By zaistnieć, a nawet zarabiać w internecie, nie potrzeba już drogich inwestycji w sprzęt i etatów dla informatyków.
Prowadzenie biznesu bez serwisu internetowego w obecnych czasach można porównać do braku wizytówek, pieczątek czy tabliczki z nazwą firmy na drzwiach. Ale tylko stosunkowo niewielkiej liczbie dużych przedsiębiorstw opłaca się budować własne serwerownie, które wraz z całą infrastrukturą są przecież bardzo kosztowne.
Sporo zabiegów
— Należy pamiętać, że zakup i skonfigurowanie serwera oraz jego oprogramowania to dopiero początek długiej i wyboistej drogi. Niestety, nic nie działa samo. Trzeba stale dbać także o aktualizacje oprogramowania czy nieprzerwane działanie wszystkich komponentów maszyny, a do tego niezbędy jest wykwalifikowany personel techniczny. Potrzebne są także szybkie i gwarantowane łącza — wymienia Patryk Wichrowski, współwłaściciel firmy i365.pl. Dlatego, zamiast robić wszystko we własnym zakresie — zatrudniać administratora i inwestować we własny serwer i drogie łącza znacznie lepiej skorzystać z usług zewnętrznej, doświadczonej firmy.
— Koszty utrzymania łączy, serwerów (plus prąd, zasilanie awaryjne, obsługa) rozkładają się wtedy między wieloma firmami — dodaje Krzysztof Rogóż, kierownik działu usług hostingowych w Hoga.pl.
Tymczasem dostawca usługi hostingowej z reguły zadba o to wszystko i o wiele więcej. Skonfiguruje naszą domenę, zadba o bezpieczeństwo, archiwizację danych, aktualizacje oprogramowania i wiele innych, niewidocznych gołym okiem rzeczy, które sprawiają, że strona działa jak powinna.
Warto też zaznaczyć, iż kupując serwer wirtualny zazwyczaj zawieramy umowę na rok, zaś jej wartość to kilkaset złotych. Ryzyko popełnienia błędu jest zredukowane, dzięki powszechnie stosowanym okresom bezpłatnego testowania. Koszty ewentualnego błędu w wyborze są mniej dotkliwe niż przy wydatku kilkunastu lub kilkudziesięciu tysięcy na własną serwerownię.
Za jednym zamachem
Usługi hostingu serwerów i administracji witryn są od siebie całkiem odrębne. Tak jak wydawca gazety nie musi przygotowywać graficznie reklamy, tak firma hostingowa nie musi prowadzić witryny. Natomiast jest rzeczą wręcz konieczną, aby firmy te ze sobą ściśle współpracowały, znały i miały kontakty pozwalające na sprawne usuwanie ewentualnych problemów. Takie rozwiązanie jest korzystne dla klienta, a wszelkie problemy techniczne mogą być rozwiązywane bez jego pośrednictwa.
Niektóre firmy informatyczne w ramach dywersyfikacji działalności i chęci pełnego zaspokojenia potrzeb klientów, zajmują się zarówno webmasteringiem, jak i hostingiem. Lecz żeby mieć pewność trafienia w ręce specjalistów, należy wówczas sprawdzić, jakimi kwalifikacjami i doświadczeniem w dziedzinie nie tylko czysto informatycznej, ale także marketingowej legitymują się ludzie, którzy bezpośrednio będą się zajmowali serwisem. Warto wiedzieć, jakimi innymi projektami się opiekują, jaki mają portfel realizacji, jakie doświadczenie.
Porównanie dostawców
Podjęcie decyzji o wyborze dostawcy hostingu nie różni się od innych biznesowych decyzji. Andrzej Zachwieja, dyrektor działu serwisów komunikacyjnych Onet.pl porównuje ją z wyborem lokalu na siedzibę firmy.
— Żeby wybrać dobry lokal (i dobry hosting), trzeba dokładnie wiedzieć, na jaką skalę planuje się prowadzić działalność: nie trzeba wynajmować wielkiej powierzchni w centrum miasta dla dwuosobowej firmy o specjalistycznym profilu. Z drugiej strony, chcąc obsługiwać wielu klientów z szeroką ofertą, trzeba mieć wielką witrynę na ruchliwej ulicy (a więc i mocno wydajny hosting bez ograniczeń transferu czy powierzchni dyskowej) — przekonuje Andrzej Zachwieja.
