Banki szykują się do walki ze smogiem

opublikowano: 23-10-2019, 22:00

Sektor chętnie wesprze rządowy program Czyste Powietrze, ale najlepiej na swoich zasadach — na wzór dotychczasowych ekopożyczek

Pomagamy nie tylko w wymianie pieców, ale również w termomodernizacji budynków. Dotychczas w ramach programu Czyste Powietrze podjęto ponad 55 tys. uchwał o udzieleniu finansowania na łączną kwotę ponad 1 mld zł — poinformował Henryk Kowalczyk, minister środowiska.

NFOŚiGW, którym od niedawna zarządza Piotr Woźny, rozpoczął
rozmowy z bankami na temat włączenia sektora w program Czyste Powietrze — tak
jak postulowały Bank Światowy i Komisja Europejska. Banki chcą iść w kierunku
komercyjnych kredytów na termomodernizację, które częściowo za Kowalskiego
spłaci fundusz.
Zobacz więcej

NOWA EKOPOŻYCZKA:

NFOŚiGW, którym od niedawna zarządza Piotr Woźny, rozpoczął rozmowy z bankami na temat włączenia sektora w program Czyste Powietrze — tak jak postulowały Bank Światowy i Komisja Europejska. Banki chcą iść w kierunku komercyjnych kredytów na termomodernizację, które częściowo za Kowalskiego spłaci fundusz. Fot. WM

Choć w tym miesiącu tempo rządowej walki ze smogiem nieco przyspieszyło, aby zrealizować cele, skala rządowego wsparcia powinna już sięgać co najmniej kilku miliardów złotych. Jednak faktycznie podpisanych umów z beneficjentami jest zapewne mniej — w maju podpisano je na kwotę 170 mln zł. Resort środowiska zapewnia, że program, który oferuje Polakom rządowe pożyczki, dotacje i ulgę podatkową na termomodernizację i wymianę pieców, będzie bardziej przyjazny i dostępny.

Kilka miesięcy temu zadeklarował też, że aby to osiągnąć, posłucha rekomendacji Banku Światowego i Komisji Europejskiej (KE), które domagają się włączenia banków w system rządowego wsparcia. Wszystko wskazuje na to, że nie będą to wyłącznie banki państwowe. Podlegający ministrowi środowiska Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) — instytucja odpowiadająca za realizację programu — informuje, że zakończyła się już pierwsza runda spotkań z przedstawicielami sektora.

Kilka tygodni temu w rozmowie z „PB” Piotr Woźny, nowy prezes NFOŚiGW, mówił, że chce, aby banki zaangażowały się w program pełną parą — liczy, że nie tylko wyjdą z inicjatywą kredytów na termomodernizację i wymianę pieców, ale też — tak jak w przypadku wniosków o 500+ — udostępnią swoją infrastrukturę (zwłaszcza bankowość elektroniczną), żeby ułatwić Polakom składanie wniosków, oraz zaangażują się w promocję programu.

Wszyscy na pokład

„Aktualnie rozpoczęte zostały spotkania bilateralne z bankami, mające na celu wypracowanie finalnego modelu współpracy” — czytamy w komunikacie NFOŚiGW.

Banki — wynika z naszych informacji — odrabiają lekcję. Oficjalne stanowisko opublikowały już Związek Banków Polskich (ZBP), Alior Bank, BNP Paribas, Krajowy Związek Banków Spółdzielczych, Spółdzielcza Grupa Bankowa, a także Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) i BOŚ Bank.

— Mówimy o wejściu w program wart 103 mld zł. Oczywiście wymaga to czasu. Kilkadziesiąt banków, zarówno prywatnych, jak i spółdzielczych, wyraziło zainteresowanie programem już wiosną, jeszcze przed głośnym stanowiskiem KE — mówi Arkadiusz Lewicki ze Związku Banków Polskich (ZBP), który brał udział w konsultacjach organizowanych przez NFOŚiGW.

Szczegóły na razie nie są znane, ale po pierwszych rozmowach wyłania się oczekiwany kierunek dalszej współpracy NFOŚiGW z bankami, tj. łączenie pożyczek komercyjnych z rządowym wsparciem (dotacją lub ulgą podatkową). Arkadiusz Lewicki przypomina, że sektor ma już doświadczenie w zakresie udzielania ekopożyczek jako pośrednik finansowy, m.in. na OZE czy termomodernizację.

