Głównym wykonawcą projektu jest polska firma Navimor International z Sopotu, działająca w partnerstwie z Akademią Morską w Gdyni. Navimor jest obecny na rynku afrykańskim od ponad 30 lat. Od tamtego czasu firma dostarczyła armatorom afrykańskim ponad 130 różnego rodzaju jednostek pływających, między innymi statki rybackie, kontenerowce, promy i holowniki. Dodatkowo zbudowała pod klucz port rybacki w Saint Louis w Senegalu i największą na zachodnim wybrzeżu Afryki stocznię remontową Nigerdock.
Doświadczeni fachowcy
Działalność firmy w Angoli rozpoczęła się świeżo po odzyskaniu przez nią niepodległości. Jednym z pierwszych projektów zrealizowanych w miejscowości Namibe było utworzenie i prowadzenie Centrum Szkolenia Zawodowego im. Heldera Neto. Centrum zostało utworzone w konsorcjum z Gdańską Stocznią Remontową. Ta zawodowa szkoła średnia działa i kształci uczniów w zakresie m.in. rybołówstwa i przetwórstwa rybnego, stanowiąc podwaliny tworzonej Akademii.
Gdy Ministerstwo Rybołówstwa Republiki Angoli zlecało wybudowanie Akademii Rybołówstwa i Nauk o Morzu w Namibe, oczywistym okazał się wybór sopockiej firmy jako jej głównego wykonawcy. Koncepcja stworzenia Akademii w Namibe zrodziła się w 2006 r. Wtedy też Navimor wraz z Akademią Morską w Gdyni zaczęła realizację pierwszego etapu projektu. Faza ta zakładała stworzenie pełnej koncepcji działania oraz programów edukacyjnych, które będą realizowane przez studentów w Akademii. — Było to przygotowanie całościowej koncepcji organizacyjnej i edukacyjnej związanej z określeniem profilu uczelni i zaprojektowaniem jej infrastruktury — wspomina Jarosław Popis, szef projektu i dyrektor Navimoru.
Biologia morza
Na tym etapie największą rolę odegrała Akademia Morska w Gdyni. Uczelnia opracowała koncepcję organizacyjną, programy edukacyjne, instrukcje laboratoryjne i 28 podręczników dla Akademii w Namibe. Wszystkie materiały wydano w języku portugalskim. Akademia w Gdyni kształci obecnie 20 studentów z Angoli na studiach magisterskich i doktoranckich.
— Wybór kierunków kształcenia na tworzonej uczelni był wynikiem dyskusji grupy edukacyjnej złożonej z fachowców z Angoli, firmy Navimor i Akademii Morskiej w Gdyni — mówi Jarosław Popis. Rezultatem tych dyskusji było stworzenie trzech wydziałów na uczelni: Rybołówstwa, Przetwórstwa Rybnego oraz Eksploatacji Zasobów Wodnych.
— Z początku miała to być tylko Akademia Rybołówstwa, dopiero później dodane zostały nauki o morzu, ponieważ okazało się, że właśnie takie jest zapotrzebowanie — stąd też kierunki związane z biologią morza i oceanografią. Chcemy kształcić zarówno kadrę techniczną, ale również związaną z badaniem i eksploatacją morza pod kątem zasobów biologicznych — dodaje dyrektor. Plany edukacyjne przewidują kształcenie 1500 studentów.
Komponenty z Polski
W lutym tego roku zakończono drugi etap, będący jednocześnie zasadniczym etapem projektu, czyli budowę i wyposażenie głównych obiektów Akademii. Uczestniczyło w nim ponad 90 polskich dostawców i podwykonawców. Na 70 hektarach zbudowano kompleks budynków uczelni, specjalistyczne centra dydaktyczne, infrastruktura socjalna dla studentów i pracowników oraz osiedle dla kadry akademickiej. W skład budynków głównych Akademii wchodzą m.in. cztery aule wykładowe, 35 sal do prowadzenia ćwiczeń, biura administracji uczelni czy 30 nowocześnie wyposażonych laboratoriów tematycznych. To także Centrum Symulatorów Morskich, które przygotuje studentów do obsługi zarówno małych rybackich statków, jak i dużych kontenerowców.
Powstało również Centrum Siłowni Okrętowej, stanowiące dokładne odzwierciedlenie siłowni okrętowej na statku. W ten sposób uczniowie mogą odbywać kursy obsługi silnika głównego i pozostałych ważnych elementów znajdujących się w typowej siłowni statku. Jednym z najbardziej innowacyjnych obiektów powstałych w kompleksie Akademii jest Centrum Treningowo- Ratownicze. Podstawą kompleksu jest basen długości 50 m wyposażony m.in. w platformę do prowadzenia ćwiczeń z technik ratowniczych, zrzucania łodzi ratunkowej i tratw pneumatycznych. Na terenie Akademii powstały ponadto dwa nowoczesne akademiki dla studentów i osiedle dla kadry akademickiej.
Elementy konstrukcyjne, wszelkie materiały budowlane i pełne wyposażenie obiektów dostarczono z Polski w formie modułów i prefabrykatów. Gotowe obiekty zmontowały ekipy polskich producentów. Prace obejmowały również wyposażenie terenu w pełną infrastrukturę, w tym doprowadzenie wodociągu i linii średniego napięcia,wykonanie dróg, oświetlenia, ogrodzenia, kanalizacji, oczyszczalni ścieków i sieci IT. Przedsięwzięcie miało na celu jak najszersze wykorzystanie polskiego potencjału.
— Cały projekt opiera się na koncepcji, by jak najwięcej komponentów pochodziło z Polski. Chodziło o wykorzystanie potencjału naszych podwykonawców i dostawców. Skutkowało to zaangażowaniem ponad 90 firm z kraju i pracą ponad 250 polskich pracowników na budowie w Namibe — informuje Jarosław Popis
Duma Angoli
Planowane jest uruchomienie niedługo tzw. roku zerowego, który ma wyrównać kwalifikacje przyszłych adeptów. Obecnie Navimor przymierza się do realizacji trzeciego etapu projektu. Faza ta zakłada m.in. wybudowanie i wyposażenie kliniki uczelnianej, kompleksu sportowego, centrum przetwórstwa kraba i langusty, dostawę specjalistycznego statku szkoleniowo-badawczego i uzupełnienie nowoczesnego sprzętu laboratoryjnego. Planowana jest także kontynuacja wsparcia edukacyjnego, w tym szkolenie personelu angolskiego i udział polskich wykładowców w uruchamianiu procesu nauczania.
Przedstawiciele Komisji Europejskiej, którzy wizytowali budowę, określali przygotowany i realizowany przez Polskę projekt jako modelowy przykład przedsięwzięcia, wpisującego się w politykę ograniczania emigracji z kontynentu afrykańskiego przez tworzenie szans rozwojowych dla młodego pokolenia. Również dla rządu Angoli tworzona Akademia jest projektem szczególnym i w oficjalnych prezentacjach określana jest mianem „dumy Angoli”.
Magdalena Kruk