Drobni chcieli kupić akcje za 25 mld zł. Dostaną jedynie 3,5 proc. zapisów, a na debiut poczekają dłużej, niż myśleli
Wejście PGE na giełdę było planowane na 5 listopada. Dziś wiadomo już, że nastąpi najszybciej 6 listopada (piątek), ale niewykluczone, że gracze będą musieli poczekać jeszcze dłużej. PGE zakłada, że zapisanie papierów na rachunkach maklerskich inwestorów nastąpi 6 listopada. Przy dużej skali oferty uruchamianie handlu tego samego dnia byłoby ryzykowne. Dlatego są duże szanse, że debiut nastąpi dopiero w poniedziałek 9 listopada. GPW i PGE nie chcą wypowiadać się jeszcze o konkretnej dacie pierwszego notowania.
Do jutra trwają zapisy instytucji na papiery PGE, ale po zakończonym budowaniu księgi popytu wśród dużych inwestorów oraz po wtorkowym zamknięciu oferty dla drobnych graczy energetyczna spółka odkryła karty. Zaskoczeniem nie powinna być cena emisyjna 23 zł (maksymalny pułap z widełek), bo już wcześniej było widać bardzo duże zainteresowanie walorami.
Wrażenie robi natomiast zadeklarowanie przez instytucje 20 mld zł (ich transza pierwotnie miała maksymalną wartość 5,4 mld zł) i zapisy drobnych inwestorów na akcje za 25 mld zł. Przewidziana pierwotnie dla nich transza miała maksymalną wartość 600 mln zł. To nowy rekord zaangażowania inwestorów indywidualnych podczas ofert pierwotnych na GPW. Przez pięć lat należał on do PKO BP, gdzie podczas IPO drobni gracze zgłosili chęć zakupu papierów za niecałe 21 mld zł. PKO BP utrzymałoby jednak pierwszą lokatę, gdyby nie oferowało lokaty prywatyzacyjnej (brak redukcji zapisów), na którą inwestorzy wpłacili 1,1 mld zł. Gdyby większość tych pieniędzy zamienić na lewarowane zapisy w biurach maklerskich, popyt drobnych inwestorów mógłby wówczas wynieść 30-40 mld zł.
Rekord oferty PGE broni się dzięki rzeczywistym wpłatom gotówki (własny kapitał inwestorów). Banki oferowały teraz maksymalne lewarowanie 10 do 1, podczas gdy przy ofercie PKO BP udzielały kredytów nawet 18 razy wyższych niż wkład własny. Biorąc więc pod uwagę lokatę prywatyzacyjną PKO BP i zakładając średni lewar 15 do 1, drobni inwestorzy zaangażowali w 2005 r. 2,3 mld zł własnej gotówki. W ofercie PGE kwotę tę można szacować na ponad 3 mld zł, przy założeniu średniego lewara 8,5 do 1 (niektóre banki oferowały 5 do 1, a spora grupa inwestorów zaangażowała jedynie własny kapitał).
Ogromne zainteresowanie drobnych graczy ofertą PGE sprawiło, że redukcja ich zapisów mogła wynieść prawie 98 proc. Dlatego PGE zwiększyła transzę dla nich z 600 do 900 mln zł, więc redukcja wyniesie 96,5 proc. Przy prywatyzacji PKO BP zatroszczono się o małych inwestorów zdecydowanie lepiej. Oprócz dyskonta w cenie, zwiększono ich transzę z 400 mln zł do ponad 2 mld zł. Dzięki temu redukcja dla prawie wszystkich graczy (pierwszy termin zapisów) wyniosła 90 proc. Dzięki temu zabiegowi, angażując 100 tys. zł własnego kapitału, można było otrzymać przy wykorzystaniu maksymalnych dostępnych lewarów akcje za 190 tys. zł. W ofercie PGE będzie to tylko 38,5 tys. zł, co zmniejsza szanse na nominalnie duży zarobek. Przy wzroście kursu o 20 proc. maksymalna stopa zwrotu to 4,5 proc., podczas gdy w przypadku PKO BP było to blisko 30 proc.
Przy IPO PKO BP wprowadzono zachęty dla drobnych inwestorów, by pozostali na rynku przez dłuższy czas (darmowa akcja na każde 20 trzymanych przez minimum rok, dyskonto przy zakupie, brak redukcji zleceń w lokacie prywatyzacyjnej). Brak zachęt dla drobnych inwestorów ozpoczynających przygodę z giełdą sprawi, że oferta PGE nie będzie dużym impulsem wzrostowym dla GPW. Z rozmów z maklerami i inwestorami jasno wynika, że wielu indywidualnych graczy zamierza pozbyć się papierów zaraz po debiucie, a gotówka znów trafi na lokaty czy do bezpiecznych funduszy.
45 mld zł
Taki był łączny popyt na akcje PGE. To wartość wszystkich akcji w wolnym obrocie spółek z WIG
bez największych 24 firm.
3 mld zł
Tyle własnych oszczędności wyłożyli na akcje PGE indywidualni inwestorzy.
98%
Taka byłaby redukcja, gdyby transza dla drobnych graczy pozostała bez zmian.
50%
O tyle zwiększono pulę akcji PGE przeznaczoną dla drobnych inwestorów
96,5%
Taka była redukcja w transzy drobnych inwestorów.
Adrian Boczkowski