Najlepsi Pracodawcy, Pracodawca Godny Zaufania, Solidny Pracodawca, Najbardziej Pożądani Pracodawcy… Co takie rankingi dają firmom, a co pracownikom? Zestawienia, także najlepszych pracodawców w regionach czy branżach, prowadzą firmy doradcze, ale również organizacje pracodawców, biznesowe, studenckie, związkowe.
Takie rankingi na pewno mają związek z budowaniem wizerunku na rynku pracy. Ale czy warto się wysilać, poddawać ocenie, skoro chętnych do pracy aż nadto? Czy kandydaci odczytują to jako sygnał: dbamy o ludzi, zapewniamy im świetne warunki, dobrą atmosferę, przestrzegamy określonych reguł biznesowych?
Studenci je lubią
— Jeśli kandydaci tak twierdzą, to są to tylko deklaracje. Nasze badania pokazują, że przy wyborze pracodawcy w zestawieniu z innymi czynnikami miejsce w rankingu traci na znaczeniu. Szukający pracy nigdy nie będzie się bardziej kierował pozycją w rankingu pracodawców niż ofertą płacy, dopasowania do potrzeb rozwoju czy zabezpieczeniem socjalnym.
Co nie znaczy, że miejsce w rankingu w ogóle nie ma znaczenia. Gdy kandydat otrzymuje oferty o bardzo podobnych parametrach podstawowych, zaczyna szukać przewagi firm i może wziąć pod uwagę pozycję w rankingach — twierdzi Barbara Zych, CEO w Employer Branding Institute.
Jej zdaniem do informacje z rankingów bardziej są skłonni brać pod uwagę ludzie młodzi, zaraz po studiach. To oni też często oceniają pracodawców bez rzeczywistej wiedzy o nich. — Pracownicy z doświadczeniem, pracujący w danej branży, mają znacznie większą wiedzę o konkretnych pracodawcach i przeglądają oferty o wiele uważniej, dlatego mniej ulegają danym z rankingów pracodawców — dodaje prezes Zych.
Wizerunek i waga marki
No, ale są różne rankingi. Część jest płatna, bazują na różnych metodach zbierania danych i różnych zasadach badania firm. Dlatego zawsze, bez względu na to, jak rzetelne wydaje się badanie, trzeba najpierw przyjrzeć się jego metodologii. Często zresztą firmy wcale nie zgłaszają się do rankingów pracodawców, ale jako duże i rozpoznawalne są automatycznie brane są pod uwagę przez ankietowanych. Tak jest w przypadku TVN.
— Nie bierzemy w nich udziału z własnej woli, ale cieszy nas, że zajmujemy w niektórych wysokie miejsca, które są dla nas bardzo ważnym potwierdzeniem wartości naszej firmy na rynku pracy. Rodzi to naturalne oczekiwania pracowników i kandydatów, którym staramy się sprostać — mówi Agnieszka Trysła, dyrektor działu HR TVN.
Zdaniem niektórych ekspertów rankingi pokazują raczej tylko wyobrażenie ankietowanych o firmie jako potencjalnym miejscu pracy. Barbara Zych zwraca uwagę, że w rankingach bazujących na rozpoznawalności marki pracodawcy, często na wynik wpływa popularność jego produktów lub usług.
— Respondenci nie są w stanie oddzielić emocji związanych z marką produktową i marką pracodawcy. Może to działać w dwie strony: wzmacniać lub osłabiać wizerunek. Pracodawcy bez marek własnych nie startują z tej samej pozycji co producenci znanych wyrobów — twierdzi prezes Employer Branding Institute.
Co wewnątrz, co na zewnątrz
Firma Henkel Polska sama zdecydowała się na udział w badaniu i rankingach Top Employers i Najlepsi Pracodawcy.
— Te rankingi nie tylko umiejscawiają nas wśród innych firm na rynku pracy, ale przede wszystkim pokazują jakość naszej polityki i praktyki personalnej. Na przykład dzięki Top Employers, który bada działania dotyczące zarządzania personelem, otrzymujemy informacje, czy nasza strategia jest profesjonalna, skuteczna i właściwie realizowana.