Pozornie wszystkie hostingi działają podobnie, mają porównywalne parametry. Jak wybrać ten właściwy?
— Należy przede wszystkim wziąć pod uwagę to, jakimi łączami oraz infrastrukturą firma hostingowa dysponuje, jak długo działa na rynku, ilu ma klientów, jaką ma opinię oraz czy jest stabilna i godna zaufania. W przypadku usług hostingowych niezwykle istotna jest ciągłość świadczonych usług i możliwość błyskawicznej reakcji w przypadku ewentualnych awarii — wymienia Wolfgang Laskowski odpowiedzialny za usługi w serwisie nazwa.pl.
Przed podjęciem decyzji warto więc sprawdzić, jak wygląda szybkość reakcji na ewentualne awarie, ile czasu zajmuje odpowiedź na pytanie itp.
Dbałość o bezpieczeństwo każdego serwera powinna przebiegać na wielu płaszczyznach.
— Bardzo ważna jest regularna aktualizacja i „łatanie” systemu oraz wchodzących w jego skład pakietów. Codziennie na dedykowanych listach dyskusyjnych pojawiają się doniesienia o mniej lub bardziej krytycznych błędach, których nie wolno ignorować — zauważa Patryk Wichrowski.
Drugą ważną sprawą jest backup danych. Sprzęt, mimo że coraz bardziej wydajny i niezawodny, może zawieść w najbardziej niefortunnym momencie.
Za co opłata
— Obecnie możemy mówić niemal o „pladze” tanich firm hostingowych. Często korzystają one z serwerów w Stanach Zjednoczonych, gdzie łącza są tańsze niż w Europie — zauważa Artur Pajkert, dyrektor działu sprzedaży w Sisco.
Jednak nie da się zapewnić odpowiednio dużej liczby zapasowych serwerów, zapasowych kopii danych, wystarczająco przepustowych łączy, dyżurów administratorów i całego profesjonalnego wsparcia technicznego za bardzo małe pieniądze.
Oferta tanich usług tak naprawdę rozszerzyła wielkość rynku, gdyż w połączeniu z niższymi cenami domen w ciągu 2 lat pojawiły się setki tysięcy serwisów osób prywatnych czy małych firm.
— Klienci podzielili się na tych potrzebujących strony, która po prostu jest, i na tych, którzy rozumieją (czasem po doświadczeniach), co znaczy niemożność ściągnięcia poczty przez 6 godzin lub odzyskania danych z backupu, bo ktoś go nie wykonał itp. — mówi Tomasz Dwornicki, wiceprezes RSI.
— Wyższe stawki płacą firmy, które dla kilkuset złotych rocznie nie chcą zawracać sobie głowy problemami i dla których 6 godzin bez poczty elektronicznej to strata większa niż 400 zł rocznej różnicy w abonamencie — dodaje.
Z reguły hosting nie wiąże się z dodatkowymi opłatami związanymi z obsługą techniczną. HelpDesk obsługuje zgłoszenia wszelkiego typu i robi to bezpłatnie. Jednak część firm na stronie głównej podaje niską cenę, aby w trakcie użytkowania konta klient dowiadywał się o ukrytych opłatach wiążących się z prostymi czynnościami administracyjnymi. Okazuje się, że do dzisiaj zdarzają się cenniki, gdzie w usługach dodanych widnieje punkt „Zmiana hasła — 10 zł netto”.
— Należy więc uważać, bo może się okazać, że firma hostingowa każe sobie zapłacić za przywrócenie danych z kopii zapasowej, chociaż kopie te wykonuje bezpłatnie — mówi Marcin Słowiński, menedżer ds. usług hostingowych w Pro-Futuro.
— Trzeba także zwrócić uwagę, co się dzieje po przekroczeniu np. limitów transferu — czy usługa jest blokowana, czy może transfer jest ograniczany lub trzeba dokupić dodatkowy pakiet — dodaje.
Wydajna współpraca
Lecz hosting serwerów nie jest celem samym w sobie, ponieważ tylko ich odpowiednie wykorzystanie może przynieść efekt. A poza obsługą poczty elektronicznej służą one głównie jako miejsce dla firmowej strony WWW.
