Większość ekonomistów sondowanych przez agencję ISB spodziewa się obniżki stóp procentowych przez Radę Polityki Pieniężnej (RPP) w styczniu o 100-150 punktów bazowych (pb). W całym zaś roku, obniżki stóp nie powinny przekroczyć 350 pb. Nie wyklucza się jednak głębszej redukcji stopy kredytu lombardowego.
- Sądząc po wypowiedziach członków RPP i ich zdeterminowanej postawy, spodziewałbym się obniżki stóp procentowych w styczniu o ok. 100-150 pb - powiedział Przemysław Remin, ekonomista Raiffeisen Bank Polska SA, dodając, że w całym roku obniżki stóp procentowych wyniosą 300-350 pb.
- Ostatnia obniżka powinna mieć według mnie miejsce w sierpniu lub wrześniu - dodał.
Według ekonomistów, Rada zdecyduje się na obniżkę na posiedzeniu 29-30 stycznia ze względu na niski poziom inflacji oraz niewielką presję inflacyjną.
- Inflacja jest wciąż bardzo niska, widzimy tutaj zdecydowany trend spadkowy, a nie widzimy czynników, które mogłyby wywindować tę inflację do góry - powiedział Marcin Bilbin, analityk Banku Handlowego w Warszawie.
- Presja inflacyjna jest bardzo niewielka, gdyż gospodarka znacznie spowolniła. Jest więc miejsce na obniżkę stóp przez Radę - dodał.
Według Bilbina należy też brać pod uwagę możliwość głębszej obniżki stopy lombardowej.
- Nie ma żadnego niebezpieczeństwa popytowego i nie będzie go nawet do późnego lata - powiedział Janusz Jankowiak, główny ekonomista BRE Banku.
Dodał, że wszystkie obniżki stóp procentowych w tym roku, przewidywane na 300 punktów bazowych, powinny mieć miejsce do końca kwietnia. Jego zdaniem marzec nie będzie dobrym miesiącem na redukcję stóp, z powodu wzrostu w tym okresie inflacji, więc RPP, aby zachować pewną regularność, zdecyduje się na obniżkę już w styczniu.
Zdaniem Jacka Wiśniewskiego, analityka Banku Pekao SA nie widać ryzyka odbicia inflacyjnego, wyłączając wzrost podatków, a także nie będzie wzrastał popyt konsumpcyjny. Podkreśla on, że spadek stóp procentowych nie przełoży się automatycznie na spadek oprocentowania, gdyż banki będą obawiały się straty klientów, co mogłoby spowodować konieczność finansowania się banków na rynku międzybankowych. To zaś byłoby bardziej kosztowne niż finansowanie się na depozytach. Obniżka stóp nie powinna więc zaszkodzić oszczędzającym, co powinno skłonić RPP do obniżki stopy interwencyjnej o 150 pb, konkluduje Wiśniewski.
Ekonomiści banku PKO BP SA wskazują, że niemal wszystkie dane opublikowane nt. sytuacji gospodarczej w grudniu 2001 roku zwiększają prawdopodobieństwo redukcji podstawowych stóp procentowych w styczniu o 150 pb, nie wykluczając większej skali obniżki stopy kredytu lombardowego.
Dane opublikowane w grudniu wskazały na kontynuację negatywnych tendencji w gospodarce, takich jak spadek produkcji przemysłowej i budowlano-montażowej, niższy wzrost płac oraz głęboki spadek zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw, niski wzrost cen konsumpcyjnych i kolejny miesiąc deflacji cen przemysłowych. Nastąpił też znaczący spadek rocznej dynamiki kredytów dla sektora niefinansowego.
Większość ekonomistów uważa, że stopa lombardowa spadnie w tym roku o około 100 pb więcej niż referencyjna, czyli nawet o 400 pb. Nielicznie są przekonani (np. Pekao SA), że RPP zmniejszy rozpiętości pomiędzy stopami już w styczniu, jednak większość ekonomistów wypowiada się ogólnikowo, że stanie się to w najbliższym czasie.
W przeciwieństwie do większości ekonomistów, analitycy Banku Zachodniego WBK SA twierdzą, iż przewidywania dalszych zmian stóp procentowych są obecnie obarczone niepewnością nie tylko co do rozwoju sytuacji ekonomicznej, ale również dalszych losów politycznych ataków na RPP. Dlatego bank zakłada, że cięcie stóp procentowych będzie miało miejsce dopiero na początku drugiego kwartału 2002 roku.
- Argumenty gospodarcze przemawiały będą raczej za powstrzymaniem się z kolejną redukcją stóp do końca pierwszego kwartału 2002 roku- napisano w raporcie BZ WBK z 10 stycznia.
Głównymi argumentami przeciw obniżce w styczniu to przekonanie, że aktywność gospodarcza nie powinna się już dalej pogarszać i że inflacja najprawdopodobniej wzrośnie w pierwszych miesiącach roku. Analitycy BZ WBK również przypominają, że wraz z obniżającym się oprocentowaniem depozytów bankowych i wprowadzenia opodatkowania odsetek, zmniejszy się skłonność do oszczędzania gospodarstw domowych.
Stopa lombardowa wynosi obecnie 15,5%, stopa redyskonta weksli 14,0%, a stopa interwencyjna 11,5%. Inflacja wyniosła w listopadzie 3,6%.
Prognozy: Instytucja Zmiana stóp procentowych w styczniuBank Handlowy 150 pbBZ WBK Bez zmianRaiffeisen Bank 100-150 pb
Pekao SA150 pb referencyjna; 250 pb lombardowa PKO BP 100 pbBig Bank Gdański 100-150 pb
BRE Bank 150 pb Karolina Słowikowska, Przemysław Kuk