Samorządy od lat narzekają, że przekazywana przez rząd subwencja oświatowa nie pokrywa kosztów nauczania. Tak jest w przypadku 99 proc. miast powiatowych oraz 97 proc. małych miast i gmin wiejskich. W tej sytuacji samorządy muszą uzupełniać braki z własnej kasy, automatycznie ograniczając możliwość wydatkowania pieniędzy na inne cele. Ile dopłacają do edukacji? Nad tym tematem pochylili się prof. Paweł Swianiewicz i dr Julita Łukomska. We „Wspólnocie”, piśmie samorządu terytorialnego, przeanalizowali koszty edukacji w latach 2009-2012 i na tej kanwie zbudowali ranking.
„W analizowanym okresie (…) wielkość dopłat ponoszonych ze środków własnych samorządów gminnych do uzyskanych w formie subwencji oświatowej dość szybko wzrastała. W 2009 r. wydatki na utrzymanie szkół przewyższały subwencję o ok. 6 mld zł, a w 2012 r. różnica wyniosła już ok. 7,5 mld zł. Przyrost tych dopłat był zdecydowanie najszybszy na terenach wiejskich. Przyczyną mogły być zmiany demograficzne – spadająca liczba dzieci w wieku szkolnym jest szczególnie niebezpieczna dla budżetów mniejszych, wiejskich szkół” – piszą autorzy rankingu.
Nie muszą się martwić bogate, acz nieduże gminy. W ich przypadku dopłaty są nawet kilka razy większe niż w bogatej Warszawie. Ekstremalny jest przypadek Kleszczowa. To jedna z dwóch gmin w Polsce, która dopłacała więcej niż 10 tys. zł na ucznia.
„Patrząc na wyniki naszego rankingu nietrudno zauważyć, że w czołówce dofinansowujących szkoły ze środków własnych roi się od niewielkich gmin znanych z zamożności (Kleszczów, gmina wiejska Lubin, Puchaczów, Międzyzdroje, Krynica Morska, Łeba, Polkowice, Konstancin-Jeziorna, Ustka, Kołobrzeg, Sitkówka-Nowiny)” – oceniają autorzy raportu.
Wysokość dopłat (w zł) – w przeliczeniu na jednego ucznia (średnia z lat 2009-2012)
Miasta wojewódzkie
Warszawa 2444,06
Gdańsk 2324,46
Wrocław 1872,74
Katowice 1451,02
Bydgoszcz 1219,39
Pozostałe miasta na prawach powiatu
Dąbrowa Górnicza 2826,65
Mysłowice 2797,72
Siemianowice Śląskie 2080,85
Gdynia 2073,86
Sopot 2028,33
Miasta powiatowe
Polkowice 7383,48
Kamień Pomorski 4214,30
Gryfino 4145,59
Olkusz 3904,06
Sulęcin 3803,69
Małe miasta
Międzyzdroje 8250,94
Krynica Morska 8054,41
Łeba 6479,82
Konstancin-Jeziorna 5444,78
Szczawno-Zdrój 4918,86
Gminy wiejskie
Kleszczów 14332,32
Lubin 11924,43
Ciechanów 7653,57
Puchaczów 7084,21
Purda 7044,85
Więcej tutaj