W biznesie i nauce często źródłem inspiracji są własne, życiowe doświadczenia. Tak jest również w przypadku projektu badawczego realizowanego obecnie w ramach struktur spółki Cannabis Poland, która postanowiła opracować polski lek na epilepsję lekooporną na bazie CBD (kannabidiol) i THC (tetrahydrokannabinol, składnik psychoaktywny), czyli związków zawartych w konopiach. Członkiem zespołu projektowego jest Zbigniew Opęchowski — doskonale wie, co znaczy zmagać się z problemem epilepsji lekoopornej w najbliższej rodzinie.
— Moja córka w wieku 4,5 roku dostała pierwszego ataku padaczki. Okazało się, że cierpi na epilepsję oporną na leki. Przeszliśmy długą drogę od diagnozy do ustalenia najbardziej optymalnej dla niej terapii. Na tej drodze spotkaliśmy dr Marka Bachańskiego, neurologa i pediatrę, pracującego m.in. na oddziale neurologii Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie. Jest pierwszym lekarzem w Polsce, który zastosował oleje CBD w leczeniu padaczki opornej na leki — mówi Zbigniew Opęchowski.
Prywatne doświadczenia i rozmowy z Markiem Bachańskim stały się inspiracją do utworzenia zespołu naukowo-medycznego, do którego dołączył także neurolog, oraz podjęcia próby opracowania nowego preparatu na padaczkę oporną na leki właśnie na bazie konopi leczniczych.
Tylu pacjentów na świecie zmaga się z epilepsją. W Polsce blisko 400 tys. osób (według danych Cannabis Poland).
Wspólnymi siłami
Poza dr. Markiem Bachańskim w radzie naukowej utworzonej na potrzeby projektu badawczo-rozwojowego są także: dr nauk o zdrowiu Bartłomiej Drop, dr habilitowany nauk farmaceutycznych Tomasz Plech, prof. doktor habilitowany Judyta Cielecka-Piontek, lekarz Anna Czajk oraz dr nauk prawnych Janusz Jaroszyński.
Nowy produkt ma stanowić alternatywę dla już sprzedawanego na świecie leku.
— Wprawdzie istnieje już Epidiolex, jedyny medykament na epilepsję oporną na leki, stworzony na bazie kannabidiolu (CBD), jednak w Polsce nie jest refundowany. Kuracja z jego zastosowaniem kosztuje od trzech do kilku tysięcy złotych miesięcznie. To bardzo dużo, biorąc pod uwagę fakt, że chodzi o wieloletnie leczenie — podkreśla Zbigniew Opęchowski.
Prace są jeszcze na bardzo wczesnym etapie.
— Wiążę z nimi wiele nadziei. Wierzę, że uda się nam stworzyć lek konkurencyjny wobec Epidioleksu, ale tańszy i bardziej dostępny dla pacjentów w Polsce. Więcej szczegółów, w tym skład leku, podamy na etapie pierwszych badań klinicznych — mówi Zbigniew Opęchowski.
● Epidiolex — jest wskazany do stosowania w leczeniu napadów padaczkowych związanych z zespołem Lennoxa-Gastauta lub z zespołem Dravet. Każdy mililitr roztworu doustnego zawiera 100mg kannabidiolu (CBD).
● Sativex — jest wskazany w łagodzeniu objawów spastyczności o przebiegu umiarkowanym do ciężkiego u dorosłych pacjentów ze stwardnieniem rozsianym. Każde 100 mililitrów aerozolu zawiera: 2,7 mg delta-9-tetrahydrokannabinolu (THC) oraz 2,5 mg kannabidiolu (CBD).
Źródło: Cannabis Poland
Społeczne obawy
Nawet jeśli prace badawcze i badania kliniczne zakończą się sukcesem, firmie może nie być łatwo wprowadzić lek na rynek i przekonać do niego lekarzy oraz pacjentów.
— Niestety, w Polsce nad lekami na bazie konopi leczniczych wisi odium. W społeczeństwie wciąż zbyt mocno kojarzone są z narkotykami. Brakuje edukacji — twierdzi Anna Czajka-Bełz, neurolog z Kliniki Neurologii CSK MSWiA w Warszawie.
Przypomina, że konopie lecznicze stosuje się już w Polsce w leczeniu chorób nowotworowych.
— Chcemy, aby zakres stosowania preparatów z CBD i THC był znacznie szerszy i obejmował także inne schorzenia, w tym padaczkę oporną na leki — podkreśla Anna Czajka-Bełz.
Taki odsetek chorych przy odpowiedniej diagnozie i leczeniu może żyć bez epizodów padaczkowych (według Cannabis Poland).
Dodaje, że u źródła choroby leżą np. przebyte stany zapalne mózgu, inne stany patologiczne, skłonności genetyczne, ale bardzo często także późno postawiona diagnoza. Epilepsja oporna na leki występuje u około 30 proc. osób cierpiących na padaczkę na świecie — i dzieci, i dorosłych.