Wprowadzenie podatku katastralnego w Polsce planowane jest już od długiego czasu. W chwili obecnej nikt nie jest w stanie dokładnie określić, kiedy to nastąpi i na jakich warunkach.
Wdrożenie katastru i podatku katastralnego, obliczanego na podstawie projektowanej ewidencji nieruchomości, jest nieuchronne. Spowodowane jest koniecznością dostosowania ewidencji gruntów do standardów europejskich, w związku z przewidywanym wstąpieniem Polski do struktur UE, zróżnicowania opodatkowania nieruchomości ze względu na ich wartość i powiększenia dochodów samorządów lokalnych.
Przewidywana stawka podatku katastralnego w Polsce wyniesie, wedle przewidywań, kilka promili wartości działki lub lokalu. Niezasadne wydają się obawy, iż może ona wynieść jeden lub więcej procent wartości nieruchomości.
Bez wątpienia wprowadzenie podatku katastralnego będzie niosło ze sobą daleko idące konsekwencje w wielu dziedzinach życia, przede wszystkim społecznych i gospodarczych. Szczególnie zauważalne zmiany nastąpią w obrębie rynku nieruchomości.
— Podatek od wartości nieruchomości powinien przyczynić się do lepszego gospodarowania nieruchomościami, ponieważ aktualny system podatkowy umożliwia lokowanie kapitału w atrakcyjnie położonych nieruchomościach nie mobilizując do ich aktywnego wykorzystania — twierdzi Kazimierz Bujakowski, prezes Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii.
Taki stan rzeczy jest często przyczyną nieefektywnego gospodarowania nieruchomościami, powodującego to, że duże atrakcyjne grunty pozostają nie wykorzystane. Ponadto często działki kupowane są jako lokata kapitału lub dla celów spekulacyjnych. Wprowadzenie podatku od wartości ma m.in. zapewnić maksymalną efektywność wykorzystania najatrakcyjniejszych, a tym samym najdroższych gruntów, poprzez zwiększenie kosztów utrzymania nieruchomości. Zmniejszy się zatem opłacalność nabycia gruntu w celu późniejszej, zyskownej odsprzedaży. Już teraz na rynku funkcjonuje mechanizm 10-proc. zryczałtowanego podatku od wartości nieruchomości, która odsprzedawana jest w ciągu 5 lat od nabycia, mający zapobiegać spekulacyjnym praktykom.
Zwiększenie ciężarów podatkowych bez wątpienia wpłynie także na zwiększenie podaży nieruchomości. Część właścicieli nie będzie w stanie udźwignąć zwiększonych kosztów ich utrzymania i zacznie wyprzedawać posiadane grunty i lokale. W początkowej fazie obowiązywania podatku katastralnego doprowadzi to do obniżenia cen nieruchomości. W tej sytuacji do obrotu mogą trafić atrakcyjne i drogie nieruchomości, które w ręce obecnych właścicieli trafiły np. w drodze spadku. Nie wszystkich będzie stać na opłacenie większych podatków, więc będą starali się je sprzedać.