Leasing konsumencki nie ma na razie dużego znaczenia w portfelu usług tej branży. Wpływ zmiany przepisów na rynek powinien więc być niewielki.
Zmiana kodeksu cywilnego z 7 lipca 2005 r. zwana potocznie ustawą antylichwiarską wprowadziła maksymalną wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej. Postanowienia tej ustawy będą dotyczyć również umów leasingu. Z nowych przepisów wynika, że ograniczenie maksymalnej wysokości odsetek wiązać się będzie ze wszystkimi czynnościami prawnymi — niezależnie od tego czy ich stroną będzie konsument, czy przedsiębiorca. Tym samym ograniczono możliwość ustalania przez leasingodawcę wysokości należnych mu odsetek w przypadku opóźnienia spłaty rat przez leasingobiorcę.
Nie do ominięcia
— Znowelizowane przepisy będą miały zastosowanie wyłącznie do czynności prawnych dokonywanych po wejściu w życie ustawy, co nastąpi 20 lutego 2006 r. Zawarte w niej ograniczenia nie będą miały tym samym wpływu na umowy zawarte przed tą datą — zwraca uwagę Stanisław Rachelski, wspólnik w Kancelarii Rachelski i Wspólnicy.
Nowelizacja dotyczyć będzie stosunków między konsumentami i przedsiębiorcami, ale także umów, których stronami są wyłącznie przedsiębiorcy, w tym działający na rynkach finansowych.
Stanisław Rachelski jest zdania, że wynikające z ustawy ograniczenie w zakresie maksymalnej wysokości odsetek znajdzie zastosowanie we wszystkich rodzajach umów, także tych zawieranych na rynku leasingu — w tym łączących przedsiębiorstwo leasingowe z bankiem, np. w związku z kredytem udzielanym przez bank takiemu przedsiębiorcy, a także w umowach leasingu zawieranych z lea-singobiorcami.
— Ustawa antylichwiarska będzie miała znaczenie dla firm, które oferują lub zamierzają oferować leasing konsumencki oraz tych, które w umowach z klientem określają odsetki za zwłokę w wysokości wyższej niż dopuszczalne odsetki maksymalne — uważa Tomasz Prochorski, radca prawny IKB Leasing Polska.
Zastanawiające odsetki
Nowelizacja kodeksu cywilnego spowodowała, że maksymalna wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej nie może w stosunku rocznym przekraczać czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego.
— Maksymalne odsetki określone przez zmienione przepisy kodeksu cywilnego wynosić będą, jeżeli utrzyma się obecna wysokość stopy lombardowej NBP, 24 proc. i jest to poziom wystarczający także w przypadku odsetek za zwłokę w regulowaniu płatności rat lea-singowych — precyzuje Tomasz Prochorski.
— W praktyce nowe uregulowania oznaczają, że niektóre firmy leasingowe będą musiały ograniczyć wysokości odsetek umownych, jakich mogą żądać od korzystającego z leasingu za opóźnienia w zapłacie opłat leasingowych lub innych należności wynikających z umowy leasingu — np. interwencji windykacyjnych — dodaje Robert Staniszewski, dyrektor departamentu marketingu i polityki sprzedaży w Pekao Leasing.
Tym samym wejście w życie tzw. ustawy antylichwiarskiej spowoduje, że firmy leasingowe będą musiały przeanalizować zapisy zawieranych umów pod kątem pobieranych odsetek umownych za nieterminowe płatności leasingowe.
— W tym celu należy określić stosunek dwóch wielkości, tj. czterokrotności wysokości kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego do wysokości żądanych odsetek umownych za opóźnienia w płatnościach. Jeżeli odsetki umowne za nieterminowe płatności są wyższe od czterokrotności kredytu lombardowego NBP, finansujący będzie musiał skorygować ich wysokość do wysokości odsetek maksymalnych zdefiniowanych w ustawie — tłumaczy Robert Staniszewski.