Przyfrunęła już dawno

Jacek Zalewski
opublikowano: 2006-03-06 00:00

Oficjalny komunikat o stwierdzeniu przez Państwowy Instytut Weterynaryjny w Puławach pierwszego w Polsce przypadku ptasiej grypy — choć jeszcze nie na pewno odmiany H5N1 — był urzędowym postawieniem kropki nad „i”. Bo fakt, iż wśród 12 tys. ptaków dotychczas zbadanych w Polsce wspomnianego wirusa nie stwierdzono, był raczej ułomnością systemu poszukiwań. W Toruniu łabędzie padły 2 marca — w miejscu, w którym akurat łatwo dało się je znaleźć.

Od dwóch lat ptasia grypa nosi znamię medialnego rozgłosu, a przecież jest tylko jedną z wielu chorób zwierzęcych i odzwierzęcych. Dotychczas na świecie zachorowało na nią niecałe 200 osób, z których mniej więcej połowa zmarła. Tymczasem mutująca się bez przerwy grypa ludzka zbiera każdego roku śmiertelny plon liczony w setki tysięcy, ale — znana od pokoleń — nie wzbudza większych emocji.

Skrzydlatej zarazie sprzyja brak higieny i dlatego dotychczasowe ofiary ludzkie pochodzą z Azji, gdzie niczym nadzwyczajnym jest zamieszkiwanie z ptactwem pod jednym dachem, jedzenie surowego mięsa, picie ptasiej krwi etc. Wirus H5N1 ginie w temperaturze 70 stopni; ugotowanie czy usmażenie mięsa drobiowego całkowicie wystarcza. Wczoraj kurczaki „bohatersko” zjedli — a przynajmniej tak zadeklarowali — nasz premier i minister rolnictwa. Mimo tego poświęcenia rządu, branży drobiarskiej grozi kryzys. Co prawda w Polsce dotychczas nie wystąpiły objawy rynkowej paniki, ale np. w Grecji (pierwszym unijnym państwem dotkniętym zarazą) sprzedaż drobiu zmalała o… 95 proc..

Panika nie ma żadnych postaw, ale nie należy też nieprawdziwie uspokajać, iż choroba jest problemem wyłącznie ptasim. Padły ptak staje się czasem przysmakiem kota czy psa, a stąd już blisko do człowieka. Wędrówki wirusów między różnymi gatunkami zwierząt są na porządku dziennym. Wystarczy przypomnieć wirus H3N8 (przeniósł się z koni na… psy, masowo zapadające — zwłaszcza w USA — na „swoją” grypę).

Reasumując: w polskich warunkach hipotetycznym zagrożeniem człowieka ptasią grypą jawi się nie zarażenie przez spożycie produktów drobiarskich, lecz przez kontakt ze zwierzętami innymi niż ptaki. Na końcu owego teoretycznego łańcucha mutacji można przewidzieć — odpukać — przeniesienie się wirusa z człowieka na człowieka. I to się będzie naprawdę nadawało do prasy…