Bruksela przeznaczy na granice 125 mln zł
Komitet Zarządzający w Brukseli zatwierdził polskie projekty w ramach Zintegrowanego Programu dla Polskiej Granicy Wschodniej, opiewające na 32 mln EUR (125 mln zł). Środki zostaną przeznaczone na uszczelnienie granicy oraz modernizację trzech przejść.
Projekty zatwierdzone przez Brukselę dotyczą modernizacji przejść w Kuźnicy Białostockiej, Hrebennem oraz Małaszewiczach-Terespolu, na które Komisja Europejska przeznaczyła 15 mln EUR (58 mln zł). Drugie tyle otrzymaliśmy na uszczelnienie granicy (w tym wyposażenie oddziałów Policji i Straży Granicznej) oraz 2 mln EUR (7,8 mln zł) na przygraniczne przedsięwzięcia aktywizujące lokalne społeczności.
Ostatnim rzutem
Zanim środki trafią do Warszawy, obie strony muszą podpisać tzw. memorandum finansowe umożliwiające ich formalny przepływ. Tymczasem strona unijna uczyniła niemal praktyką dopełnienie tej formalności w ostatnim możliwym do zaakceptowania terminie, czyli ostatnim dniu grudnia. Takie podejście znacznie opóźnia rozpoczęcie procedury przetargowej.
— Prace nad przygotowaniem oraz rozstrzygnięciem przetargów zgodnie z zaleceniami UE trwają około roku, a na realizację inwestycji mamy trzy lata. Jest jednak duża nadzieja, że dokument może zostać podpisany miesiąc lub dwa wcześniej. To pozwoli nam szybciej uruchomić całą procedurę przetargów — podkreśla Paweł Samecki, podsekretarz stanu w UKIE oraz krajowy koordynator programów PHARE.
Bruksela wymaga, aby inwestycje graniczne współfinansowane ze środków unijnych w dwóch trzecich pokrywał budżet państwa. Z tym są jednak kłopoty.
Budżetowy problem
— Wstępny koszt dostosowania całej granicy wschodniej do wymagań unijnych szacowany jest na 750 mln EUR (2,9 mld zł). Możliwości wykorzystania funduszy unijnych są jednak ograniczone właśnie ze względu na problem dofinansowania — uważa Paweł Samecki.
Fundusze, które Bruksela przekazała Polsce w 2000 r., były wyjątkowo wysokie. Otrzymaliśmy wówczas ponad 72 mln EUR (65 mln zł), gdyż UE zdecydowała się nam przekazać wygospodarowaną w budżecie nadwyżkę.
Zbigniew Obłoża, wicedyrektor tzw. Władzy Wdrażającej Programu Współpracy Przygranicznej PHARE (jednostki odpowiedzialnej za przygotowanie przetargów i przepływ środków), podkreśla, że pierwszy przetarg dotyczący inwestycji granicznych zaakceptowanych w ramach edycji 2000 zaplanowano na wrzesień 2001, kolejne zaś na listopad i luty 2002 r.
— Ponieważ Bruksela wypłaca środki w trakcie trwania prac, sukcesywnie z ponoszonymi wydatkami, dlatego pierwszych euro zatwierdzonych w 2000 r. nie należy się spodziewać wcześniej niż w pierwszym kwartale 2002 r., a zatwierdzonych w 2001 r. — odpowiednio później — informuje Zbigniew Obłoża.