Portale administracji, sieci internetowe, informatyzacja urzędów — to najważniejsze projekty finansowane z unijnego programu.
W Polsce jest obecnie realizowanych ponad 70 projektów teleinformatycznych finansowanych ze Zintegrowanego programu operacyjnego rozwoju regionalnego (ZPORR) w ramach działania: Infrastruktura społeczeństwa informacyjnego. Wartość wszystkich podpisanych umów w tej części to — według danych Ministerstwa Rozwoju Regionalnego (MRR) —niespełna 300 mln zł. Na lata 2004-06 mamy w tym programie do wykorzystania łącznie 124,6 mln EUR, czyli około 0,5 mld zł. Do końca roku możemy więc jeszcze wydać około 200 mln zł w dużej części unijnych pieniędzy. Trzeba się spieszyć, żeby one nie przepadły.
Prosty rachunek
ZPORR to program, który ma na celu „tworzenie warunków wzrostu konkurencyjności regionów oraz przeciwdziałanie marginalizacji niektórych obszarów”. Według stanu z końca czerwca 2006 r. w ramach tego projektu zawarto umowy dofinansowane z funduszy unijnych na kwotę 9,17 mld zł (78,53 proc. całości środków przeznaczonych do 2006 r.). Wartość wszystkich pozytywnie ocenionych wniosków o dofinansowanie jest znacznie wyższa i wynosi 28,4 mld zł.
W ramach ZPORR na modernizację transportu możemy wykorzystać 1 mld EUR, na ochronę środowiska 401 mln EUR, infrastrukturę regionalną 312 mln EUR, a na kulturę i oświatę 260 mln EUR. Niespełna 125 mln EUR na informatyzację — nie poraża, choć urzędnicy wskazują, że nie można stosować tak prostego rachunku.
— Przede wszystkim program budowy społeczeństwa informacyjnego jest ściśle związany z innymi działaniami w ramach ZPORR. Przykładowo dzięki modernizacji transportu czy rozbudowie kanalizacji w ramach funduszy na ochronę środowiska będzie można szybciej i taniej budować w regionach sieci informatyczne. W ramach projektów z innych działań dokonywane są zakupy sprzętu informatycznego i szkoleń — mówi jeden z urzędników pracujących przy realizacji ZPORR.
Wcześniej Ministerstwo Nauki i Informatyzacji szacowało, że na inwestycje w technologie społeczeństwa informacyjnego Polska będzie mogła wydać do końca 2006 r. aż 1 mld EUR. Ile w rzeczywistości wydano? Na razie nie udało nam się tego ustalić.
Liczby wojewódzkie
Stan wykorzystania środków jest monitorowany na podstawie danych z województw. Według przekazanych przez nie informacji najwięcej wykorzystało województwo kujawsko-pomorskie (85,5 mln zł). Duża część tej kwoty to jednak wydatek na jeden projekt związany z budową nowoczesnej sieci światłowodowej (76,8 mln zł). Po nieco ponad 40 mln zł wykorzystano w woj. łódzkim i małopolskim. Pozostałe województwa zadowalały się — na razie — mniejszymi kwotami. Ciekawostką jest fakt, że ani złotówki — przynajmniej tak wynika z ostatnich danych (maj-czerwiec) — nie wydano w ramach tego programu w woj. mazowieckim, mazurskim, lubelskim i lubuskim.
Najczęściej w ramach tego programu pomocowego urzędy i instytucje inwestują w infrastrukturę dostępu do internetu i narzędzi internetowych. W większości dużych miast powstają portale miejskie i wojewódzkie (np. Wrota Małopolski, e-Łódź, Wrota Podkarpackie, e-Świętokrzyskie). W późniejszym terminie mają się one stać bazą do świadczenia usług publicznych przez internet (np. rejestracja samochodów, wnioski paszportowe, rozliczenia podatkowe). To jednak pieśń przyszłości.
— To powinno zostać w końcu wdrożone, ale poza systemami informatycznymi potrzebna jest zmiana organizacji i założeń, głównie w kwestii obiegu dokumentów. Kolejne rządy obiecują uruchomienie usług publicznych przez internet, ale terminy się przesuwają — komentuje Andrzej Dyżewski, szef firmy DiS, analizującej rynek IT.
Inwestycje w ramach pomocy ZPORR w infrastrukturę informatyczną dotyczą też systemów wspomagających dla urzędów i samorządów oraz systemów informacji przestrzennej (np. mapy cyfrowe).