Ustęp 4 — „Państwa członkowskie mogą traktować jako jednego podatnika podmioty posiadające siedzibę na terytorium kraju, które mimo prawnej niezależności pozostają w bliskich związkach o charakterze finansowym, ekonomicznym i organizacyjnym”.
Art. 4 ust. 4 VI Dyrektywy dopuszcza, w zależności od decyzji państw członkowskich oraz pod warunkiem przeprowadzenia odpowiednich konsultacji z komitetem ds. VAT, wprowadzenie do legislacji krajowych państw członkowskich możliwości tworzenia tzw. grup podatkowych, czyli rejestracji jako jednego podatnika podmiotów powiązanych kapitałowo, ekonomicznie i organizacyjnie.
Roman Namysłowski
ekspert Ernst & Young
- Utworzenie grupy podatkowej daje szereg korzyści podmiotom powiązanym wchodzącym w jej skład. Wspólne rozliczanie podatku VAT może wpływać na poprawę przepływów finansowych poszczególnych podmiotów. Dotyczy to np. sytuacji, gdy ze względu na strukturę sprzedaży i zakupów jeden podmiot z grupy deklaruje podatek do zapłaty, podczas gdy inny w wyniku dokonywanych transakcji stale wykazuje nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym, którą odzyskuje z pewnym opóźnieniem w całości lub części (z powodu istniejących ograniczeń w zakresie bezpośredniego zwrotu VAT). Istotną korzyścią dla podmiotów tworzących grupę podatkową są uproszczenia administracyjne wynikające ze wspólnych rozliczeń z tytułu podatku VAT dla całej grupy, tj. składanie jednej deklaracji VAT oraz brak konieczności wystawiania faktur dokumentujących transakcje między podmiotami z grupy.
Omawiana regulacja została wprowadzona m.in. w Austrii, Danii, Holandii i Wielkiej Brytanii. Przepisy te w poszczególnych krajach różnią się zakresem ich stosowania oraz wymogami formalnymi (np. konieczność zgody władz skarbowych, charakter powiązań między podmiotami). W Wielkiej Brytanii skorzystanie z możliwości wspólnych rozliczeń VAT w ramach grupy podatkowej możliwe jest jedynie pod warunkiem, że nie spowoduje to uszczuplenia dochodów budżetowych w porównaniu z rozliczeniami prowadzonymi odrębnie dla każdego podmiotu.
Po przystąpieniu Polski do Unii od polskich prawodawców zależeć będzie, czy omawiana regulacja w zakresie vat-owskich grup podatkowych zostanie wprowadzona do przepisów krajowych. Byłoby to niewątpliwie korzystne dla podmiotów powiązanych, które dokonują między sobą wielu transakcji podlegających opodatkowaniu VAT. Obecnie polskie przepisy przewidują jedynie przeciwne rozwiązanie — możliwość odrębnej rejestracji dla potrzeb VAT oddziałów samodzielnie sporządzających bilans.