Pięć argumentów za końcem bessy

Dookoła sami pesymiści. W kraju i za granicą. Wbrew rynkowi postanowiliśmy jednak poszukać argumentów, które przemawiają przynajmniej za dłuższym odbiciem na światowych rynkach akcji. Kto wie, może nawet końcem bessy.

Ostatnie dni przyniosły poprawę nastrojów na światowych rynkach finansowych. Wcześniej, przez siedem tygodni z kolei, inwestorzy unikali ryzykowniejszych aktywów jak ognia. Sygnał do zakupów akcji dały amerykańskie banki (Citigroup ujawnił, że dwa pierwsze miesiące roku są najlepsze od 2007 r.) oraz znaczące osłabienie waluty uchodzącej na świecie za tzw. safe heaven, czyli  franka szwajcarskiego. Tamtejszy bank centralny znów ściął stopy procentowe i rozpoczął interwencję, by osłabić walutę. Indeksy giełdowe wzrosły w ostatnich dniach o 7-15 proc. Chętnie kupowano waluty krajów rozwijających się. Złoty w tydzień zyskał ponad 5 proc. do  euro i franka.

Być może to tylko korekta wyraźnie zarysowanego trendu spadkowego. Tak przynajmniej odczytują to analitycy korzystający z analizy technicznej. A może jednak bliski przełom w trwającej już półtora roku bessie? Przed tygodniem JP Morgan wyskoczył właśnie z taką tezą, a przecież jest to bank dobrze znany Polakom z pesymistycznego nastawienia do naszej gospodarki. Było to przed tygodniem, zanim jeszcze rynki Ameryki odżyły. Argumentem za odbiciem był spadek amerykańskich indeksów najniżej od 12 lat. W historii USA były tylko trzy tak wielkie przeceny.

Pod koniec 2001 r. krajowe indeksy zaczęły rosnąć, kończąc dwuletnią bessę po pęknięciu bańki internetowej. Pesymiści mówili wtedy, że to tylko odbicie. Odważniejsi komentowali, że nie rozumieją kupujących, bo przecież na horyzoncie nie ma żadnych dobrych wiadomości. Rzeczywiście, z polskiej gospodarki jeszcze przez wiele miesięcy płynęły negatywne sygnały. Polska giełda, w ślad za zachodnimi, rozpoczynała już jednak mozolną wspinaczkę. Historia lubi się powtarzać.

1. Psychologia rządzi, nastroje są bliskie dna
Od miesięcy rynkami akcji rządzi strach. Nie liczą się żadne fundamenty. Optymistów jak na lekarstwo. Ostatnią poprawę nastrojów na światowych rynkach akcji analitycy odbierają tylko jako odbicie, które sugerowała analiza techniczna. O końcu globalnej bessy nikt nie wspomina. Nic w tym dziwnego, skoro z gospodarek płyną same złe wieści — ludzie tracą pracę, mniej konsumują, firmy tną inwestycje i zmniejszają produkcję. Bombardowany pesymizmem rynek akcji zdaje się jednak uwzględniać już wszelkie złe informacje, które mogą płynąć jeszcze przez dobrych kilka- -kilkanaście miesięcy. Giełdy są wyprzedane do granic możliwości. Globalni inwestorzy schowali się na rynku  złota czy bezpiecznych obligacji skarbowych. Nad Wisłą spłoszonej zagranicy nie ma, a udział akcji w portfelach instytucji jest najniższy od 2001 r. Tylko czekać na zwrot akcji, który zwykle przychodzi nieoczekiwanie.

2. Giełdy wyprzedzą poprawę w gospodarce
Pierwsze sygnały bessy widać było już w połowie 2007 r. Początkowo w realnej gospodarce nic groźnego się nie działo. Jeszcze w II kwartale 2008 r. PKB w USA wzrósł o 2,8 proc. Kłopoty zaczęły się w III kwartale ubiegłego roku, głównie przez jesienny zawał na światowym rynku międzybankowym (wywołało go bankructwo banku inwestycyjnego Lehman Brothers). Można więc uprościć, że spadki na giełdach wyprzedziły załamanie realnej, najważniejszej dla świata, gospodarki o ponad rok. Z analizy powojennych recesji w USA i Europie Zachodniej wynika, że giełdy wyprzedzają poprawę w gospodarce o około połowy roku. Chodzi o mocne odreagowanie bessy i późniejszą konsolidację. Wskaźniki makroekonomiczne mogą zacząć się poprawiać już w drugiej połowie roku. Gorsze scenariusze zakładają, że recesja w rozwiniętych gospodarkach skończy się w IV kwartale tego roku lub I kwartale 2010 r.

3. Polskie aktywa w walutach są bardzo tanie
Rok temu pisaliśmy, że z punktu widzenia zagranicznych inwestorów na GPW nie ma żadnej bessy. Nawet po półrocznym spadku krajowych indeksów o 30 proc. Powód? Straty na akcjach rekompensował zagranicznym graczom rosnący kurs złotego (tak było do lipca 2008 r.). W ostatnich miesiącach sytuacja diametralnie się zmieniła. Złoty osłabł nawet o 50 proc. w stosunku do głównych światowych walut. Uwzględniając spadek indeksów, akcje polskich firm w oczach zagranicznych inwestorów staniały od lipca o prawie 70 proc. To oznacza, że z punktu widzenia Zachodu już dziś warto zajmować pozycje na polskim rynku finansowym (chodzi o akcje, obligacje skarbowe). Tym bardziej że złoty zaczyna odrabiać straty.

4. Możni tego świata starają się pobudzić rynki
W najważniejszej na świecie gospodarce amerykańskiej, która jest drogowskazem dla inwestorów giełdowych, lada moment będą widoczne rezultaty wdrażanych właśnie planów ratunkowych. Pierwsze pozytywne sygnały już są. Poprawiają się niektóre wskaźniki wyprzedzające koniunkturę gospodarczą. Powoli wraca zaufanie na rynku międzybankowym. Europejskie banki z miesiąca na miesiąc lokują coraz mniej gotówki na nocnej lokacie (O/N) w Europejskim Banku Centralnym. To m.in. skutek najniższych w historii stóp procentowych. Pieniądz nie zna próżni i będzie coraz raźniej krążyć po rynkach. Kilka lat temu była bańka cenowa na rynku akcji. Później niezdrowo rosły ceny nieruchomości. W ostatnich kwartałach bańka spekulacyjna pojawiła się na rynku surowcowym, a ostatnio — obligacji. Wracamy do akcji? Kiedyś musimy.

5. Przecena na giełdach była mocno przesadzona
Wyceny spółek są zbyt mocno zaniżone. Oczywiście można je sprowadzić jeszcze niżej przy słabych obrotach i kolejnych niemiłych niespodziankach. Dla długodystansowców to jednak okazja do zakupów (pod warunkiem, że nie weszli do gry kilka miesięcy temu). Na GPW przesadną przecenę sugerują chociażby same giełdowe spółki, które skupują własne akcje. Nie chodzi tylko o to, by je później umorzyć. Niektórzy emitenci kupują swoje akcje, by je oddać menedżerom, odsprzedać w lepszych czasach lub opłacić nimi przejmowanych w przyszłości konkurentów. Poza tym wyceny spółek (nawet takich tuzów, jak  PKN Orlen czy PKO BP) są niższe niż pięć lat temu. Tymczasem spółki często zwielokrotniły w tym czasie przychody i możliwości generowania zysków. Na GPW można znaleźć firmy, które pomimo wielkiej bessy i kłopotów z uzyskaniem finansowania na rynku wciąż płacą sowite dywidendy.