Od 1 stycznia obiekty budowlane wymagające pozwolenia na użytkowanie będą obowiązkowo kontrolowane.
Do lipca 2003 r. organ udzielający pozwolenia na budowę mógł nałożyć obowiązek kontroli obiektów przed oddaniem ich do użytku, a ustawa Prawo budowlane wymieniało jedynie przykładowo, które z nich powinny być kontrolowane przez właściwy urząd nadzoru.
— Było to uregulowanie zbyt ogólnikowe. Zdarzały się przypadki, kiedy w miejscu, gdzie miał powstać budynek dwupiętrowy, wyrastał obiekt o dwa piętra wyższy — mówi Paweł Ziemski, radca Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Obowiązkowe i bezpłatne
W projekcie nowelizacji prawa budowlanego przewidywano, że kontrole przed udostępnieniem budynków do użytku będą obowiązkowe, odpłatne i obejmą wszystkie obiekty realizowane na podstawie pozwolenia na budowę. Ostatecznie w trakcie prac legislacyjnych posłowie złagodzili te uregulowania uznając, że kontrole powinny być darmowe. Nowelizacja weszła w życie 11 lipca 2003 r.
— Jednocześnie ustawa upoważniła ministra właściwego do spraw budownictwa do określenia rodzajów obiektów budowlanych, do użytkowania których można przystąpić po przeprowadzeniu przez właściwy organ nadzoru obowiązkowej kontroli. Rozporządzenie ministra infrastruktury, które weszło w życie 1 stycznia, jest realizacją tego upoważnienia — wyjaśnia Paweł Ziemski.
Co do kontroli
Zgodnie z tym aktem, obowiązkowej kontroli podlegają obiekty, dla których pozwolenie na budowę wydano po 11 lipca 2003 r., zaliczone do kategorii V, IX-XVII, XX, XXII, XXIV, XXVII, XXVIII i XXIX, wymienione w załączniku do prawa budowlanego. Są to m.in. budynki sportu i rekreacji, kultury, nauki i oświaty, służby zdrowia, opieki społecznej, administracji publicznej, a także budynki mieszkalne wielorodzinne. Skontrolowane muszą być także budynki zakwaterowania turystycznego, biurowe i konferencyjne, handlu, gastronomii i usług, stacje paliw, obiekty gospodarki wodnej oraz drogowe i kolejowe obiekty mostowe.
Podstawowa stawka opłaty, służąca do obliczania kary wymierzanej w przypadku stwierdzenia istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu lub innego rażącego naruszenia warunków pozwolenia na budowę, wynosi 300 zł.