Harmonizacja stawek VAT

Bogdan Bugdalski
29-01-2004, 00:00

Dostosowywanie polskich stawek VAT do wymogów UE to równanie w górę. Powód — podstawowa stawka wynosi 22 proc.

Prace nad projektem nowej ustawy o podatku od towarów i usług (VAT) wciąż trwają. Proces ujednolicenia polskiego prawa z unijnym wymaga zmiany podstawowych pojęć składających się na konstrukcję podatku, tj. definicja podatnika, definicje usług i towarów, importu oraz eksportu usług i towarów. Konieczne jest również wprowadzenie nowych instytucji, tj. miejsca opodatkowania danego świadczenia, zasady opodatkowania transakcji wewnątrzwspólnotowych itd.

Dostosowanie polskich przepisów VAT do regulacji UE to również kwestia ujednolicenia stawek podatku. Przepisy VI Dyrektywy wyznaczają ramy, w których państwa członkowskie zachowują swobodę w zakresie stawek. W przypadku pozostałych przepisów Polska będzie zmuszona do zachowania zasad, które mogą prowadzić do podniesienia stawek VAT lub likwidacji pewnych zwolnień.

Ważna podstawa

Przepisy prawa wspólnotowego pozwalają państwom na stosowanie jednej, podstawowej stawki dla towarów i usług wysokości minimum 15 proc. i maksimum 25 proc. oraz jednej lub dwóch stawek obniżonych, ale nie niższych niż 5 proc. Według stawek obniżonych, opodatkowane mogą być wyłącznie towary i usługi wymienione w załączniku H do Dyrektywy. Możliwe zwolnienia są natomiast wymienione w art. 13-15 Dyrektywy. W praktyce, niektóre kraje UE stosują obniżone stawki oraz zwolnienia wykraczające poza dozwolony zakres. Jest to jednak możliwe jedynie na podstawie negocjacji poszczególnych państw z Unią Europejską bądź przepisów przejściowych zawartych w art. 28 VI Dyrektywy, który dotyczy wyłącznie członków Unii.

W czołówce

Polska stawka podatku VAT wysokości 22 proc. jest zgodna z przepisami wspólnoty, ale od 1 maja 2004 r. będzie to jedna z najwyższych stawek stosowanych w UE. Zmianie będą musiały ulec stawki obniżone podatku VAT. Polskie stawki 0 i 3 proc., a także 7-proc. na niektóre towary i usługi powinny zostać dostosowane do stawki standardowej. Zgodnie z traktatem akcesyjnym, Polska w okresie przejściowym, czyli do 31 grudnia 2007 r., będzie mogła stosować stawki obniżone dla:

- sprzedaży książek i czasopism — 0 proc.,

- robót budowlano-motażowych związanych z budownictwem mieszkaniowym oraz infrastrukturą towarzyszącą — 7 proc.,

- usług gastronomicznych — 7 proc.

W okresie przejściowym dozwolone będzie stosowanie stawki 3-proc. dla środków do produkcji rolnej, produktów i usług z nią związanych. Ponadto możliwe będzie dalsze stosowanie stawki 0 proc. na usługi pasażerskiego transportu międzynarodowego.

Jeżeli treść projektu ustawy zostanie zaakceptowana przez parlament, z chwilą akcesji zmienią się natomiast stawki podatku np. w odniesieniu do:

- materiałów budowlanych, towarów dla dzieci, usług budowy oraz utrzymania dróg i mostów, przejazdów autostradami i ogłoszeń prasowych — stawka wzrośnie z 7 proc. do 22 proc.,

- usług wstępu na imprezy kulturalne i sportowe, usług związanych z projekcją filmów i taśm wideo oraz usług telewizji kablowej — zwolnienie z podatku zostanie zastąpione stawką 7 proc.,

- usług edukacyjnych innych niż publiczne — zwolnienie zostanie zastąpione stawką 22 proc.

Pod przymusem

Ujednolicenie stawek podatku może być znacznie bardziej skomplikowane niż wprowadzenie pozostałych zmian w przepisach VAT, o czym przekonamy się z pewnością, słuchając debaty parlamentarnej za kilkanaście dni. Warto, aby podczas prac nad nową ustawą, posłowie pamiętali, że brak zgodności stawek może skutkować postawieniem Polski przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości na wniosek Komisji Europejskiej bądź innego państwa członkowskiego.

Katarzyna Kosakowska menedżer w zespole VAT Ernst & Young

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Bogdan Bugdalski

Najważniejsze dzisiaj

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Puls Firmy / Harmonizacja stawek VAT