Nowe dziecko Airbusa

Agnieszka Rodowicz
opublikowano: 2008-06-27 00:00

Dłuższy, wyższy, szybszy. Najbardziej ekonomiczny i najcichszy. A380 — największy pasażerski samolot świata.

a lotnisku w Singapurze tłum ludzi czekających na lot do Londynu. Co jakiś czas ktoś podchodzi do tablicy z planem siedzeń w samolocie. Każdy może sprawdzić, gdzie jest jego miejsce, żeby się nie pogubić na 550 mkw. dwóch pokładów pasażerskich A380. Rzucenie okiem na schemat nie jest tak naprawdę potrzebne. Za chwilę rozpocznie się boarding i pasażerowie zostaną sprawnie kierowani do trzech rękawów prowadzących do poszczególnych sekcji maszyny. W A380 oba piętra w całości zajmują pokłady pasażerskie.

Singapurskie linie lotnicze jako jedyne mają airbusy A380. Na razie cztery, docelowo — 19. Pierwszy oficjalny lot A380 w barwach Singapuru odbył się 25 października 2007 r. na trasie Singapur — Sydney. Kiedy wzbijał się w pierwszy lot z pasażerami, miał za sobą lata montażu, sprawdzianów i certyfikatów. Pięć maszyn testowych odbyło 2,5 tys. godzin lotów próbnych. Samoloty poddane zostały 47,5 tys. lotów symulujących różne etapy życia maszyny. A380 pochłonął co najmniej 12 mld dol., grubo przekraczając założony budżet. A do Singapore Airlines trafił z półtorarocznym opóźnieniem. W sumie przy projekcie pracowało 6 tys. inżynierów i techników, a w maszynie zastosowano ponad 380 rozwiązań patentowych. Powstał nie tylko największy, ale też najbardziej nowoczesny pasażerski samolot na świecie. I wyjątkowo delikatny. Chwalą go piloci, pasażerowie i pracownicy lotnisk. Podczas startu i lądowania ledwo odczuwa się prędkość, moment odrywania i kładzenia kół na ziemi.

Superjumbo jet

Jumbo w jednym z afrykańskich języków znaczy słoń. Przez ponad 37 lat miano jumbo jeta — największego pasażerskiego samolotu świata — dzierżył Boeing 747. Zdetronizował go superjumbo — A380. Ma 72,6 metra długości i 24,1 metra wysokości (na ogon samolotu można by wejść z balkonu na ósmym piętrze). Większy jest tylko transportowy Antonow (An-225). A380 jest dłuższy od B747 o dwa, ale wyższy o cztery i pół metra. Ma dzięki temu o połowę większą powierzchnię wnętrza od B747 i górny pokład w całości przeznaczony na miejsca dla pasażerów. A380 jest więc nie tylko największym, ale też pierwszym naprawdę dwupokładowym samolotem na świecie. Jest także pierwszym na świecie modelem, który jednocześnie z wersją pasażerską ma swój odpowiednik cargo. A 380-800F będzie transportował 150 ton ładunków na trasie o zasięgu do 10,4 tys. kilometrów.

Olbrzymie skrzydła maszyny mają 79,8 m rozpiętości. O 15 więcej niż B747. Muszą unieść gigantyczne cielsko. W momencie lądowania maszyna waży 386 ton. Ale z pełnym bakiem (310 400 litrów) jej waga osiąga 560 ton. Mimo to na 100 km spala mniej niż trzy litry paliwa na jednego pasażera. O 17 proc. mniej niż największe współczesne samoloty. Ogólna eksploatacja A380 jest od 15 do 20 proc. tańsza niż B747. A380 może pokonać 15,2 tys. km bez tankowania.

Lotnisko na miarę

Projektanci A380 współpracowali z 60 najważniejszymi lotniskami na świecie, aby superjumbo mieścił się w standardowym stanowisku postojowym o wymiarach 80 na 80 metrów. Samolot startuje z prędkością 149 kts (275 km/h) i mimo większej masy nie potrzebuje dłuższego pasa startowego niż B747. Mimo zwiększonej liczby miejsc pasażerowie nie odczuwali dyskomfortu przy boardingu i opuszczaniu samolotu. Lotniska przystosowały szereg parametrów do obsługi giganta.

