Remedium na wirusa: projekty badawcze

Dorota ZawiślińskaDorota Zawiślińska
opublikowano: 2021-05-20 20:00

Pandemia nie sprzyja inwestycjom w B+R. Jednak firmy nie dają za wygraną i stawiają na opracowywanie nowych produktów.

W okresie zawirowań przedsiębiorstwa i jednostki naukowe, które prowadzą innowacyjne projekty z pomocą grantów przyznawanych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR), muszą mierzyć się z wieloma wyzwaniami. Jakimi? Eksperci NCBR wyjaśniają te kwestie w najnowszym raporcie „Wpływ pandemii na realizację projektów B+R w ramach programów NCBR”.

Badani przedsiębiorcy zwracają uwagę na utrudnienia dotyczące prowadzenia firmy. Najczęściej wskazują na konieczność przechodzenia na pracę zdalną i braki kadrowe spowodowane chorobą podwładnych lub ich przebywaniem na kwarantannie. Utyskują też na spadek popytu, utratę klientów i wzrost kosztów pracy. Wielu z nich musiało zmierzyć się z redukcją zatrudnienia. Ponadto kierownicy przedsięwzięć badawczych z jednostek naukowych narzekają na problemy związane z dostępem do infrastruktury.

Z raportu wynika, że prawie jedna trzecia ankietowanych skorzystała z pomocy finansowej w ramach tarcz antykryzysowych. Jej głównymi beneficjentami były najczęściej małe i średnie firmy.

Warto podkreślić, że beneficjenci NCBR dostrzegają także pozytywne aspekty pandemii. 37 proc. badanych kierowników firm zwraca uwagę na podniesienie kompetencji cyfrowych pracowników i usprawnienie komunikacji między nimi dzięki narzędziom IT. Ponadto widzą szanse biznesowe dla swoich przedsiębiorstw, chcą zintensyfikować prowadzenie prac B+R i częściej wdrażać nowe produkty.

Autorzy raportu zwracają uwagę na to, że wielu przedsiębiorców musiało w okresie zawirowań zmienić zakres i sposób prowadzenia prac badawczych. Niestety, 56 proc. respondentów negatywnie ocenia wpływ pandemii na ogólną działalność B+R, w tym na zakłócenia czasu realizacji przedsięwzięć, utrudnienia we współpracy z podwykonawcami i partnerami projektów, a także na opóźnione tempo wdrożeń. Beneficjenci NCBR często są zmuszeni do wprowadzania zmian w harmonogramach inwestycji i w sposobie ich realizacji.

Mimo że obecna sytuacja nie sprzyja inwestycjom w B+R, to aż 27 proc. ankietowanych widzi szansę na opracowanie nowych produktów i usług, a 21 proc. na rozwój prac badawczych.

Eksperci podkreślają ponadto, że pandemia opóźnia nie tylko wdrożenia, ale też komercjalizację innowacyjnych rozwiązań. Jednostki naukowe, częściej niż firmy, mają trudności z pozyskaniem potencjalnych odbiorców projektów. Natomiast kierownicy projektów B+R zatrudnieni w przedsiębiorstwach częściej narzekają na skutki pandemii związane z rosnącymi kosztami materiałów, dostaw lub usług niezbędnych do realizacji przedsięwzięć.

25 proc. badanych obawia się, że pandemia uniemożliwi im wdrożenie lub komercjalizację wyników projektów. Jednocześnie podobny odsetek ankietowanych podziela opinię, że wyniki przedsięwzięć mogą być niedopasowane do zmieniających się obecnie warunków rynkowych.