Fundusze inwestycyjne są produktem finansowym adresowanym do osób, które nie potrafią lub nie mają czasu analizować i śledzić rynków finansowych.
Wyjściem jest lokowanie środków pieniężnych w zinstytucjonalizowanych formach wspólnego inwestowania, jakimi są fundusze inwestycyjne.
Korzystanie z usług funduszy zapewnia szereg korzyści, w tym bezpieczeństwo powierzonych środków, płynność inwestycji i możliwość długoterminowego oszczędzania. Dodatkowo fundusze oferują szeroki wachlarz możliwości inwestycyjnych i niższe koszty wobec indywidualnego inwestowania na giełdzie.
Na miarę czasów
Fundusze są nowoczesnym produktem finansowym, który z powodzeniem może stanowić doskonałą alternatywę wobec lokat bankowych oraz obligacji i akcji. Przewaga funduszy inwestycyjnych jest widoczna, gdy w grę wchodzą inwestycje na zagranicznym rynku akcji czy zagranicznym rynku papierów dłużnych.
Choć w Polsce fundusze inwestycyjne funkcjonują od niedawna, na świecie ta forma lokowania wolnych środków finansowych ma długoletnią historię. Pierwsze fundusze inwestycyjne zaczęły powstawać w XIX wieku. Największym rynkiem funduszy inwestycyjnych na świecie są dziś Stany Zjednoczone — zgromadzono w nich nieco ponad połowę ogółu środków ulokowanych w funduszach otwartych na całym świecie (ponad 11 bln euro). Drugim pod względem wielkości rynkiem funduszy otwartych na świecie jest rynek europejski — co trzecie euro zainwestowane w funduszach pochodzi właśnie ze Starego Kontynentu.
Nieco burzliwej historii
Pierwszy fundusz rozpoczął działalność w Polsce w 1992 r. Obecnie na rynku funkcjonują 142 fundusze różnego typu — począwszy od najbezpieczniejszych, alternatywnych wobec krótkoterminowych lokat bankowych fundusze rynku pieniężnego, poprzez fundusze obligacji, inwestujące w średnio i długoterminowe obligacje, poprzez fundusze hybrydowe, lokujące środki klientów zarówno w akcje, jak i obligacje, aż po najagresywniejsze fundusze akcyjne. Na rynku pojawiają się również podmioty realizujące całkowicie odmienną politykę inwestycyjną, takie jak fundusze arbitrażowe czy fundusze rynku nieruchomości.
Funduszami tymi zarządza 18 towarzystw funduszy inwestycyjnych (TFI) — podmiotów, które zgodnie z przepisami mają wyłączne prawo do tworzenia funduszy inwestycyjnych, są ich organami oraz reprezentują je w stosunkach z osobami trzecimi. Zgodnie z krajowym ustawodawstwem zarówno fundusze inwestycyjne, jak i TFI mają niezależną od siebie osobowość prawną. Dzięki temu ewentualne kłopoty finansowe, a nawet upadłość TFI nie zagrażają oszczędnościom uczestników funduszy.
Inwestor musi znać cel
Decydując się na powierzenie pieniędzy funduszowi musimy przede wszystkim określić cel inwestycji, jej horyzont czasowy oraz formę wpłat. Ważny jest również akceptowalny poziom ryzyka, należy jednak pamiętać, że z wyższym ryzykiem wiążą się szanse na większe zyski. W rezultacie można określić strukturę portfela, do którego na końcu wybiera się konkretne fundusze.
Kto podejmie ryzyko
Podejmując ostateczną decyzję o doborze instrumentów trzeba zwrócić szczególną uwagę na cztery zasadnicze kwestie, które są elementem rywalizacji konkurencyjnej między funduszami zarządzanymi przez różne TFI:
- zasady uczestnictwa w funduszu,
- koszty uczestnictwa,
- wyniki inwestycyjne,
- ryzyko towarzyszące wynikom.
Te dane fundusze zamieszczają w swoim prospekcie informacyjnym (lub prospekcie emisyjnym w przypadku FIZ), który zawiera statut określający podstawowe zasady funkcjonowania danego funduszu. Drugim zasadniczym źródłem informacji są publikowane dwa razy w roku sprawozdania finansowe, dzięki którym można zweryfikować statutowe deklaracje z faktycznie realizowaną polityką inwestycyjną.
Tomasz Publicewicz Analizy Online