Jak zamknąć rok podatkowy

Dominik Stojek
opublikowano: 2005-12-27 00:00

Dokonaliśmy potrącenia wzajemnych wierzytelności z kontrahentem zagranicznym. Czy powstałe w ten sposób różnice kursowe spółka powinna zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów?

- Z przepisów podatkowych wynika, że powstałe ujemne różnice kursowe można zaliczyć do kosztów w dniu dokonania zapłaty. Jednakże, zgodnie ze stanowiskiem coraz częściej wyrażanym przez władze skarbowe, przez zapłatę należy rozumieć wyłącznie faktyczną płatność (przelew pieniędzy). Jakkolwiek stwierdzenie takie może wydawać się dosyć kontrowersyjne, organy podatkowe podtrzymują stanowisko, że w razie kompensaty wzajemnych wierzytelności, nie dochodzi do faktycznej zapłaty i tym samym różnice kursowe nie zostają zrealizowane. Przyjmując taki pogląd, powstałych różnic kursowych nie powinno się uwzględniać w kosztach uzyskania przychodów.

Spółka wypłaca pracownikom wynagrodzenie za dany miesiąc do piątego dnia miesiąca następnego. Czy wynagrodzenie za grudzień wypłacone w styczniu 2006 r. będzie kosztem 2005 r.?

- Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 57 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, kosztu uzyskania przychodu nie stanowią te wypłaty, świadczenia oraz inne należności z tytułu stosunku pracy, które nie zostały wypłacone, dokonane lub pozostawione do dyspozycji pracownika. W związku z tym, wynagrodzenie wypłacone pracownikom w styczniu 2006 r. powinno się zaliczyć do kosztów w 2006 r. Oczywiście zawsze pracodawca może zdecydować o wcześniejszej wypłacie, by „zmieścić się” w tym roku.

Wszystko wskazuje na to, że od części dostawców dopiero w 2006 r. dostaniemy faktury, dotyczące zakupów zrobionych przez nas w grudniu. Do którego roku przypisać koszty?

- Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie regulują wprost takiej sytuacji. Artykuł 15 ust. 4 ustawy stanowi, że koszty podatkowe potrącane są tylko w tym roku, którego dotyczą. Jednak w rozwinięciu tego przepisu ustawodawca wskazuje bezpośrednio wyłącznie sytuacje, w których koszty poniesiono w latach poprzednich, a wiążą się z obecnym okresem podatkowym, lub w których znana i zarachowana jest dokładnie kwota kosztów, jakie poniesiemy w przyszłości, a które dotyczą danego roku. W praktyce przyjmuje się, że datą graniczną, do której można doliczać koszty podatkowe do danego roku, jest data złożenia ostatecznego zeznania podatkowego, czyli koniec trzeciego miesiąca po zakończeniu roku, chociaż rozwiązanie to nie wynika wprost z przepisów podatkowych.

Świadczymy usługi, przy których występuje szczególny moment powstania przychodu (data faktury). Część faktur wystawionych pod koniec grudnia będzie płatna w styczniu. Rozumiemy, że przychody z tych faktur rozpoznamy w 2006 r. Czy powinniśmy przesunąć do roku 2006 także koszty, a jeśli tak, to jakie?

- Przepisy podatkowe wskazują, że w razie wydatków związanych z uzyskaniem przychodów podatkowych w przyszłym roku, koszty podatkowe powinny zostać rozpoznane właśnie wtedy. Należy jednak przyjąć, że zasada ta odnosi się do kosztów bezpośrednio powiązanych z osiąganymi w danych latach przychodami i nie powinno się jej rozszerzać na koszty ogólne lub związane jedynie pośrednio z przychodami przyszłego roku. Nie obejmuje ona też tych kategorii kosztów, dla których przepisy wskazują moment, w którym mogą one zostać rozpoznane jako koszt (np. amortyzacja i odsetki).

Dominik Stojek, doradca podatkowy z Deloitte