Lotnisko Changi Airport w Singapurze do przyjęcia A380 zaczęło się przygotowywać w 2005 r. Poszerzono pas startowy o 4,5 metra z każdej strony (w sumie ma 75 metrów). Powiększono 11 zatok parkingowych, poszerzono o 30 proc. teren dla urządzeń obsługujących samolot. Zainstalowano nowe pompy paliwowe, wyposażono lotnisko w mocniejsze pojazdy holowniki. Gate’y obsługujące nowego airbusa mają dodatkowy, wyższy rękaw (w sumie trzy) do obsługi drugiego piętra. Zbudowano także nową ciężarówkę kateringową, sięgającą wyższego pokładu. A380 obsługuje też większa liczba wózków i karuzel bagażowych.

Nowe wyposażenie, instrukcje obsługi i trening otrzymał również zespół ratowniczy lotniska. A personel pokładowy zdał pomyślnie egzamin z procedur ewakuacyjnych w razie awaryjnego lądowania bądź pożaru. W kompletnych ciemnościach, używając tylko połowy wyjść ewakuacyjnych, udało się w 78 sekund (o 10 sekund szybciej, niż wymagają tego regulaminy) ewakuować 853 pasażerów i 20 osób załogi (mimo że pasażerowie nie znali wcześniej dróg ewakuacyjnych ani nie próbowali trapów ratunkowych). A380 jest więc, mimo swoich rozmiarów, maszyną bardzo bezpieczną.

Lepiej niż w I klasie

W standardowym układzie klas w A380 mieści się 525 pasażerów, w razie pozostawienia wyłącznie klasy ekonomicznej — 853. W singapurskiej maszynie liczbę pasażerów ograniczono do 471. Poza tym przestrzeń podzielono kotarami na mniejsze części. Dzięki temu ludzie nie czują się przytłoczeni liczbą pasażerów. W klasie ekonomicznej jest 399 foteli w różnych kolorach. W jednej części samolotu dominują beż i morska zieleń. W innej — popielaty brąz i błękit. Dzięki temu fotele przyjemnie budują przestrzeń.

W A380 Singapurczycy instalują nową klasę biznes. Najszersze w swojej klasie fotele rozkładają się w niej do zupełnie płaskiego łóżka, ekran ma ponad 15 cali, a posiłki podawane są na porcelanowej zastawie projektu Givenchy. Pierwsza klasa to jeszcze większy luksus z mahoniowo-skórzanymi fotelami (35 cali), 23-calowym monitorem i gniazdkiem, do którego można podłączyć laptopa.

Wyłącznie na pokładach A380 dostępna jest nowa klasa SIA — Singapore Airlines Suits — zaprojektowana przez francuskiego designera specjalizującego się w luksusowych jachtach — Jeana-Jacques’a Coste. 10 oddzielnych kabin (8 pojedynczych, 2 podwójne) z zasuwanymi drzwiami usytuowanych jest w przedniej części samolotu, tuż za kokpitem. Każda pełni rolę wygodnej sypialni z pełnowymiarowym łóżkiem lub gabinetu z dużym stołem i miejscem do siedzenia dla osoby towarzyszącej. Pasażerowie klasy suits mają też do dyspozycji szafy na ubrania, a w toalecie wielkie lustro i zestaw kosmetyków Salvatore Ferragamo. Mimo wysokich cen (na trasie Londyn — —Singapur — Londyn ponad 13 tys. euro) miejsca w suitach są wykupione niemal na każdy lot. Podobnie jak siedzenia klasy pierwszej, biznes i ekonomicznej.

Odkąd A380 latają w barwach SIA, średnie obłożenie miejsc wynosi 90 proc. W sumie A380 poleciało już 110 tys. osób, a zainteresowanie superjumbo jetem nie słabnie. n

Konkurencja na lądzie i w powietrzu

Dzięki ścisłej współpracy między konstruktorami A380 i ponad 60 lotniskami na świecie super jumbo został tak zaprojektowany, żeby mógł być konkurencyjny nie tylko w powietrzu, ale też na ziemi. Dzięki swojemu designowi A380 może obsługiwać większość portów lotniczych przyjmujących duże samoloty pasażerskie, bez większych zmian w strukturze lotniska. Dzięki specjalnemu projektowi skrzydeł maszynie wystarczy krótszy pas startowy niż jego konkurentom, mimo że ma na swoim pokładzie o 40 proc. pasażerów więcej. Krótszy jest też tzw. turnaround — czas spędzony przez samolot na lotnisku między jednym lotem a drugim.