Nadszedł już czas na podatek liniowy

Wiktor Krzyżanowski, Lesław Kretowicz
opublikowano: 2002-12-09 00:00

Przedsiębiorcy oczekują wdrożenia podatku liniowego. Nieoficjalnie wiadomo, że mogą liczyć w tej sprawie na poparcie prezydenta i banku centralnego.

Organizacje przedsiębiorców coraz śmielej popierają koncepcję liniowego podatku od dochodów osobistych, zakładającego wprowadzenie jednej stawki podatkowej dla wszystkich obywateli i likwidację ulg. W opinii pracodawców, takie rozwiązanie byłoby słuszne.

— Wprowadzenie podatku liniowego na poziomie kilkunastu procent, przy jednoczesnym zniesieniu wszelkich ulg i odliczeń, byłoby czytelne i jasne — uważa Jan Kulczyk, wiceprezes Polskiej Rady Biznesu.

— Jesteśmy zwolennikami podatku proporcjonalnego. Nasze analizy wskazują, że stawka 20-proc. dałaby budżetowi większe dochody niż obecnie obowiązujący system — twierdzi Marek Goliszewski, prezes Business Centre Club.

Także większość ekonomistów jest za wprowadzeniem jednolitego progu podatkowego dla wszystkich obywateli. Ich zdaniem, uprości to system oraz zmniejszy szarą strefę.

— Podatek liniowy nie ma wad. Jest natomiast prosty, skuteczny, tani w poborze i sprawiedliwy — uważa Robert Gwiazdowski z Centrum im. A. Smitha.

Entuzjaści tego podatku liczą na przychylność pałacu prezydenckiego i Narodowego Banku Polskiego.

— Powinniśmy w pierwszych miesiącach przyszłego roku zaproponować daleko idące zmiany w budżecie. Będą one dotyczyć podatków, ale w moim przekonaniu, nie powinny dotyczyć podwyższania podatków — deklarował niedawno prezydent Aleksander Kwaśniewski.

Jolanta Szymanek-Deresz, szefowa jego kancelarii, potwierdza zainteresowanie, jakim w otoczeniu prezydenta cieszy się temat podatkowy. Nie ujawnia jednak szczegółów.

— Prezydent powiedział już wszystko na temat podatków. Na razie nie należy oczekiwać z jego strony dalszych kroków — mówi szefowa Kancelarii Prezydenta.

Także Narodowy Bank Polski pozytywnie ocenia pomysł obniżania podatków.

— Podnoszenie obciążeń fiskalnych jest koszmarnym pomysłem. Prezydent Putin wskazał właściwą drogę — powiedział nam anonimowo po ostatnim posiedzeniu Rady Polityki Pieniężnej jeden z jej członków.

Twórcy koncepcji podatku liniowego podkreślają jego zalety: jasność kryteriów, brak możliwości nadużyć i niskie koszty egzekucji. Jego przeciwnicy twierdzą, że — wbrew pozorom — idea podatku liniowego przeczy zasadom sprawiedliwości społecznej. I to właśnie kwestia społecznej równości opodatkowanych jest głównym punktem niezgody między jego zwolennikami a przeciwnikami, tak w Polsce, jak i na świecie. Z ekonomicznego punktu widzenia system zakładający istnienie jednej stawki podatkowej i brak ulg jest bardziej efektywny. Potwierdzają to przykłady — w Rosji po wprowadzeniu 13-proc. podatku liniowego, zamiast skomplikowanego systemu wielu stawek i ulg, dochody budżetu wzrosły o 23 proc.

— Nie tylko Rosja postanowiła zmieniać system podatkowy. Wiele krajów Europy Zachodniej, prowadzących politykę wysokich wydatków socjalnych, finansowanych za pomocą wysokich i progresywnych podatków, w ostatnim dziesięcioleciu zostało zmuszonych do odwrotu od tej koncepcji. W Szwecji i Niemczech socjaldemokratyczne rządy obniżyły podatki dochodowe i złagodziły progresję — mówi Marek Dąbrowski, członek RPP i przewodniczący rady fundacji CASE.

Jeszcze bardziej rewolucyjne zmiany zachodzą na wschód od Polski.

— Jako pierwsza w 1992 r. liniowy PIT o stawce 26 proc. wprowadziła Estonia. To samo uczyniła Łotwa, gdzie stawka PIT wynosi 25 proc. Jeszcze dalej poszła Rosja, wprowadzając w 2000 r. podatek na poziomie 13 proc. — wylicza Marek Dąbrowski.

Brak progresji podatkowej na pewno sprzyja bogatym. Ekonomiści twierdzą jednak, że podatek liniowy jest dobry także dla biednych. Przede wszystkim upraszcza rozliczenia z fiskusem. Ale to nie jest jego jedyna zaleta. Na przekór populistycznej ideologii to właśnie bogaci, a nie biedni, najwięcej oszczędzają, a potem inwestują, tworząc miejsca pracy. Paradoksalnie więc mniej progresji sprzyja pośrednio także biednym, wspomagając wzrost gospodarczy i zmniejszając bezrobocie.

