Najwyższa Izba Kontroli skontrolowała wykonanie programu od września 2001 r. do końca marca 2006 r. Działania objęły 24 podmioty, w tym Kancelarię Prezesa Rady Ministrów, urzędy wojewódzkie w ośmiu województwach, regionalne zarządy gospodarki wodnej i zarządy melioracji oraz regionalne dyrekcje lasów państwowych.
Okres kontroli dotyczy lat, gdy pełnomocnikami rządu do spraw "Programu dla Odry" byli związani z SLD wojewodowie Ryszard Nawrat, oskarżony o korupcję w innej sprawie i aresztowany, oraz Stanisław Łopatowski.
Szef NIK we Wrocławiu Andrzej Myrta powiedział PAP, że najpoważniejsze zarzuty dotyczą niewłaściwego zarządzania środkami przeznaczonymi na program. Kontrola wykazała, że wykorzystano 1,4 mld z 9 mld zł. Tymczasem - według sprawozdania pełnomocnika ds. programu - kwotę tę znacznie zawyżono podając, że wydano ponad 3 mld zł.
"To była kreatywna sprawozdawczość. Polegało to na tym, że najpierw nie określono dokładnie, co może być wpisane do realizacji programu, a potem nie sprawdzono, co zostało wpisane. W związku z tym zawyżono jego realizację" ľ mówił Myrta.
Inne zarzuty dotyczą np. nieprawidłowości przy projektowaniu zbiornika retencyjnego Kamieniec Ząbkowicki. Kosztem 13 mln zł wykonano stosowne opracowanie, a później dokumentacja trafiła na półkę; za kolejne 50 mln zł zlecono wykonanie dokumentacji projektowo-kosztorysowej. W tej sprawie do prokuratury złożono doniesienie. W prokuraturze również jest sprawa poznańskiej delegatury programu, której doradca przez kilka miesięcy po odwołaniu ze stanowiska posługiwał się służbową pieczątką.
NIK zarzuca też, iż w kontrolowanym okresie tylko dwa razy zebrał się Komitet Sterujący programu. Z rocznym opóźnieniem wyznaczono Pełnomocnika Rządu do Spraw Programu dla Odry 2006, co spowodowało znaczne opóźnienie w przekazaniu środków z budżetu państwa.
Jednak - jak mówi Myrta - coś jednak zrobiono. Zdolność retencyjną zbiorników zwiększono o 100 mln m sześc., wykonano też 100 km wałów przeciwpowodziowych.
Ze Stanisławem Łopatowskim do momentu nadania tej depeszy nie udało się PAP skontaktować.
Celem przyjętego w 2001 r. "Programu dla Odry 2006" jest usunięcie szkód popowodziowych, budowa systemu zabezpieczenia przeciwpowodziowego, ochrona przyrody i zachowanie czystości wód, dostosowanie zagospodarowania przestrzennego do zagrożeń powodziowych, zwiększenie lesistości, utrzymanie i rozwój żeglugi śródlądowej oraz energetyczne wykorzystanie rzek.
Program obejmuje obszar położony na terenie ośmiu województw (śląskiego,
opolskiego, dolnośląskiego, łódzkiego, lubuskiego, wielkopolskiego,
kujawsko-pomorskiego i zachodniopomorskiego) - ponad 1/3 powierzchni kraju.(PAP)