Czy pożyczka udzielona spółce zagranicznej na prowadzenie działalności gospodarczej podlega zwolnieniu z podatku od czynności cywilnoprawnych?
- Tak. Artykuł 9 pkt 10 lit. g ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zwalnia z tego podatku pożyczki na rozpoczęcie lub prowadzenie działalności gospodarczej, pod warunkiem że udokumentuje się, że pożyczone pieniądze w 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy zostaną przeznaczone na pokrycie wydatków związanych z działalnością gospodarczą.
Powyższy przepis nie uzależnia skorzystania ze zwolnienia od narodowości pożyczkobiorcy. Taką interpretację potwierdził dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w piśmie z 28 listopada 2005 r. Podkreślił, że omawiane zwolnienie nie zawiera ograniczeń o charakterze podmiotowym, można zatem je stosować także wobec pożyczek udzielanych podmiotom zagranicznym.
Jeżeli pożyczkodawca świadczy usługi pośrednictwa finansowego, a więc często zawiera umowy pożyczek, lub okoliczności wskazują na taki zamiar, wówczas udzielenie pożyczki podlega ustawie o VAT, a tym samym nie ma zastosowania ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych. Nie zmienia to jednak sytuacji, gdyż przepisy ustawy o VAT też zwalniają z podatku udzielenie pożyczki.
Czy przy kapitalizacji odsetek naliczonych od pożyczki udzielonej przez podmiot zagraniczny, polski pożyczkobiorca zobowiązany jest do odprowadzenia podatku?
- Nie. Kapitalizacja odsetek od pożyczki polega na doliczeniu już naliczonych odsetek do kwoty pożyczki. W wyniku kapitalizacji odsetek dalsze odsetki naliczane są od pierwotnej kwoty pożyczki, powiększonej o skapitalizowane odsetki.
Zgodnie z przepisami z zakresu podatku dochodowego, polski pożyczkobiorca, wypłacający na rzecz zagranicznego podmiotu odsetki z tytułu pożyczki, zobowiązany jest do poboru podatku od tychże odsetek. Od wypłacanych odsetek pożyczkobiorca powinien pobrać podatek obliczony według stawki 20 proc. Stawka się zmniejsza, gdy z krajem pożyczkodawcy Polska ma umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Gdy następuje kapitalizacja odsetek, może powstać wątpliwość, czy od skapitalizowanych odsetek powinien zostać pobrany wspomniany podatek. Ponieważ w wyniku kapitalizacji odsetek nie dochodzi do ich wypłaty (powiększenie kwoty, od której naliczane są odsetki, nie jest jednoznaczne z ich wypłatą), a podatek pobierany jest od odsetek wypłacanych, w opisanej sytuacji obowiązek do poboru podatku nie powstanie. Powstanie on dopiero w momencie faktycznej wypłaty odsetek. Powyższy wniosek znajduje potwierdzenie w piśmie Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie z 10 maja 2004 r.
Artur Cmoch, doradca podatkowy w kancelarii Grynhoff, Woźny i Wspólnicy