Czy bank ma prawo wypowiedzieć umowę prowadzenia rachunku? Niestety, tak. Na szczęście na rynku jest wiele banków i ofert.
Do redakcji dziennika „Puls Biznesu” zgłosiła się Polska Fundacja Dzieci i Młodzieży (PFDiM). Bank ABN Amro, w którym PFDiM miała ulokowane kilka kont, nagle wypowiedział jej umowy. Przedstawiciele fundacji informują, że na wypowiedzianych kontach znajdowały się pieniądze, a na żadnym z nich nie było nigdy debetu.
— Współpracowaliśmy z tym bankiem siedem lat. Przynajmniej mogli nas poinformować wcześniej o zamiarze zerwania umów. Wyznaczono nam krótki — ledwie miesięczny — termin na przeniesienie pieniędzy do innego banku — mówi Maria Zaguła-Holzer, dyrektor PFDiM. Bank w oficjalnym piśmie do PFDiM stwierdził, że „dokonał oceny swojej działalności pod kątem realizacji własnych globalnych celów komercyjnych i w wyniku analiz zdecydował, że nie jest w stanie kontynuować współpracy z niektórymi klientami, w tym fundacją”.
— Na prośbę fundacji przesunęliśmy termin ostatecznego zamknięcia rachunków do końca grudnia tego roku — wyjaśnia Aleksander Lubowski, rzecznik prasowy ABN Amro.
Dowolność interpretacji
Problem wypowiedzenia przez bank umowy o prowadzenie konta może dotknąć każdego przedsiębiorcę, a wiążąca się z tym zmiana numeru rachunku to spory kłopot. Trzeba wymienić szyld, zamówić nowe wizytówki, nowe firmowe druki oraz poinformować o tym kontrahentów. Okazuje się jednak, że bank, w majestacie prawa, może wypowiedzieć umowę o świadczenie usług rachunku bankowego.
— Przede wszystkim bank może to zrobić z tzw. ważnych przyczyn. Jednak przepisy nie określają, co to pojęcie konkretnie oznacza — wyjaśnia Marek Król, partner z kancelarii White & Case.
O jakie przyczyny może chodzić w tym konkretnym przypadku?
— Zazwyczaj powodem rezygnacji banku z obsługi danego klienta są tzw. martwe rachunki. Na takim koncie firma z reguły ma niewielkie środki pieniężne i jeśli dodatkowo przez dłuższy czas nie operuje tym rachunkiem, nie lokuje tam nowych środków, to dla banku utrzymanie takiego konta jest po prostu uciążliwe — informuje Marek Król.
Konkurencja na rynku
Są też inne przyczyny. Niektóre banki podkreślają, że chcą obsługiwać tylko określoną kategorię klientów — na przykład indywidualnych. Mimo to bank nie ma prawa odmówić założenia i prowadzenia rachunku — osobie prywatnej czy przedsiębiorcy — o ile spełniają one kryteria ustalone przez prawo (kodeks cywilny i prawo bankowe) i przez sam bank. Te ostatnie wymogi są z reguły określone w regulaminach usług danego banku.
— Regulaminy są integralną częścią umowy o prowadzenie rachunku bankowego. To w nich określa się konkretne przyczyny wypowiedzenia umowy przez bank. Odpowiednie postanowienia niekiedy znajdują się w umowie między bankiem a klientem — mówi Marek Król.
O ile jednak umowy rachunku bankowego na linii klient bank można negocjować (zwłaszcza jeśli chodzi o klientów korporacyjnych), to w przypadku regulaminów jest to praktycznie niemożliwe.