Tylko dostęp do rynku pierwotnego, czyli zamówień składanych bezpośrednio przez firmy mające coś do przewiezienia, może polepszyć kondycję finansową polskich przewoźników, a tym samym zwiększyć płace kierowców.
Z przykrością jednak stwierdzam, że niewiele zrobiono, mimo wielu dyskusji i zgłaszania kolejnym ministrom transportu konieczności zatrzymania w kraju gestii transportowej, czyli możliwości decydowania o tym, kto i w jaki sposób przewiezie dany ładunek.
W rezultacie nasi zagraniczni konkurenci mają dostęp do rynku pierwotnego, a wielu polskim przewoźnikom pozostaje tylko rynek wtórny i realizowanie ostatniego zadania transportowego. Przez to zachodni przewoźnicy funkcjonują na innym pułapie cenowym, więc mogą sobie pozwolić na lepsze płace dla kierowców, także tych, którzy trafiają do nich z Polski. Jest to korzystne dla kierowców, jednak z naszych informacji wynika, że tylko niewielka część tych, którzy wyjechali, dostaje możliwość legalnej pracy wraz z zabezpieczeniem socjalnym.
Przed utratą gestii transportowej można się uchronić, stosując instrumenty finansowe i uatrakcyjniając polski system celny dla unijnych importerów. Po wejściu do UE Polska miała niepowtarzalną szansę, by zachęcić do dokonywania formalności związanych z dopuszczeniem do obrotu towarów na polskiej, już unijnej granicy.
Potrzebna była kosmetyczna zmiana kilku przepisów, np. zawieszenie konieczności płacenia VAT-u przy odprawie celnej czy wydłużenie terminu spłaty długu celnego i zapewnienie całodobowej, kompetentnej obsługi przez profesjonalnych i życzliwych funkcjonariuszy celnych. Dzięki temu nasz kraj mógłby przez długi czas obracać środkami pobranymi z cła i zostawić sobie 25 proc. pobranych kwot, co by zasiliło budżet państwa. Nie chcę podejrzewać, że może komuś zależy, by tych korzyści nie było.
Ponadto powinno się zlikwidować bariery utrudniające nam zatrudnianie doświadczonych kierowców zza wschodniej granicy.
Jan Buczek
prezes Zrzeszenia Międzynarodowych Przewoźników Drogowych w Polsce