Jest projekt rządowego wsparcia dla instytucji finansowych
O pomocy będzie decydował triumwirat: Rostowski, Kluza i Skrzypek. Najwięcej do powiedzenia ma jednak szef resortu finansów.
Bankowcy domagali się gwarancji od rządu i dostaną je. Ale nie za darmo. Wczoraj rząd przyjął projekt ustawy o udzielaniu przez skarb państwa wsparcia instytucjom finansowym, który przewiduje szereg działań na wypadek, gdyby któraś z nich (bank, ubezpieczyciel, fundusz inwestycyjny) miały problem z płynnością. Już we wstępie projektu autorzy zastrzegają, że takiego problemu w Polsce nie ma. Więcej, oceniają, że rynek jest nadpłynny i nadwyżkę pieniądza szacują na 12-14 mld zł. Na pozytywnym obrazie sytuacji widać jednak pewne rysy.
Z ręką na kurku
"Zjawiskiem budzącym pewne wątpliwości może być wzajemne ograniczenie zaufania banków do pożyczania środków na rynku międzybankowym" — czytamy w projekcie.
Stąd konieczne wydaje się zasilenie rynku w płynność. Rękę na kurku będzie trzymał minister finansów. Na prośbę będącej w potrzebie instytucji może sięgnąć po jeden z pięciu instrumentów, które pozwolą przywrócić płynność zainteresowanemu. Nie za darmo. Idea pomocy jest taka, że państwo udziela gwarancji na podstawie określonych zabezpieczeń (patrz ramka).
Na tym rola ministra się nie kończy. W razie potrzeby będzie mógł udzielić bezpośrednich gwarancji na rynku międzybankowym. Chodzi jednak o jednostkowe przypadki, gdyby któryś z banków miał problem ze spłatą kredytu refinansowego, zaciągniętego w NBP lub u konkurenta. Wtedy skarb państwa mógłby wkroczyć jako gwarant spłaty zobowiązań.
O to chodziło
— To jest to, o co sektorowi bankowemu chodziło. W projekcie mówi się wprost o gwarancjach dla rynku międzybankowego — mówi mecenas Jerzy Bańka ze Związku Banków Polskich, który dodatkowo chwali przejrzysty sposób delegowania kompetencji w sprawie gwarancji dla sektora finansowego.
— Decyzje, na wniosek zainteresowanej instytucji, będzie wydawać minister finansów, po konsultacji z szefem KNF oraz prezesem NBP — mówi prawnik z ZBP.
Dodaje, że efekty pracy triumwiratu poznamy oczywiście dopiero w praktyce. Niemniej sam projekt ocenia pozytywnie.
— Został wysłany czytelny sygnał do rynku, że w razie czego rząd służy pomocą. Mam nadzieję, że pozytywnie wpłynie to na stabilizację sytuacji na rynku międzybankowym — mówi Jerzy Bańka.
Czas na franka
Mateusz Morawiecki, prezes Banku Zachodniego WBK, też ma nadzieję, że rządowy projekt ustawy o gwarancjach stopniowo przywróci zaufanie i normalne funkcjonowanie na rynku międzybankowym. Zwraca przy tym uwagę na problemy z uzyskaniem walut.
— Ważne jest, żeby przywrócony został rynek w walutach obcych i wydłużone operacje zasilania w płynność złotych. Mam nadzieję, że na skutek działań, które zostaną podjęte, stopniowo stawki rynku międzybankowego zaczną się obniżać — mówi Mateusz Morawiecki.
Na razie lekarstwa aplikowane przez NBP w ramach "Pakietu zaufania" nie pomagają. Stawki WIBOR wciąż są wysokie, a problemy z uzyskaniem franka niezmiennie wielkie.
— Pierwsza ocena rządowego projektu jest pozytywna. Należy jednak wstrzymać się z generalną oceną do czasu, aż poznamy szczegóły. "Pakiet zaufania" bardzo dobrze prezentował się też w ogólnikach, dopiero potem okazało się, że nie daje np. możliwości zawierania umów swap na franka — mówi Krzysztof Rosiński, prezes Getin Holding.
Kasa pod kontrolą
Według autorów projektu, ustawa nie będzie obojętna dla kasy państwa. W pesymistycznym wariancie być może należałoby znowelizować ustawę budżetową. Mirosław Gronicki, były minister finansów, chwali pomysł, żeby państwo, dając gwarancje bankom, samo wymagało od nich zabezpieczeń.
— To z jednej strony dyscyplinuje banki, żeby jeszcze lepiej zadbać o spłatę zagwarantowanych przez państwo zobowiązań. Z drugiej strony także podatnik zyskuje pewność, że publiczne pienią- dze są wydawane w rozsądny sposób — mówi Mirosław Gronicki.
Formy wsparcia dla INSTYTUCJI..
gwarancje skarbu państwa
pożyczki skarbowych papierów wartościowych
emisje skarbowych papierów wartościowych sprzedawanych z odroczonym terminem spłaty lub z rozłożeniem płatności na raty
sprzedaż skarbowych papierów wartościowych w drodze oferty kierowanej do określonej instytucji finansowej
...oraz formy zabezpieczeŃ
zastaw
hipoteka
przewłaszczenie na zabezpieczenie
gwarancje i poręczenia
weksel in blanco
Eugeniusz Twaróg