadamy oczywiście za wyniki finansowe spółek. Możemy jedynie wyrazić opinię, iż lepiej przekazać do publicznej wiadomości konserwatywne prognozy, których realizacji zarząd spółki jest absolutnie pewien, a potem ewentualnie korygować je w górę. Zdajemy sobie jednak sprawę, że w obrocie gospodarczym czynników wpływających na biznes jest wiele, stąd prognozy zawsze są obarczone pewnym ryzykiem, którego inwestorzy powinni być świadomi. To ryzyko zmaterializowało się w przypadku wielu emitentów w tym roku, co widoczne było po publikacji wyników z III kwartału.
*agencja PR/IR, jej klientami są m.in. WDB BU, Bio Inventions, Eurosnack, Komfort Klima i Poltronic.
Za prognozy odpowiada zarząd
Grzegorz Wojtylak
prezes WDM Autoryzowany Doradca*
Naszym zadaniem jako autoryzowanego doradcy jest zadbanie o rzetelność informacji przedstawionych w dokumencie informacyjnym oraz ich zgodność z wymogami organizatora rynku. Wskazujemy inwestorom rodzaje ryzyka, m.in. te związane z możliwością niezrealizowania prognoz wyników. Zarządom zawsze rekomendujemy publikację przyjętych planów finansowych, przede wszystkim po to, by zmobilizować władze firm do realizacji składanych obietnic.
Z samymi prognozami możemy polemizować. Ostateczne słowo i tak należy zawsze do zarządu, który ma przecież najlepszą wiedzę co do perspektyw spółki i rynku, na którym działa. My pilnujemy tylko później, by menedżerowie zgodnie z obowiązującym regulaminem ASO weryfikowali publicznie w określonym czasie stopień wykonania budżetu i ewentualne odchylenia od planu.
*poprzednia nazwa CEE Capital. Spółka pełni funkcję autoryzowanego dorady dla m.in. WDB, Bio Inventions, Eurosnack i Komfort Klima.