Z kolei badanie Najlepsi Pracodawcy to ranking tworzony na podstawie ocen wystawionych firmie przez pracowników. Czołowe miejsce w tym rankingu wskazuje więc, że sami pracownicy wysoko oceniają warunki pracy, które stworzyła im firma — wskazuje Agnieszka Bielawska, dyrektor HR.
W opisanej przez nią sytuacji nie ma dysonansu między tym, jak firma promuje się na zewnątrz, a tym, jak wygląda w niej sytuacja z punktu widzenia pracowników. Zajęcie czołowej pozycji w największych rankingach firma może wykorzystać w budowaniu wizerunku pracodawcy — zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz. Tym bardziej, że niektórymi, np. Godłem Inwestor w Kapitał Ludzki, można się chwalić tylko przez rok.
— Jeśli firma chce się nim szczycić dłużej, musi przejść re-certyfikację, z czego korzysta wielu z wcześniejszych laureatów — mówi Magdalena Turalska z Fundacji Obserwatorium Zarządzania. A jak firmy reagują, gdy pracownicy źle je ocenią?
— W jednych mówią: „czas wziąć się do naprawy”, inne początkowo wypierają tę informację, zasłaniając się na przykład metodologią, ale w końcu zaczynają działać — podsumowuje Katarzyna Derdzińska z Aon Hewitt, który tworzy ranking Najlepsi Pracodawcy (BNP).
Wybrane rankingi pracodawców
Great Place To Work
Ranking jest zbudowany na podstawie wyników firm, które zgłaszają się do odpłatnego badania. Pytania dotyczą opinii pracowników na temat polityki i praktyk HR w firmie, w której pracują. Great Place to Work Institute przeprowadza też audyt firm. Wyniki ankiet wypełnionych przez pracowników służą do sporządzenia raportów (treść zależy od ustalonego zakresu usługi) i rekomendacji, co należy w firmie poprawić. Cena usługi zależy od ustalonego zakresu prac Instytutu. Firmy uzyskują informację zwrotną, pozwalającą na rozwijanie kultury organizacyjnej. Ze względu na uzyskane wyniki nie wszystkie badane firmy mogą znaleźć się w rankingu. Instytut prowadzi także sondaż opinii dorosłych pracujących w Polsce na losowo dobranej, reprezentatywnej próbie (co najmniej 1000 osób).
Inwestor w Kapitał Ludzki
Przedsiębiorstwa i instytucje przystępujące do tego programu ocenia się pod kątem jakości istniejących w firmie rozwiązań w obszarze polityki personalnej. Sprawdzane jest na przykład na ile firma realizuje programy rozwojowe, na ile sprawnie prowadzi działania wspierające pracowników w realizacji ich celów, jak motywuje, czy pomaga zachować równowagę między życiem zawodowym i prywatnym. Program składa się z dwóch elementów: audytu praktyk HR oraz badania opinii pracowników. Firmy muszą osiągnąć określoną ilość punktów, aby organizator mógł wystąpić do Kapituły Programu z wnioskiem o przyznanie Godła. W skład Kapituły wchodzą osoby z kręgów kręgów naukowo-badawczych, a organizatorem programu jest Fundacja Obserwatorium Zarządzania.
Najbardziej pożądani pracodawcy
Badanie prowadzi od 2010 r. firma Antal International. Bierze w nim udział ponad 1557 respondentów z Polski — specjalistów i menedżerów. Jest anonimowe. Ankietowani sami wskazują firmy, które uważają za najbardziej pożądanych pracodawców. Mogą wymienić dowolnąliczbę firm. Dzięki temu w rankingu wyróżniane są również mniejsze czy lokalne firmy. Badanie jest nieodpłatne. Celem jest pozyskanie informacji o oczekiwaniach dotyczących najbardziej pożądanych pracodawców i o ocenie oferowanych przez nich warunków.
