Wzornictwo przemysłowe Nie gorsi od najlepszych
Ile wart jest rynek designu? Wystarczy policzyć otaczające nas produkty. Każdy z nich ktoś zaprojektował.
Jeśli wzornictwo ma być częścią strategii firmy, to projektant musi być obecny na każdym etapie tworzenia produktu: od ustalenia potrzeb klientów, badań rynkowych, przez projektowanie i produkcję, po marketing. Coraz więcej firm to rozumie. Do konkursu Dobry Wzór 2006, organizowanego przez Instytut Wzornictwa Przemysłowego (IWP), zgłoszono trzy razy więcej produktów niż rok temu (wyniki ogłoszono w miniony czwartek, nagrodzone projekty na zdjęciach obok). Widać, że nabiera znaczenia promocja oparta na jakości, w tym wzorniczej.
— Wzornik projektuje przede wszystkim zysk fir- my. Koszt wyprodukowania przedmiotu może wynieść 30 centów. Jeśli jednak ten przedmiot jest dobrze zaprojektowany, to jego wartość sięgnie nawet kilkudziesięciu euro czy dolarów — zapewnia Beata Bochińska, dyrektor IWP.
Pojęcie designu dotyczy produktu, jego opakowania, siedziby producenta i sprzedawcy, ich wizerunku, nawet systemu sprzedaży. W Polsce niektóre branże, np. meblarska i ceramiczna, od lat z powodzeniem wykorzystują wzornictwo. W innych świadomość takiej potrzeby ciągle rośnie.
— Kilka lat temu w Wielkiej Brytanii badano, czy design jest potrzebny w biznesie. Zdecydowana większość ankietowanych odpowiedziała twierdząco. Jednak łączono design tylko z estetyką. Okazuje się więc, że nie tylko Polacy muszą dojść do pełnego zrozumienia roli wzornictwa — zauważa Robert Majkut, projektant ze studia Robert Majkut Design.
Mamy zaplecze
Polska przez lata miała opinię taniego dostawcy różnych wyrobów. Do naszych firm przyjeżdżali zleceniodawcy, przywozili zamówienia z gotowym projektem. Dlatego nasi producenci nauczyli się technologii, terminowości i serwisu. Ale po wejściu Chin do Światowej Organizacji Handlu (WTO) już nie jesteśmy najtańszymi producentami.
— Tylko jedna rzecz może być najtańsza. Cała reszta musi konkurować w inny sposób, po prostu musi być dobrze zaprojektowana — mówi Beata Bochińska.
Przez lata uważano, że mamy świetnych designerów i niedorozwinięte przedsiębiorstwa. Jednak, jak uważa Beata Bochińska, obie strony musiały się siebie nauczyć: przedsiębiorcy — po co realizować nowe projekty, a projektanci — co chcą kupić klienci. Wydziały wzornictwa istnieją u nas w akademiach sztuk pięknych i do niedawna kształciły artystów. Podstawy marketingu nie były uznawane za potrzebne.
— Polska uczelnia nauczyła mnie kreatywności, a dopiero praktyka w Niemczech sprowadziła na ziemię, pokazała aspekt technologii, kosztów, marketingu, dała całe podłoże biznesowe. To znacznie ułatwia współpracę z producentami dobrych rzeczy dla masowego odbiorcy — tłumaczy Marcin Jędrzak, projektant i właściciel Studia Jędrzak Design.
Nowe możliwości
W światowym designie liczą się Szwecja, Hiszpania, Dania, Holandia, Wielka Brytania i Włochy. Tam wzornictwo było wspierane przez rządowe programy edukacyjne dla firm czy ulgi podatkowe dla zatrudniających projektantów. Do dziś podstawy wzornictwa wykłada się tam na kierunkach inżynierskich i zarządzania produktem.
— IWP złożył do Ministerstwa Gospodarki systemowy projekt doradczy dla polskich przedsiębiorstw „Zaprojektuj swój zysk”. Chcemy pokazać zwłaszcza małym i średnim firmom, jak wygląda pełna droga rozwoju nowego produktu przy zastosowaniu wzornictwa przemysłowego. To najłatwiejszy sposób, by podnieść rentowność polskiej gospodarki, choć wymaga umiejętności. Zamierzamy też poddać audytowi polskie studia projektowe i wskazać te, które mogą się podjąć realizacji skomplikowanych projektów — tłumaczy Beata Bochińska.
„Puls Biznesu” był patronem medialnym konkursu. Pokonkursowa wystawa będzie czynna do 24 czerwca (IWP, Warszawa, ul. Świętojerska 5/7), codziennie oprócz poniedziałków, w godz. 10-18.