Podatnik ma prawo do robienia błędów

Magdalena Matusik
opublikowano: 2005-07-19 00:00

Nie cierpisz chodzić do urzędu skarbowego? Nowe przepisy ordynacji dotyczące korekt zaoszczędzą twój czas i pieniądze.

Jeśli prezydent podpisze ustawę (ma czas do 25 lipca) to od 1 września przedsiębiorca, który zrobi błąd rachunkowy przy wypełnianiu deklaracji, nie musi się już martwić. Jeśli błąd zauważy urzędnik skarbowy — sam go poprawi. Jeśli nie zauważy — nie będzie kar.

W znowelizowanej ordynacji podatkowej, której przepisy w większości wejdą w życie 1 września, znacznemu uproszczeniu ulegną rozporządzenia dotyczące korekt deklaracji podatkowych. Zmiany podporządkowane zostały dwóm celom: ograniczeniu obowiązku osobistych kontaktów podatnika z organem podatkowym oraz zwiększeniu przejrzystości uprawnień podatników w zakresie korygowania deklaracji.

Skoryguje urząd...

Realizacji pierwszego z wymienionych celów ma służyć wprowadzenie możliwości sporządzenia korekty deklaracji przez organ podatkowy w ramach czynności sprawdzających. Ale tylko w takich przypadkach, w których korekta wysokości zobowiązania podatkowego, nadpłaty, kwoty zwracanego podatku lub straty nie przekracza 1 tysiąca złotych.

Dokonywane w ten sposób zmiany w deklaracji będą musiały zyskać akceptację podatnika. Dlatego po wprowadzeniu zmian organ podatkowy będzie zobowiązany przesłać podatnikowi uwierzytelnioną kopię skorygowanej deklaracji wraz z informacją na temat finansowych konsekwencji proponowanej korekty. Po otrzymaniu takiego dokumentu podatnik będzie miał 14 dni na złożenie sprzeciwu.

— Przekroczenie tego terminu spowoduje, że sporządzona przez organ podatkowy korekta deklaracji będzie wywoływać takie skutki prawne, jakby była złożona przez podatnika — uprzedza Małgorzata Sobońska, adwokat z MDDP.

Sprzeciw podatnika

Wniesienie sprzeciwu automatycznie anuluje naniesioną przez urząd korektę. Nie oznacza to jednak, że podatnik nie będzie mógł skorzystać z rozwiązania zaproponowanego przez urząd—może też wyjaśnić z właściwym organem podatkowym przedmiot swoich wątpliwości i samemu skorygować deklarację.

— 14 dni to również wystarczająco dużo czasu na skonsultowanie zmian deklaracji proponowanych przez organ podatkowy z doradcą podatkowym — uważa Małgorzata Sobońska.

Ograniczenia

Opisane zasady mają zastosowanie wyłącznie do takiej sytuacji, w której deklaracja poddawana korekcie zawiera błędy rachunkowe lub inne oczywiste omyłki bądź też została wypełniona niezgodnie z ustalonymi wymaganiami. Nie dotyczą one natomiast przypadków, gdy konieczność skorygowania deklaracji wynika z popełnionych przez podatnika błędów merytorycznych (np. nieprawidłowego odliczenia podatku naliczonego w deklaracji VAT-7).

Czas na odsetki

Znowelizowane przepisy ordynacji podatkowej wprowadzają też jeszcze jedną korzystną dla podatników zmianę—jeżeli w ciągu dwóch lat od dnia złożenia deklaracji podatkowej organ podatkowy nie skoryguje lub nie wezwie podatnika do skorygowania zawartych w niej oczywistych błędów rachunkowych, których skutkiem jest powstanie zaległości podatkowej, to od takiej zaległości nie będą naliczane odsetki za zwłokę.

— To dobre rozwiązanie: po pierwsze, zmobilizuje ono urzędników do szybkiego zajęcia się formalną kontrolą deklaracji, po drugie, zabezpieczy podatników przed sztucznym odwlekaniem stosownych kroków przez organ podatkowy po to, by zmusić ich do zapłacenia jak najwyższej kwoty odsetek — komentuje Małgorzata Sobońska.

Okiem doradcy podatkowego

Dobry kierunek zmian

Nowelizacja — w części dotyczącej błędów rachunkowych i możliwości korekty przez urzędnika — eliminuje uciążliwość dokonywania korekty przez samego podatnika. To szczególnie istotne z punktu widzenia osób fizycznych, które kontakt z deklaracją podatkową mają raz w roku, przy okazji wypełniania własnego zeznania. Ciekawsza jest nowelizacja druga, w sposób zdecydowany dyscyplinująca organ podatkowy i zmuszająca do zajęcia się sprawą w należytym czasie. Ale szczególnie istotna jest zmiana dotycząca art. 81 ordynacji, czyli kwestii prawa podatnika do korekty deklaracji. Stosowana dotychczas przez fiskus kazuistyka prowadzi czasem do sytuacji, w której prawo podatnika do takiej korekty — zwłaszcza w podatku VAT — może być w nieuzasadniony sposób ograniczone. Po nowelizacji ograniczenie możliwości korekty wynikać będzie jedynie z ustawy podatkowej — to ważna i dobra zmiana.

Tomasz Michalik, partner w MDDP