Jak wykonywać prawa z akcji

Michał Kobosko
15-01-2003, 00:00

Kwestia należytego wykazania uprawnień do realizacji praw związanych z akcjami przedstawia się odmiennie, zależnie od rodzaju akcji, jak również obejmuje pewne modyfikacje wynikające ze specyfiki obrotu publicznego papierami wartościowymi.

W przypadku akcji na okaziciela, podobnie jak w przypadku innych papierów wartościowych tego rodzaju, na przykład weksla, legitymowanym formalnie jest każdorazowy posiadacz akcji. Osoba, która w danym momencie włada dokumentem akcyjnym, uważana jest nie tylko za właściciela samego dokumentu akcji, ale także za uprawnionego do wykonywania wszelkich praw przypisanych do akcji.

Z kolei w przypadku spółek publicznych do wykazania legitymacji formalnej niezbędne jest posługiwanie się imiennym świadectwem depozytowym, wydawanym przez podmiot prowadzący rachunek papierów wartościowych, bez względu na charakter akcji posiadanych przez akcjonariusza.

Natomiast w odniesieniu do akcji imiennej warunkiem koniecznym do wykazania legitymacji formalnej, a tym samym do wykonywania wszelkich uprawnień wynikających z akcji, jest odpowiedni zapis w księdze akcyjnej. Kodeks spółek handlowych zawiera bowiem w tym względzie wyraźne wskazanie, iż wobec spółki za akcjonariusza uważa się tylko i wyłącznie tego, kto wpisany jest do księgi akcyjnej, co oczywiście nie dotyczy akcji na okaziciela.

Analogicznie przedstawia się sytuacja posiadaczy świadectw tymczasowych, wydawanych uprawnionym z akcji na okaziciela, którzy nie dokonali jeszcze pełnej wpłaty na pokrycie akcji.

Nie ulega zatem wątpliwości, że zapis w księdze akcyjnej ma częstokroć kluczowe znaczenie dla możliwości skutecznego uczestnictwa w podejmowaniu decyzji dotyczących funkcjonowania spółki akcyjnej przez akcjonariuszy imiennych i dysponujących świadectwami tymczasowymi.

Księga akcyjna jest to wewnętrzny dokument spółki, którego prowadzenie stanowi obowiązek zarządu. Co istotne, księga akcyjna prowadzona być powinna przez cały czas trwania spółki, również w trakcie likwidacji, a obowiązek jej prowadzenia ustaje dopiero z chwilą wykreślenia spółki z rejestru.

Zasady, na których powinna być prowadzona księga akcyjna, są szczegółowo omówione w kodeksie spółek handlowych, a z punktu widzenia zakresu i celu niniejszego opracowania ich szczegółowe omawianie nie jest konieczne. Dla akcjonariuszy spółki istotniejsze jest bowiem znaczenie wpisu w księdze oraz sposób jej aktualizacji.

Jeżeli chodzi o wpis do księgi, to oczywiście nie ma on charakteru konstytutywnego, lecz pełni jedynie funkcję deklaratoryjną, wskazując krąg osób uprawnionych do wykonywania praw z akcji. Pierwszy wpis do księgi zarząd spółki zobowiązany jest dokonać z urzędu, natomiast wszelkie zmiany danych, powstałe na przykład wskutek rozporządzeń akcjami czy też z innych przyczyn, wpisywane są na wniosek.

Z punktu widzenia należytego zabezpieczenia własnych interesów, każdy akcjonariusz, w przypadku zmiany danych dotyczących posiadanych przez niego akcji imiennych, powinien wystąpić do zarządu z wnioskiem o uwidocznienie ich w księdze akcyjnej.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Michał Kobosko

Najważniejsze dzisiaj

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Tematy

Puls Biznesu

Puls Firmy / Jak wykonywać prawa z akcji