Materiały budowlane Brak ludzi, surowców i koniecznych inwestycji
Ceny mieszkań idą w górę, deweloperzy liczą zyski, a nabywcy walczą o każde mieszkanie. Czy ten wybuch koniunktury dotyczy też producentów?
Branża produkcji materiałów budowlanych jest bardzo szeroka. Zaliczają się do niej różni producenci i grupy zawodowe. Przyspieszenie na rynku mieszkaniowym nie dla każdego oznacza poprawę kondycji.
Braki...
Nie wszyscy wytwórcy materiałów budowlanych mają teraz żniwa. Powód — zaniedbania i opóźnienia inwestycyjne.
— Niedoinwestowane przez lata kamieniołomy, żwirownie oraz piaskownie nie są w stanie dostarczyć niezbędnych ilości materiału. W konsekwencji trudno zdobyć kruszywa do produkcji betonu lub wyrobów gotowych, takich jak np. kostka brukowa — twierdzi Bogdan Panhirsz, dyrektor handlowy w grupie Polskie Składy Budowlane.
Brakuje również stali zbrojeniowej, wełen szklanych i skalnych, wyrobów do wznoszenia ścian. Jak oceniają praktycy tej branży, mimo pracy na pełnych obrotach w 2006 r. zabrakło około 10-15 proc. niezbędnych materiałów.
— Branża tzw. wyrobów ściennych — cegieł, betonów komórkowych oraz silikatów — od początku zeszłego roku nie radzi sobie z obsługą rynku. Jeszcze do 2005 r. popyt nie wyczerpywał mocy producentów. Szczególnie trudna sytuacja jest w branży wełen szklanych i skalnych, których brakuje od wielu miesięcy i w których przypadku wróciliśmy do zapomnianej reglamentacji — opisuje Bogdan Panhirsz.
Deficytowym wyrobem na rynku jest też płyta drewnopochodna OSB, której sprzedaż stale rośnie, a planowane kilka lat temu inwestycje odłożono.
...i nadwyżki
Jednak nie wszyscy producenci materiałów budowlanych mają takie problemy.
W najbliższym czasie nie powinno zabraknąć chemii budowlanej, farb, lakierów, stolarki okiennej i drzwiowej, płytek ceramicznych i ceramiki łazienkowej.
Jeszcze inaczej wygląda sytuacja wytwórców styropianu. Tu problemem jest łatwość wejścia do branży, wynikająca ze stosunkowo niskich nakładów na rozpoczęcie produkcji. Na rynku działa aż 90 producentów, a podaż znacznie przewyższa popyt.
— Jesteśmy jedną z nielicznych branż, która w zeszłym roku nie wykorzystała swoich możliwości produkcyjnych. Wyniki nie są tak atrakcyjne jak u innych producentów, nawet przy obecnym stanie rynku — twierdzi Jarosław Przybyszewski, członek zarządu Styropolu.
Według niego, w 2005 r. branża odnotowała straty i choć rok następny był dużo lepszy, to nie udało się ich nadrobić. Szef Styropolu patrzy jednak z nadzieją na kolejne lata. Doświadczenie z rynków europejskich pokazuje, że liczba producentów będzie się zmniejszać wskutek konsolidacji.
Zagrożeniem dla wytwórców styropianu może być także dostępność surowca niezbędnego do jego produkcji.
— Bardzo duży popyt na rynku niemieckim powoduje braki surowca w Polsce — podkreśla Jarosław Przybyszewski.
Energooszczędna Europa
Podwyżki cen materiałów budowlanych nie były spowodowane jedynie działaniem prawa popytu i podaży. Zdrożały też surowce energetyczne, wzrosły koszty transportu i pracy. Problemem jest również brak rąk do pracy. Emigracja zarobkowa spowodowała odpływ kadr z wielu dziedzin budownictwa.
Braki większości materiałów budowlanych powodują , że ich ceny stają się dla nabywców drugorzędne. Tymczasem aby zwiększyć produkcję, niezbędne są nowe inwestycje, ich brak jest dziś największym problemem branży.
— Koszt nowej cementowni wynosi około 0,5 mld zł, a czas realizacji 3-4 lata. Nowa fabryka wełny szklanej powstaje 3 lata. A co, jeśli koniunktura się pogorszy? — pyta Bogdan Panhirsz.
Weryfikacja dbiorców
Producenci, wiedząc że zbyt wyrobów mają zapewniony, weryfikują listy swoich odbiorców, rezygnując z najsłabszych.
— Trzeba się liczyć z tym, że wiele mniejszych hurtowni materiałów budowlanych będzie miało problem z zaopatrzeniem. Skutkiem mogą być bankructwa tych firm lub łączenia sił, np. w grupy zakupowe —przewiduje Bogdan Panhirsz.