Ruch po stronie NFOŚiGW

— Z ankiety, którą przeprowadziliśmy wśród przedstawicieli sektora, wynika, że banki mają dwa podejścia do programu Czyste Powietrze. Po pierwsze, są zainteresowane wejściem na zasadzie pośrednika finansowego — tak jak w przypadku tzw. kredytu solarnego, z którego w latach 2010-14 skorzystało 70 tys. gospodarstw domowych. W tym modelu, realizowanym wspólnie przez banki spółdzielcze, komercyjne i NFOŚiGW, wszystkie formalności wziął na siebie bank, a beneficjent wraz z pożyczką otrzymywał dotację na spłatę określonej procentowo części kosztów kwalifikowanych inwestycji. Po drugie, banki są skłonne udostępnić sprawdzony chociażby w programie 500+ kanał dostępowy w ramach bankowości elektronicznej. Składanie wniosków przez internet przez strony banków ułatwiłoby dostęp do programu, ale oczekują one, że to rząd opracuje odpowiednią platformę IT. Nie jest to takie łatwe jak w przypadku 500+, ponieważ złożenie wniosku w programie Czyste Powietrze jest bardzo skomplikowane, a skromne wyniki tego programu to tylko potwierdzają — mówi Arkadiusz Lewicki.

Sektor czeka teraz na ruch NFOŚiGW.

— Poznaliśmy wzajemne oczekiwania podczas konsultacji, teraz czekamy na konkretne propozycje funduszu i rozpoczęcie prac z całym sektorem bankowym, zarówno komercyjnym, jak spółdzielczym. Jeśli program ma rzeczywiście doprowadzić do rewolucji, do realnej poprawy powietrza i ograniczenia skali strat związanych ze smogiem, to trzeba wezwać wszystkich potencjalnych partnerów na pokład. W sektorze bankowym ich nie brakuje — twierdzi Arakdiusz Lewicki.

Współpraca to nic nowego

BGK również podkreśla pełne zaangażowanie: nie samodzielnie — z bankami komercyjnymi.

— Zależy nam na zwiększeniu komfortu życia Polaków i poprawie jakości powietrza, którym oddychamy, dlatego popieramy podjętą przez NFOŚiGW inicjatywę włączenia banków komercyjnych do programu Czyste Powietrze. Połączenie sił może wpłynąć na zwiększenie oddziaływania programu oraz poszerzy grono beneficjentów — informuje Anna Czyż, rzecznik prasowa BGK.

Podobnie jak Arkadiusz Lewicki podkreśla, że taka współpraca w zakresie projektów ekologicznych to nic nowego.

— Mamy duże doświadczenie we współpracy z bankami komercyjnymi. Najlepszym przykładem jest premia termomodernizacyjna udzielana od 20 lat z Funduszu Termomodernizacji i Remontów (FTiR), którym zarządzamy. Wsparcie polega na spłacie części kredytu na realizację przedsięwzięcia termomodernizacyjnego zaciągniętego przez inwestora w banku komercyjnym. W ciągu ostatnich 10 lat dzięki premii termomodernizacyjnej udało się zaoszczędzić ponad 7,5 mld zł wydatków na energię — mówi Anna Czyż.

Jej zdaniem wieloletni model współpracy wypracowany pomiędzy BGK i bankami komercyjnymi mógłby zostać powielony przez NFOŚiGW. W ciągu ostatnich kilkunastu lat banki komercyjne, m.in. we współpracy z BGK, udzieliły prawie 23 mld zł kredytu na termomodernizację mieszkań.

Komercyjna zamiast rządowej

NFOŚiGW ogłosił jednocześnie konsultacje społeczne, które mają na celu „ewaluację” dotychczasowego systemu udzielania nisko oprocentowanych pożyczek w ramach programu (z budżetu NFOŚiGW, całkowicie poza systemem bankowym). Z założenia miały one zagwarantować płynność finansową właścicielom domów jednorodzinnych z wyższymi dochodami, którzy nie mogą liczyć na duże dotacje w programie.

„Konstrukcja pożyczki oraz praktyka działania systemu pożyczek udzielanych przez wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej w ramach programu Czyste Powietrze wywołuje jednak wiele krytycznych uwag ze strony wnioskodawców i beneficjentów programu, jak również organizacji pozarządowych zajmujących się poprawą jakości powietrza w Polsce” — napisał NFOŚiGW w komunikacie prasowym.

10 lat - tyle czasu daje sobie rząd na uporanie się z problemem smogu w Polsce.

103 mld zł - taki jest całkowity budżet programu Czyste Powietrze (pieniądze mają pochodzić ze źródeł krajowych, a w przyszłości także unijnych).

1 mld zł - taką kwotę, według danych NFOŚiGW, dotacji i preferencyjnych pożyczek w ramach programu Czyste Powietrze przyznano do tej pory formalnie. Nie wiadomo, ile faktycznie wypłacono.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Aleksandra Rogala

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Tematy