Najlepsi Pracodawcy (BNP)
Badanie prowadzi firma doradcza Aon Hewitt. Może w nim wziąć udział każde przedsiębiorstwo, które działa w Polsce od co najmniej dwóch lat i zatrudnia minimum 50 pełnoetatowych pracowników. Badanie mierzy poziom ich zaangażowania oraz ich satysfakcję w różnych obszarach środowiska pracy i określ a poziom ich zaangażowania, ocenia programy i praktyki HR, przedstawia opinie kierownictwa, spójność działań i strategii, wskazuje co wymaga poprawy. Kwestionariusze wypełniają pracownicy, osoby zajmujące się sprawami personalnymi oraz kadra zarządzająca najwyższego szczebla. Aby przystąpić do konkursu firma musi wydać 5700 zł. Za rozbudowany raport trzeba zapłacić dodadkowo. Firmy mogą się porównać z wszystkimi lub wybranymi uczestnikami badania. Na jego podstawie powstaje ranking najlepszych pracodawców.
Randstad Award
Badanie dotyczy employer brandingu i postrzegania pracodawców przez potencjalnych pracowników. Ankiety o 150 największych pracodawcach (nie biorą czynnego udziału w badaniu) w kraju wypełnia 7000 respondentów — potencjalnych pracowników — w wieku 18-65 lat. Randstad Award zdobywa firma, która uzyska najwyższe oceny. A ocenia się m.in. stabilność zatrudnienia, ofertę szkoleniową, wysokość wynagrodzeń, atmosferę w pracy itp. Zwycięzcami zostają trzy firmy, ocenione jako najatrakcyjniejszy pracodawca przez największą grupę respondentów, którzy je znają. Randstad przygotowuje też zbiorczy raport oraz 150 bezpłatnych raportów dla każdego z badanych przedsiębiorstw. Są tam informacje m.in. o dziedzinach, w których można coś zmienić, by uzyskać większe zainteresowanie kandydatów.
Top Employers
Certyfikaty Top Employers Polska przyznaje Instytut CRF. Do badania i rankingu zapraszane są firmy zatrudniające minimum 250 pracowników w Polsce i międzynarodowe korporacje, które mają co najmniej 50 pracowników w Polsce, a 2500 na świecie. W tym roku do badania zgłosiło się 30 przedsiębiorstw, ale certyfikat otrzymało 29. Podczas badania bierze się pod uwagę: jakość warunków pracy pod względem wynagrodzeń i świadczeń dodatkowych, szkolenia i możliwość rozwoju kariery oraz zarządzanie kulturą organizacyjną firmy. Firmy wyróżnione tytułem przechodzą audyt prowadzony przez firmę Grant Thornton, która potwierdza, że zasługują na certyfikat. Uczestnictwo w Top Employers jest odpłatne. Przebadana firma otrzymuje raport, w którym jej wyniki porównuje się do średniej wszystkich uczestników badaniu i wybranych przez nią grup przedsiębiorstw.
Universum Student Survey
Celem badania, prowadzonego przez szwedzka firme Universum, jest wyłonienie najlepszych pracodawców i dostarczenie firmom wiarygodnych informacji o preferencjach przyszłych pracowników. Jest prowadzone wśród studentów, którzy wskazują najlepszych, ich zdaniem, pracodawców. Otrzymują listę około 200 firm, które Universum dzieli na różne kategorie zależnie od kierunku studiów ankietowanych studenci IT widzą firmy IT, studenci kierunków biznesowych — firmy adresujące ofertę pracy do takiej grupy). W poprzednim roku w ankietach wzięło udział nieco ponad 18 tys. studentów. Udział jest bezpłatny. Badanie pokazuje, jak dana grupa studentów postrzega konkretnych pracodawców i dostarcza wielu informacji dotyczących preferencji zawodowych, celów związanych z karierą, oczekiwań od przyszłego pracodawcy, oceny uczelni.