To już ostatni dzwonek, aby przygotować się do stosowania nowych regulacji.
W obrocie towarowym z krajami UE zniesione zostaną granice celne, znikną eksport i import. Obrót taki będzie jednak podlegał opodatkowaniu. Wprowadzono dwie czynności:
- wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów (WNT) — opodatkowaniu podlegać będą podmioty dokonujące zakupów (przemieszczenia) towarów z innych krajów UE
- wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (WDT) — opodatkowaniu podlegać będzie sprzedaż (przemieszczenie) towarów do krajów UE innych niż Polska.
Zmiana na gruncie VAT dotyczy wszystkich aspektów związanych z rozliczeniem podatku, w szczególności kwestii dokumentacyjnych, określenia podmiotu zobowiązanego do rozliczenia, ustalenia reguł dotyczących powstania obowiązku podatkowego, raportowania itp.
Warunki
WNT definiowane jest jako nabycie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, które w wyniku dostawy są wysyłane lub transportowane do kraju UE innego niż rozpoczęcia wysyłki. Zgodnie z generalną zasadą, WNT występuje jeśli:
- nabywcą towarów:
* jest podatnik VAT lub zarejestrowany dla celów VAT w innym kraju UE, a nabywane towary mają służyć czynnościom wykonywanym przez niego jako podatnika
* jest osoba prawna nie będąca podatnikiem VAT lub podatnikiem VAT z innego kraju UE;
- dokonującym dostawy jest podatnik VAT lub zarejestrowany dla celów VAT w innym kraju UE.
Jako WNT traktowane jest także przemieszczenie przez podatnika zarejestrowanego na VAT w innym kraju UE towarów do Polski, jeśli mają służyć czynnościom opodatkowanym w kraju.
W konsekwencji, opodatkowaniu VAT podlegać będzie także przywóz towarów przez zagranicznego podatnika VAT, jeżeli będą wykorzystywane w celu prowadzenia działalności opodatkowanej VAT w Polsce, np. mają być sprzedane z magazynu w kraju polskim podmiotom. Od reguły tej są wyjątki, np. obowiązek rozliczenia podatku z tytułu WNT nie powstaje, jeżeli towary mają być przedmiotem WDT 90 dni od przywozu.
VAT ma rozliczyć podmiot dokonujący WNT (nabywający lub przemieszczający towary). Oznacza to konieczność samonaliczenia VAT i udokumentowania transakcji fakturą wewnętrzną. Podatek naliczony będzie według stawki właściwej dla sprzedaży krajowej i podlegać będzie odliczeniu na zasadach wskazanych w ustawie o VAT, czyli w miesiącu powstania obowiązku podatkowego lub następnym.
Obowiązek i podstawa
Obowiązek podatkowy z tytułu WNT powstaje 15. dnia po miesiącu dokonania dostawy. Dla dokładnego określenia należy zbadać warunki dostawy i determinujące przejście prawa do rozporządzania towarami. Pomocna będzie weryfikacja warunków dostawy Incoterms. Jeżeli jednak wcześniej dostawca wystawił fakturę, obowiązek powstanie w tym momencie. Dla zaliczek obowiązek podatkowy powinien powstać w momencie wystawienia przez kontrahenta faktury potwierdzającej ich otrzymanie.
Podstawą opodatkowania WNT jest kwota, jaką podatnik musi zapłacić. Dla przemieszczenia towarów będzie to cena nabycia lub, jeżeli taka nie istnieje, koszt wytworzenia. Podstawa obejmuje także:
- podatki, cła, opłaty i inne należności płacone w związku z WNT,
- wydatki dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu oraz ubezpieczenia.
Podstawę opodatkowania przy WNT zmniejsza się o rabaty za zapłatę z góry oraz opusty i zwroty kwot z tytułu nabycia udzielonych podmiotowi dokonującemu WNT.
Krzysztof Hejduk menedżer w zespole VAT Deloitte