POLSKA MA DOSTAĆ PONAD 300 MLN ZŁ WIĘCEJ Z PHARE 2000

Mirosława Wszelaka
27-10-2000, 00:00

POLSKA MA DOSTAĆ PONAD 300 MLN ZŁ WIĘCEJ Z PHARE 2000

Na początku 2001 r. uczestnicy programu będą mogli skorzystać z 484 mln EUR

UNIJNA LEKCJA: Jeśli firmy przez 10 lat działania PHARE, nie nauczyły się, jak efektywnie ubiegać się o pieniądze z Brukseli, to jest to sygnał, jak trudno będzie wziąć pieniądze z SAPARDU. A przecież grupa beneficjentów jest podobna — mówi Krzysztof Ners, wiceminister finansów. fot. BS

Zamiast 398 mln EUR (1,55 mld zł) zakontraktowanych w ramach funduszu PHARE, w tym roku Bruksela ma przekazać Polsce 484 mln EUR (1,88 mld zł). Część dodatkowych środków, które wpłyną na początku 2001 r., trafi do MSWiA i zostanie przeznaczona na modernizację przejść granicznych.

Komitet zarządzający programu pomocowego PHARE w Brukseli w lipcu zaopiniował pozytywnie 55 projektów z Polski. Wartość unijnego wsparcia ma wynieść 398 mln EUR (1,55 mld zł). Jednak środki te, przeznaczane przede wszystkim na inwestycje związane z przygotowaniem państw do integracji gospodarczej z UE, nie trafią do kraju bez podpisania memorandum finansowego, czyli dokumentu umożliwiającego przepływ funduszy.

— Zgodnie z wcześniejszymi deklaracjami Brukseli, memorandum miało być podpisane do końca tego miesiąca. Wszystko wskazuje na to, że tak się nie stanie. Trzeba pamiętać, że Komisja Europejska ma na to czas do końca roku. W 1999 roku uczyniła to dopiero 28 grudnia — mówi Krzysztof Ners, wiceminister finansów i pełnomocnik rządu ds. obsługi środków pomocowych z UE.

Dlatego pierwsze pieniądze z PHARE 2000 powinny napłynąć w I kwartale przyszłego roku. Dopiero wtedy polskie i zagraniczne firmy będą mogły stanąć do przetargów.

— Ponieważ korzystanie z funduszu wymaga współfinansowania z budżetu państwa, wydatki musimy planować z rocznym wyprzedzeniem. W przypadku PHARE 2000 będzie to budżet na 2001 rok. Zresztą środki przyznawane na 2000 rok będą wykorzystywane w trzech kolejnych latach. Są to oczywiście utrudnienia, do których przez 10 lat funkcjonowania funduszu zdążyliśmy się już przyzwyczaić — mówi Krzysztof Ners.

Euro niespodzianka

Zupełnie nieoczekiwanie Polska została beneficjentem dodatkowej puli funduszy.

— Jeszcze w lipcu okazało się, że komisja dysponuje dodatkowymi środkami, które ma zamiar przeznaczyć na najważniejsze projekty w ramach programu PHARE. Suma 86 mln EUR (335 mln zł) finalnie przypadnie Polsce, choć nie ma jeszcze żadnego oficjalnego pisma w tej sprawie — mówi Tadeusz Kozek, dyrektor Departamentu Pomocy Zagranicznej i Funduszy Programów Pomocowych w Urzędzie Komitetu Integracji Europejskiej.

Prawie 41 mln EUR (160 mln zł) przypadnie na sfinansowanie siedmiu dodatkowych programów złożonych przez MSWiA.

— Projekty, dotyczące rozbudowy infrastruktury granicznej, trzymaliśmy w rezerwie. Przyznane przez KE fundusze przeznaczymy głównie na rozbudowę i modernizację przejść granicznych oraz dróg dojazdowych. Najważniejsze z nich to Kuźnica, Dorohusk, Kukuryki, Terespol i Krościenko — wylicza Magdalena Schnajder z Departamentu Integracji Europejskiej MSWiA.

Zdaniem Krzysztofa Nersa, Polska ma zawsze przygotowany większy portfel projektów niż pozwalają na to możliwości finansowe PHARE. Czasami — jak w tym przypadku — przynosi to wymierne korzyści.

Z unijnej kasy

W latach 2000-2006 budżet programu PHARE dla wszystkich krajów kandydujących wyniesie 10,9 mld EUR (42 mld zł). Co roku z unijnej kasy wypłynie na ten cel 1,5 mld EUR (5,8 mld zł). Wysokość wsparcia dla każdego z krajów aspirujących do UE zależy przede wszystkim od wielkości populacji kraju objętego pomocą, wysokości produktu narodowego brutto, zdolności do wykorzystania unijnej pomocy oraz postępów we wdrażaniu rozwiązań unijnych. Nasz kraj dotychczas jest największym beneficjentem PHARE.

Część pomocy zostanie rozdzielona regionalnie. Z tej części PHARE 2000 skorzysta pięć województw: podlaskie, śląskie, lubelskie, podkarpackie oraz warmińsko-mazurskie. O ich wyborze zadecydowały przede wszystkim słabe wskaźniki makroekonomiczne tych regionów. Przyznane środki wysokości 130 mln EUR (507 mln zł) województwa chcą przeznaczyć m.in. na modernizację i rozbudowę infrastruktury transportowej o zasięgu regionalnym, wsparcie sektora małych i średnich przedsiębiorstw oraz na pomoc w zmianie profilu zatrudnienia.

W następnych latach pomoc z PHARE obejmie swoim zasięgiem kolejne regiony. W 2001 r. będą to województwa: kujawsko- -pomorskie, łódzkie, świętokrzyskie, małopolskie, opolskie i lubuskie. Natomiast w 2002 r. na pomoc z PHARE mogą liczyć: mazowieckie, wielkopolskie, dolnośląskie, zachodniopomorskie oraz pomorskie.

Park bez środków

O środki z PHARE starało się już m.in. województwo lubelskie.

— Z ponad 350 przygotowanych przez nas projektów jedynie kilkanaście trafiło do Brukseli. Ostatecznie zaakceptowanych zostało pięć. Odrzucono bardzo ważny dla nas projekt, dotyczący tworzenia lubelskiego parku technologicznego. W tym wypadku staraliśmy się o grant wysokości 4 mln EUR (16 mln zł). Jednak zdaniem unijnych ekspertów projekt nie miał dostatecznie określonych wskaźników efektywności. Zabrakło też szczegółowej dokumentacji — twierdzi Maciej Zięba, wicedyrektor departamentu współpracy międzynarodowej UW w Lublinie.

— Ponieważ PHARE jest pomocą dla rządu polskiego, to rząd ponosi odpowiedzialność za przedstawienie w Brukseli projektów, które będą miały największą szansę na akceptację strony unijnej. Stanowimy swoisty pierwszy filtr, który wielu wnioskodawcom wydaje się bolesną procedurą — wyjaśnia Krzysztof Ners.

Od początku działania PHARE do Polski trafiło 2,05 mld EUR (według aktualnego kursu 8 mld zł). Z całkowitej sumy na lata 1990-99 zakontraktowano 1,6 mld EUR (6,2 mld zł), czyli 80 proc. Reszty środków nie wykorzystano.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Mirosława Wszelaka

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Gospodarka / POLSKA MA DOSTAĆ PONAD 300 MLN ZŁ WIĘCEJ Z PHARE 2000