Nie przepłacać zarządów państwowych spółek

Rozmawiała Dorota Czerwińska
opublikowano: 15-02-2008, 00:00

Państwowym spółkom potrzeba raczej rzetelnych administratorów niż wybitnych menedżerów ściągniętych z prywatnych firm.

Państwowym spółkom potrzeba raczej rzetelnych administratorów niż wybitnych menedżerów ściągniętych z prywatnych firm.

„Puls Biznesu”: Należy zlikwidować ustawę kominową?

Bogusław Dąbrowski, Hay Group: Postulat, żeby rynek kształtował wynagrodzenia zarządów spółek państwowych jest słuszny. Problem tkwi w szczegółach.

Czyli?

Popularne, ale uproszczone rozumowanie jest takie, że rada nadzorcza spółki państwowej sprawdzi, ile zarabiają prezesi w podobnych firmach prywatnych i dostosuje do tego płace u siebie. Doświadczenie uczy, że najczęstszym kryterium oceny jest wielkość sprzedaży i branża. Rzecz w tym, jak się pojmuje słowo podobny.

W prywatnych spółkach płaci się menedżerom za co innego?

Nim rada nadzorcza zaproponuje wynagrodzenie członków zarządu, ich stanowiska podlegają ocenie. Każdemu jest przypisywana obiektywna waga, uwzględniająca takie aspekty zarządzania, jak zakres odpowiedzialności, swoboda działania, pole działania czy wpływ na wyniki. Wartość stanowiska zarządczego zmienia się w górę lub w dół zależnie od skali przypisanej do tych aspektów. Im te czynniki wyżej ocenione, tym wyższa płaca. I odwrotnie.

W czym upatruje pan niebezpieczeństwa dla spółek skarbu państwa?

W różnicy w tych dwóch podejściach. W podejściu zaawansowanym bierze się pod uwagę kilka aspektów porównawczych. W podejściu uproszczonym najczęściej tylko jeden — sprzedaż. W rezultacie możemy otrzymać wynagrodzenie menedżera w firmie, które jest o kilkaset tysięcy złotych rocznie za wysokie w stosunku do stawianych na tym stanowisku wymagań i w stosunku do płac na rynku.

Waga stanowisk zarządczych w spółkach skarbu państwa jest niższa niż w prywatnych o podobnych przychodach?

Najczęściej tak i to o wiele niższa. Po prostu skarb państwa nie wyrzeknie się ingerencji w budowanie strategii spółki, w swobodę działania menedżerów, z pewnością rozwiąże lub skomplikuje za menedżera kilka problemów, ograniczy jego odpowiedzialność itd. Poza tym ekonomiczne ryzyko podejmowania decyzji przez menedżera w spółce państwowej jest mniejsze niż w prywatnej. Państwo potrzebuje raczej rzetelnych administratorów lub menedżerów mniejszego kalibru niż wybitnych zarządzających, ściągniętych z prywatnych spółek, a zachęconych wyższymi uposażeniami. Proponowanie wybitnemu menedżerowi stanowiska niewymagającego dużej odpowiedzialności i proponowanie mu wysokiego wynagrodzenia to marnowanie pieniędzy oraz umiejętności menedżera.

Co trzeba zrobić?

Obowiązkiem rad nadzorczych spółek skarbu państwa powinno być przeprowadzenie wartościowania stanowisk menedżerskich z uwzględnieniem zakresu ingerencji państwa w krótko- i w długoterminową działalność spółki, ryzyka ekonomicznego (czy spółka może splajtować, czy nie) i wolności menedżera. Większa ingerencja państwa oznacza mniejszą swobodę działania menedżera, a zatem zapotrzebowanie na menedżera mniejszego formatu, no i mniejsze wynagrodzenie zasadnicze. Proste. Rada nadzorcza musi również przygotować plany krótko- i długoterminowego wynagradzania zarządów. Dotychczasowa ustawa kominowa zdejmuje z rady dużą część odpowiedzialności. Jeśli rzeczywista rola rad nadzorczych spółek skarbu państwa wzrośnie jako rezultat nowej ustawy, to powinno również wzrosnąć wynagrodzenie członków rady.

A może skarb państwa zadeklaruje, że nie będzie ingerował?

W takim razie niech prywatyzuje.

Bogusław Dąbrowski

Senior consultant ds. wynagrodzeń zarządów i nadzoru korporacyjnego w firmie doradczej Hay Group. Doradza zarządom i radom nadzorczym w prowadzącym do zwiększenia wartości spółki optymalnym modelowaniu mechanizmów Corporate Governance, w szczególności wynagrodzeń.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Rozmawiała Dorota Czerwińska

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu