Nowy podatek VAT to wyższe obciążenia

prof. Witold Modzelewski
13-05-2004, 00:00

Pod rządami nowego VAT będziemy płacić wyższe podatki i w dodatku na bardziej ryzykownych zasadach.

O wyższych stawkach VAT, które obowiązują od 1 maja, już wiemy: nie ma stawki 0 proc. na leki, na środki produkcji na rzecz rolnictwa, 7 proc. na roboty związane z budownictwem i remontami obiektów oświatowych, ochrony zdrowia, kultury itp. O materiałach budowlanych też wiemy. W stosunku do wielu czynności, które dotychczas nie były w ogóle obciążone, musi być stosowany nowy podatek. Dotyczy to nie tylko sprzedaży gruntów, lecz np. umów licencyjnych.

Mniej odliczeń

Jeszcze gorzej jest z ograniczeniami w zakresie odliczenia, które też pośrednio wpłyną na podwyższenie opodatkowania. Horror zacznie się dopiero w czerwcu, kiedy będziemy składać pierwszą deklarację. Najpierw kilka prostych sugestii:

1. nie przejmuj się, że będziesz w maju odliczał faktury i dokumenty celne wystawione jeszcze do 30 kwietnia,

2. takie same faktury (dokumenty celne) otrzymane w kwietniu dają prawo do odliczenia w maju,

3. faktury wystawione w maju przynajmniej w sensie prawnym nie muszą być przez Ciebie podpisywane: powszechnie jednak sprzedawcy żądają podpisu i tak chyba już zostanie,

4. faktury korygujące wystawione i otrzymane w maju muszą być przez Ciebie podpisane (lub w inny sposób musisz dać wystawiony dowód ich otrzymania), a odliczenie następuje za miesiąc ich otrzymania.

Więcej kontrowersji

Teraz kilka spraw kontrowersyjnych; członkowie rad nadzorczych i zarządów z tytułu wynagrodzenia za pełnienie funkcji nie wystawiają faktur na spółki, bo ich czynności nie podlegają opodatkowaniu (art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy). Natomiast osoby wykonujące kontrakt menedżerski — tak, wystawiają faktury, ale ze zwolnieniem. Jeżeli kupimy od komisanta towar, który był wydany w komis przed 1 maja 2004 r., otrzymamy faktury dające prawo do odliczenia, choć komis ten u komitenta i komisanta jest opodatkowany w nowej ustawie, lecz na starych zasadach.

Oczywiście nie odliczamy z faktur paliwa do samochodów osobowych oraz do aut o ładowności niższej niż wynikający ze wzoru określonego w ustawie. Jeżeli pojazd nie ma ze względu na charakter określonej ładowności (np. ciągnik siodłowy), nie stosują się w tym przypadku zakazy dotyczące odliczenia paliw.

Zachowały moc wszystkie znane od jedenastu lat ograniczenia dotyczące odliczeń, w szczególności związane z zakupem towarów i usług nie zaliczanych u podatnika do kosztów uzyskania przychodów, chyba że brak zaliczenia do kosztów jest związany ze zwolnieniem w podatku dochodowym. Dobrze jednak, że zniknęły nonsensowne ograniczenia, które wiązały się:

- z kasowym (obowiązek zapłaty faktur) warunkiem ubiegania się o zwrot różnicy podatku,

- z warunkiem zapłaty faktur związanym z korektą deklaracji powodującą wzrost podatku naliczonego.

Zachowano jednak niczym nieuzasadnione i nie mające precedensu w innych krajach zakazy dotyczące odliczeń w przypadku nabycia usług gastronomicznych i hotelarskich, które wprowadzono pod koniec lat 90. w celu, jak pamiętamy, „uproszczenia podatków”.

Rozszerzono zakaz odliczania z faktur lub faktur korygujących dotyczących transakcji, które:

- nie podlegają opodatkowaniu tym podatkiem,

- są zwolnione od podatku,

- nie dokumentują żadnej faktycznej transakcji („pusta faktura”).

Korzystny ruch

W związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, znikł przepis uzależniający odliczenie podatku od faktu potwierdzenia faktury (kopii), gdy nie została ona wystawiona przez sprzedawcę. I chyba stało się dobrze, bo interpretacja tego przepisu przekraczała niekiedy granice absurdu.

Pojawiły się w praktyce nawet poglądy, że naruszenie przez sprzedawcę przepisu o obowiązku przechowywania dokumentów, w tym kopii faktur, nawet po np. czterech latach od wystawienia faktury, rodził (jakoby) z mocy prawa utratę przez nabywcę. Jeżeli kontrowersyjny przepis rodzi również patologiczne interpretacje, to trzeba się go pozbyć.

prof. Witold Modzelewski prezes Instytutu Studiów Podatkowych

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: prof. Witold Modzelewski

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Puls Firmy / Nowy podatek VAT to wyższe obciążenia