Królewska, Książęca - Giełda warszawska

aktualizacja: 11-05-2017, 19:09

Tworzona w trudnych warunkach zaborów, przenoszona do kolejnych siedzib, warszawska giełda bogaciła się razem z miastem i ginęła wraz z nim. W ciągu dwustu lat mieściła się pod pięcioma adresami, ale zawsze było to centrum finansowe miasta.

Pałac Saski na początku XIX wieku nie przypominał reprezentacyjnej budowli którą kojarzymy z archiwalnych zdjęć i filmów okresu II RP. Z zewnątrz posiadający formę barokowego pałacu został przekształcony w budynek z mieszkaniami i biurami na wynajem. Tam właśnie, w sąsiedztwie mieszkania rodziców siedmioletniego Fryderyka Chopina, 12 maja 1817 r. odbyła się uroczysta sesja inaugurująca Giełdę Kupiecką w Warszawie.

Barokowy Pałac Saski w Warszawie, siedziba Giełdy Kupieckiej w Warszawie w latach 1817-1828.
Wyświetl galerię [1/5]

Barokowy Pałac Saski w Warszawie, siedziba Giełdy Kupieckiej w Warszawie w latach 1817-1828.

Budowa siedziby Banku Polskiego, który przejął nadzór nad parkietem, umożliwiła przenosiny instytucji do gmachu przy pl. Bankowym. Projektantem budynku oddanego w 1828 r. był Toskańczyk Antonio Corazzi, któremu Warszawa zawdzięcza również m.in. siedzibę Teatru Wielkiego, Polskiej Akademii Nauk w Pałacu Staszica i Komendy Głównej Policji w Pałacu Mostowskich.

Po upadku powstania styczniowego emocje polskich buntowników zostały w znacznej mierze skierowane na rozwój gospodarczy, co znakomicie przedstawił w „Lalce” Bolesław Prus. Giełda znowu potrzebowała nowej siedziby, na którą wybrano dawny budynek ujeżdżalni w Ogrodzie Saskim. Autor koniecznej przebudowy, Witold Lanci, miejsce konnych pokazów zamienił w elegancką salę handlu papierami wartościowymi a bryłę budynku ozdobił klasycznym portykiem, który przypominał te znane z siedzib giełd paryskiej i nowojorskiej. Budynek przy ul. Królewskiej był najdłużej funkcjonującą siedzibą giełdy, znajdował się zresztą w centrum finansowym ówczesnej Warszawy, w okolicy wielu banków, domów pożyczkowych i firm ubezpieczeniowych. Istnienie niemal wszystkich zakończyła druga wojna światowa, w szczególności niemieckie bombardowania we wrześniu 1939 r. i walki powstania warszawskiego.

Odbudowa rynku kapitałowego przez rząd Mazowieckiego wymagała nowej siedziby dla Giełdy Papierów Wartościowych. Przewrotnie umiejscowiono ją w gmachu Komitetu Centralnego PZPR, co ściągnęło w to miejsce biura funduszy i innych instytucji finansowych. Od początku wiedziano, że jest to sytuacja tymczasowa, do czasu powstania docelowej, nowej siedziby, jednak wynajem trwał na tyle długo, że pieniądze z niego uzyskane umożliwiły budowę imponującej Biblioteki Uniwersytetu Warszawskiego.

W XXI wieku giełda przeniosła się do nowoczesnego biurowca przy ul. Książęcej, na tyłach swej dotychczasowej siedziby. Gmach projektu Stanisława Fiszera i Andrzeja Chołdzyńskiego uznawany jest za jedną z najlepszych realizacji w Warszawie po 1990 r. Założenia naszkicowane przez architektów dwie dekady temu są wciąż funkcjonalne i wszystko wskazuje na to, że na długo pozostaną domem Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Marcin Dobrowolski

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Puls Historii / Królewska, Książęca - Giełda warszawska