Podczas piątkowego spotkania zespołu koordynacyjnego dotyczącego sytuacji na Bliskim Wschodzie premier Donald Tusk ponownie odniósł się do zaproponowanej w ostatnich dniach inicjatywy „SAFE 0 proc.”. Program został przedstawiony wspólnie przez prezydenta Karola Nawrockiego oraz prezesa Narodowego Banku Polskiego Adama Glapińskiego.
Rząd czeka na szczegóły „SAFE 0 proc.”
Szef rządu podkreślił, że jest gotowy szybko rozpocząć prace legislacyjne, jeśli tylko otrzyma szczegółowe informacje dotyczące mechanizmu finansowania programu. Jak zaznaczył, przygotowanie projektu ustawy mogłoby zająć zaledwie kilka godzin, a w przypadku szybkiego przekazania dokumentów projekt mógłby trafić do Sejmu już w najbliższych dniach.
Tusk zaznaczył również, że w sprawach dotyczących bezpieczeństwa państwa konieczna jest współpraca wszystkich instytucji publicznych. Według premiera temat finansowania zbrojeń nie powinien być elementem sporu politycznego, lecz obszarem ponadpartyjnego porozumienia.
Na czym polega propozycja „polskiego SAFE”
Propozycja „SAFE 0 proc.” zakłada utworzenie specjalnego mechanizmu finansowania wydatków obronnych o wartości 185 mld zł. W przeciwieństwie do unijnego programu SAFE, który opiera się na pożyczkach, polska wersja miałaby być finansowana przy udziale Narodowego Banku Polskiego.
Prezes NBP Adam Glapiński zapowiedział, że rozwiązanie nie wiązałoby się z żadnymi kosztami odsetkowymi. Podkreślił również, że bank centralny nie zamierza finansować programu poprzez wykorzystanie rezerw walutowych, ponieważ ich przekazanie byłoby niezgodne z obowiązującym prawem.
Zgodnie z przedstawionymi założeniami środki miałyby zostać wykreowane zgodnie z przepisami i przekazane do Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych, który odpowiada za finansowanie modernizacji polskiej armii.
Prezydent gotów zgłosić projekt ustawy
Prezydent Karol Nawrocki zapowiedział, że w razie potrzeby jest gotowy przedstawić inicjatywę ustawodawczą dotyczącą programu „SAFE 0 proc.”. Jak podkreślił, liczy na to, że rozwiązanie zostanie przyjęte przy szerokim poparciu wszystkich środowisk politycznych w parlamencie.
Zdaniem głowy państwa finansowanie modernizacji sił zbrojnych powinno być jednym z kluczowych priorytetów państwa w obecnej sytuacji międzynarodowej.
Polska największym beneficjentem unijnego SAFE
Równolegle Polska pozostaje największym beneficjentem unijnego programu pożyczkowego SAFE. Z dostępnych środków kraj może pozyskać około 43,7 mld euro, czyli blisko 200 mld zł.
Według deklaracji rządu około 89 proc. tych funduszy ma trafić do polskich firm zbrojeniowych. Pieniądze mają zostać przeznaczone na modernizację armii, wzmocnienie służb mundurowych, w tym Policji i Straży Granicznej, a także na zwiększenie bezpieczeństwa cybernetycznego państwa.