Rejestracja dla potrzeb obecnego VAT co do zasady traci ważność po wejściu w życie nowej ustawy.
Zacznijmy od podstawowej zasady: nowy podatek nie jest prawną kontynuacją obecnego VAT. Są to dwie odrębne ustawy, dwa niezależne podatki, a związki między nimi istnieją tylko wtedy, gdy wyraźny przepis nowej ustawy tak stanowi. Co prawda twórców ustawy można podejrzewać o to, że nie do końca uświadomili sobie, co to w praktyce oznacza, ale to inne zagadnienie, do którego będziemy musieli wrócić.
Problem
Teraz najważniejszy problem praktyczny: Twoja rejestracja dla potrzeb obecnego VAT (złożony w urzędzie skarbowym formularz VAT-R i potwierdzenie zgłoszenia rejestracyjnego VAT-5) traci ważność już z dniem wejścia w życie ustawy, czyli jeszcze przed 1 maja. Ustawa bowiem wchodzi w tym zakresie w życie po upływie siedmiu dni od jej ogłoszenia, a z tą datą również uchylany jest art. 9 starej ustawy regulującej problem rejestracji.
Oznacza to, ni mniej, ni więcej, że w kwietniu już wszyscy nie będziemy zarejestrowani dla potrzeb dzisiejszego VAT i nasze faktury nie będą dawały odbiorcom prawa do odliczenia, my również (przynajmniej formalnie) tracimy to prawo (może to ów superpomysł na uzdrowienie finansów publicznych?).
Co prawda w przepisach przejściowych napisano, że nowe przepisy w rejestracji mają „odpowiednie” zastosowanie do podatnika starego VAT, ale nie bardzo wiadomo, co to oznacza, bo już formalnie jesteśmy niezarejestrowani.
Ale Bóg z nimi, to dziś nie jest najważniejsze. Musimy do 30 kwietnia zarejestrować się dla potrzeb nowego podatku, bo z dniem 1 maja utracimy prawo do odliczenia i zwrotu w nowym podatku. Zrobimy to za pomocą nowego formularza VAT-R, składając go we właściwym urzędzie skarbowym. Trzeba o tym pamiętać, bo będzie katastrofa.
Ważna lista
Jest jednak pewien ważny wyjątek: można tę rejestrację uzyskać z mocy prawa, czyli nie robiąc nic. Wynika to z przepisu przejściowego. Będzie tak, gdy łącznie spełnimy cztery warunki:
- jesteśmy zarejestrowani dla potrzeb „starej” ustawy (mamy ważny dokument VAT-5),
- kiedyś, w zgłoszeniu rejestracyjnym (VAT-R), zadeklarowaliśmy, że będziemy składać deklaracje,
- przez ostatnie 6 miesięcy (2 kwartały, jeśli rozliczaliśmy się kwartalnie) składaliśmy deklaracje VAT-7,
- nie jesteśmy oddziałem (zakładem) osoby prawnej, który za zgodą urzędu skarbowego stał się odrębnym podatnikiem.
Warunki te musimy spełnić na określony dzień: Sejm wybrał 6 dzień po ogłoszeniu ustawy. Jeżeli tak się stanie, jesteśmy już podatnikami zarejestrowanymi dla potrzeb nowej ustawy jako tzw. podatnicy VAT — czynni, czyli mamy prawo do odliczenia.
W razie wątpliwości
Jeżeli jednak masz jakiekolwiek wątpliwości, czy spełniasz te warunki, złóż nowe zgłoszenie rejestracyjne: nie stać nas na ryzyko, bo jest ono zbyt duże. Można sobie przecież wyobrazić, jak np. za 5 lat będziemy udowadniać kontrahentom, że jesteśmy zarejestrowani i kiedyś spełnialiśmy te warunki, a on jeszcze będzie skłonny w to uwierzyć. Ta rejestracja będzie bowiem następowała z mocy prawa, co oznacza, że urząd skarbowy nie będzie doręczał nam potwierdzenia VAT-5.
W sumie przepis ten miał nam trochę ułatwić życie. Będą jednak z nim w przyszłości same kłopoty.
prof. Witold Modzelewski prezes Instytutu Studiów Podatkowych