Zwolennicy podatku liniowego

1Alfred Adamiec, doradca inwestycyjny 2 Ireneusz Arczewski, prezes Compensa TUnŻ, wiceprezes BTUiR Heros i TU Compensa 3 Adam Atmański, dyrektor ING Securities 4 Mariusz Bachowski, dyrektor generalny Exact Software Poland 5 Tomasz Bańkowski, prezes Pekao Pioneer PTE 6 Ryszard Barski, prezes Polskiego Leasingu Przemysłowego 7 Zbigniew Bejma, prezes Stoenu 8 Marian Ber, prezes Huty Buczek 9 Jakub Bierzyński, prezes OMD Poland 10 Tomasz Bochenek, dyrektor generalny polskiego oddziału Microsoftu 11 Artur Borowski, dyrektor 3Com Poland 12 Cezary Burzyński, wiceprezes PKO/Credit Suisse TFI 13 Sylwester Cacek, prezes Dominetu 14 Jarosław Chałas, wspólnik w kancelarii prawnej Chałas, Wysocki i Partnerzy 15 Adam Chełchowski, członek zarządu Credit Suisse Life & Pensions PTE 16 Sławomir Chłoń, prezes zarządzający Computerlandu 17 Rafał Chwast, wiceprezes Comarchu 18 Paweł Ciesielski, prezes JTT Computer 19 Paweł Dangel, prezes Allianz Polska 20 Witold Daniłowicz, partner w kancelarii prawnej White & Case 21 Andrzej Dębiec, partner w kancelarii prawnej Lovells 22 Maria Dobrowolska, prezes Izby Domów Maklerskich 23 Grzegorz Domański, partner w kancelarii prawnej Domański, Zakrzewski, Palinka 24 Jacek Dreżewski, prezes Elektrociepłowni Warszawskich 25 Jacek Duch, prezes Prokom Internet 26 Marek Dworak, prezes Brokera FM 27 Maciej Dyjas, prezes Empik Centrum Investments 28 Arkadiusz Etryk, prezes Raiffeisen Leasing 29 Bartłomiej Flis, wiceprezes ELSA Poland 30 Tomasz Frontczak, prezes AIG PTE 31 Tadeusz Gacyk, wiceprezes PTE Dom 32 Franciszek Gaik, prezes grupy Zasada 33 Aleksander Galos, partner w kancelarii prawnej Hogan & Hartson M. Jamka, A. Galos i Wspólnicy 33 Beata Gessel, partner w kancelarii prawnej B. Gessel, A. Chajec i Wspólnicy 34 Rafał Gębicki, dyrektor inwestycyjny WestLB Panmure 35 Magdalena Gniazdowska, Cushman & Wakefield Healey & Baker 36 Józef Godlewski, prezes Herbapolu Lublin 37 Paulina Górska, CB Richard Ellis 38 Marcin Górzyński, prezes Aquila Park 39 Mariusz Gromek, czlonek rady nadzorczej Cersanitu 40 Jerzy Gruszka, prezes Energetyki Poznańskiej 41 Marek Grzybowski, partner w kancelarii prawnej Linklaters 42 Wojciech Gucma, prezes Uzdrowiska Nałęczów 43 Marek Gul, prezes Credit Suisse First Boston Polska 44 Andre Helin, prezes BDO Polska 45 Zbigniew Jagiełło, prezes Pioneer Pekao TFI 46 Zbigniew Jakubowski, zarządzający aktywami UniDynamic Europa OFI 47 Ryszard Jankowski, dyrektor zarządzający w BVQI 48 Marek Januchowski, prezes Polfy Grodzisk 49 Jacek Jaszczołt, prezes DM Amerbrokers 50 Piotr Kaczmarek, prezes EFL 51 Andrzej Kalwas, prezes Krajowej Rady Radców Prawnych 52 Jacek Kazimierski, prezes Elite Cafe 53 Andrzej Kleszczewski, prezes Polfy Tarchomin 54 Adam Kołodziejczyk, dyrektor generalny Ford Distribution 55 Paweł Kosmala, wiceprezes ITI i prezes grupy Onet 56 Krystian Kozakowski, wiceprezes Polskich Hut Stali 57 Marek Kulczycki, prezes DB 24 58 Jan Kulczyk, Kulczyk Holding 59 Jan Kurp, prezes Południowego Koncernu Energetycznego 60 Andrzej Kuźniak, prezes Karen Notebook 61 Mieczysław Kwiecień, prezes ZEORK 62 Grzegorz Leszczyński, prezes Internetowego Domu Maklerskiego 63 Krzysztof Lis, prezes Instytutu Rozwoju Biznesu 64 Grzegorz Liszka, członek zarządu Compensy TUnŻ 65 Dariusz Lubera, prezes Zakładu Energetycznego Tarnów 66 Henryk