— Witryna internetowa jest taką samą wizytówką firmy jak jej lokal, samochód przedstawiciela handlowego czy garnitur prezesa. Niech każdy właściciel firmy popatrzy więc na swój lokal, na swój ubiór itd, i zastanowi się, co by było, gdyby swoich klientów przyjmował w szopie i w brudnych ubraniach — obrazowo porównuje Paweł Polcyn, właściciel firmy Netnova.
Wykonanie witryny należy powierzyć profesjonalistom z tego samego powodu, dla którego firmy zlecają projekt folderu czy wizytówki firmie poligraficznej.
— Należy zadbać o to, aby serwis wykonała, a przynajmniej nadzorowała osoba posiadająca odpowiednią wiedzę. Tak jak gazety pełne są fatalnych reklam, tak i internet pełen jest fatalnych serwisów. Strony internetowe konstruuje się według określonych reguł, które trzeba znać — mówi Tomasz Dwornicki.
Podejście informatyka jest zgoła inne niż osoby odwiedzającej. To, co jest oczywiste dla jednej strony, dla drugiej jest kompletnie niezrozumiałe.
Stworzenie dobrego serwisu internetowego jest dużym wyzwaniem. Jednak rola informatyka jest tutaj służebna, gdyż ogranicza się do sprawnego wykorzystania narzędzi. Znacznie poważniejsze zadanie stoi przed samym przedsiębiorcą. To on decyduje o treściach, wizerunku, funkcjonalności. Aktualność informacji także nie zostanie zapewniona przez biegłego programistę, ale przez przedsiębiorcę. W zasadzie koniecznością jest zatem system zarządzania treścią. Musi on być tak przygotowany, by wręcz zachęcał do częstego aktualizowania danych. Po drugie, samo administrowanie serwisem może oznaczać, poza wprowadzaniem treści, także redagowanie newsletterów, moderowanie forum, analizę statystyk, ścieżek nawigacji, a nawet, w szerokim rozumieniu — działania zmierzające do popularyzacji serwisu.
Powszechne jest przecenianie roli grafików lub informatyków, zaś niedocenianie roli samego menedżera w kształtowaniu efektywności serwisu www. Nie powinno się zlecać wykonania strony i potem o niej zapominać. Prowadzenie serwisu, analizowanie odwiedzin, aktualizowanie treści to czynności, których rola jest znacznie większa.
— Zrobić serwis może tandem składający się z informatyka i grafika, natomiast zadbać o właściwe treści może wyłącznie sam zleceniodawca lub specjalista od marketingu internetowego działający na jego zlecenie. Pamiętajmy: marketing to proces, a nie jednorazowa czynność i serwis internetowy nie jest tu wyjątkiem — mówi Artur Pajkert.
Rozdrobniony rynek
Polski rynek usług hostingowych jest bardzo rozdrobniony, funkcjonuje na nim kilkaset podmiotów. Trudno ocenić, jaki segment dostawców ma obecnie na nim przewagę, ponieważ rynek ten nie został dotychczas zbadany. Jednak kluczowej roli przy wyborze określonego pakietu usług hostingowych nie odgrywa sama cena, lecz oferowane za nią parametry związane z pojemnością serwera, obsługą baz danych, limitami ruchu w ramach abonamentu i funkcjonalnością dodatkową (np. sklep internetowy).
Krystian Stypuła, dyrektor ds. kontaktów z klientami w Home.pl
Niewielkim kosztem
Oferowane w Polsce usługi hostingowe są relatywnie bardzo tanie w porównaniu z innymi składnikami kosztów i inwestycji, jakie ponoszą firmy w swojej codziennej działalności. Od chwili uruchomienia serwisu internetowego znaczenie tego obszaru działalności firmy znacząco rośnie, co sprawia, że wartość obecności w internecie jest dużo większa niż włożone w zapewnienie tej obecności środki. Skutki nieprofesjonalnie przygotowanej witryny firmowej lub niedziałającej z powodów technicznych witryny mogą być dla funkcjonowania firmy bardzo znaczące. Dlatego swoją witrynę i obsługę serwisu warto powierzyć firmom gwarantującym pewność działania i profesjonalizm.
Piotr Andrusiewicz, kierownik portalu Republika i usług hostingowych