Lukaszczyk, dyrektor TUV Nord Polska 67 Konrad Łapiński, zarządzający aktywami Skarbiec TFI 68 Jerzy Łaskawiec, prezes Elektrowni Turów 69 Bogusław Łatka, prezes Optimusa IC 70 Jacek Łuczak, dyrektor Quality Progress 71 Ireneusz Łuszczewski, prezes Credit Suisse Life & Pensions TUnŻ 72 Sławomir Majman, dyrektor Biura Reklamy 73 Henryk Malesa, prezes Rafinerii Czechowice 74 Andrzej Malinowski, szef Konfederacji Pracodawców Polskich 75 Mieczysław Markiewicz, prezes Rafinerii Jedlicze 76 Marcin Materna, doradca inwestycyjny DM BIG BG 77 Maciej Męclewski, prezes PKP 78 Andrzej Mikosz, radca prawny kancelarii Weil Gotshal & Manges 79 Tomasz Mintoft-Czyż, prezes Gras Savoye Polska 80 Marek Moczulski, prezes Agrosu Fortuny 81 Edward Najgebauer, prezes Elektrowni Bełchatów 82 Zbigniew Napierała, prezes Edipresse Polska 83 Jacek Obrocki, dyrektor działu analiz Beskidzkiego Domu Maklerskiego 84 Andrzej Olkowski, Stowarzyszenie Małych i Średnich Browarów Polskich 85 Andrzej Olszewski, prezes Farmacolu 86 Witold Onaczyszyn, prezes NTI 87 Michel Osinski, prezes 3M Viscoplast 87 Krzysztof Pawiński, wiceprezes grupy Maspex Wadowice 88 Marek Piechocki, prezes LPP 89 Paweł Pietkiewicz, prawnik z CMS Cameron McKenna 90 Ireneusz Pilarz, współwłaściciel Kuchni Polskiej Domu Inwestycyjnego 91 Marcin Piróg, prezes Carlsberg Okocim 92 Leszek Pomorski, wiceprezes Prime Car Management 93 Wojciech Popowski, prezes Zarządu Simple 94 Maciej Reluga, główny ekonomista BZ WBK 95 Wojciech Rosicki, dyrektor PGF 96 Jan Rościszewski, prezes Cardif Polska 97 Marek Różycki, dyrektor generalny Masterlink Express 98 Adam Rudowski, prezes Veracomp 99 Andrzej Sadowski, Centrum im. Adama Smitha 100 Aleksander Skirmuntt, dyrektor agencji nieruchomości Emmerson 101 Iwona Skowrońska-Przygodzka, prezes MGI Akcept 102 Bogusław Skuza, prezes Skandii Życie 103 Piotr Smólski, prezes Ster-Projektu 104 Radosław Solan, doradca inwestycyjny BDM PKO BP 105 Zygmunt Solorz, właściciel Polsatu 106 Paweł Sroka, wiceprezes ZM Duda 107 Maciej Stanusch, Process4E 108 Krzysztof Stefanowicz, partner zarządzający w kancelarii prawnej Salans 109 Marek A. Steinborn, dyrektor Swisslog Polska 110 Marian Strumiłło, prezes Zespołu Elektrociepłowni w Łodzi 111 Jacek Studencki, prezes Techmexu 112 Grzegorz Stulgis, zarządzający aktywami PKO/Credit Suisse TFI 113 Dawid Sukacz, OFE Commercial Union 114 Jan Sułek, Grzybowska Centrum 115 Grzegorz Sygnarowicz, prezes Bolarusa 116 Elżbieta Syrda, prezes ASM Centrum Badań i Analiz Rynku 117 Arkadiusz Śnieżko, prezes Capital Partners 118 Grzegorz Świetlik, prezes CA IB TFI 119 Marek Świętoń, analityk ING BSK IM 120 Tomasz Telejko, prezes TUnŻ Royal PBK 121 Jakub Tropiło, prezes PTE PZU 122 Tomasz Węgrzyński, prezes sieci telewizji kablowej Vectra 123 Mirosław Wierzbowski, prezes Europejskiego Funduszu Hipotecznego 124 Paweł Wojciechowski, prezes Allianz PTE 125 KrzysztofWróblewski, prezes Znaki Wspólne 126 Marcin Wróblewski, analityk DM BZ WBK 127 Bohdan Wyżnikiewicz, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową 128 Roman Zadrożny, dyrektor ds. certyfikacji w Dekra ITS 129 Bogdan Zasada, prezes IFMA Polska 130 Wojciech T. Zieliński, członek zarządu CeTO

Przeciwnicy podatku liniowego

1 Maurice Delbar, prezes Connexio Creyf’s 2 Waldemar Dunajewski, prezes Elektrociepłowni Wybrzeże 3 Sławomir Kosz, prezes Macrosoftu