Przewodnia rola PFR

opublikowano: 19-12-2017, 22:00

Państwowy fundusz tworzy fundusz funduszy dla inwestycji kapitałowych rzędu 50-100 mln zł. Wehikuł ruszy już w przyszłym roku. Wtedy też będzie gotowa ustawa, która określi sposób działania, koordynację prac oraz hierarchię w grupie PFR

Holding, trust, syndykat, konsorcjum, koncern — do tej listy form organizacyjno- -prawnych spółek w Polsce wkrótce dojdzie kolejna. W ubiegłym tygodniu do rządu trafił projekt ustawy o instytucjach rozwoju. Pod tym dość enigmatycznym tytułem kryje się dokument, o którym mówi się od miesięcy, używając roboczej nazwy: ustawa o Polskim Funduszu Rozwoju (PFR). Znamy jej założenia.

Zobacz więcej

Paweł Borys

Marek Wiśniewski

Rada dyrektorów

Hasło PFR zazwyczaj automatycznie wywołuje skojarzenie z rządowym funduszem inwestycyjnym jako jedną spółką, podczas gdy jest to wianuszek spółek skupionych wokół PFR: Bank Gospodarstwa Krajowego, Agencja Rozwoju Przemysłu, Korporacja Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych, Polska Agencja Handlu i Inwestycji. Przewodnia rola PFR ma charakter dość umowny. Przed rokiem, w grudniu, została ogłoszona wspólna strategia instytucji współpracujących z funduszem, potem spisano umowę grupy. Wicepremier Morawiecki mówił wtedy „o uporządkowanym nadzorze kilku instytucji pod skrzydłami PFR”.

Nieformalna przewodnia rola PFR wynikała z silnego umocowania funduszu w Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju, osoby prezesa oraz wagi, jaką do wehikułu od początku przykładał Mateusz Morawiecki, jeszcze jako szef resortu rozwoju. Koncepcja primus inter pares mogła działać kojąco na ambicje prezesów spółek, ale nie zawsze ułatwiała zarządzanie grupą luźno powiązanych ze sobą instytucji. Bez ustalonej hierarchii, zależności i sposobów podejmowania decyzji PFR działał w dużej mierze na zasadzie wypracowanych relacji i chęci współpracy menedżerów. Sposób działania, koordynację prac oraz hierarchię działania grupy określa ustawa o instytucjach rozwoju, która dość jednoznacznie mówi, kto tu jest szefem czy raczej — przewodniczącym rady dyrektorów.W ramach ładu korporacyjnego powołuje ona organ zarządczy — Radę Grupy PFR. Przewodniczy jej prezes PFR, a w jej skład wchodzą prezesi instytucji rozwoju. Decyzje strategiczne podejmowane są więc kolegialnie, a rolę instytucji centralnej wspierającej prace rady pełni PFR. Ustawa określa też sposób działania grupy jako swego rodzaju federacji instytucji rozwoju. Nakłada na nie obowiązek koordynowania działań, współpracy i realizacji strategii na zasadzie uzupełniania kompetencji oraz tworzenia programów rozwojowych dla kraju. Ogólny nadzór nad całością, czyli grupą oraz strategiami rozwojowymi, ma sprawować minister rozwoju. Rozwiązania ustawy są spójne z zasadami działania Grupy Banku Światowego, Grupy KfW w Niemczech czy Grupy CDC we Francji.

3,3 mld zł kapitału

Z twardych kompetencji ustawa wprowadza możliwość dokapitalizowania PFR przez resort finansów obligacjami skarbu państwa, czyli na podobnych zasadach jak w przypadku BGK. Obecnie kapitały PFR wynoszą 1,5 mld zł, ale być może już w tym tygodniu wzrosną do 3,3 mld zł. PFR spodziewa się w tym roku rejestracji podwyższenia kapitału o 1,8 mld zł z tytułu emisji akcji. Paweł Borys, prezes instytucji, twierdzi, że na razie to wystarczy, ponieważ PFR prowadzi działalność inwestycyjną głównie za pośrednictwem funduszy inwestycyjnych dysponujących kapitałem wartości ponad 15 mld zł. Aktywa pod inwestycje, zgodnie z wcześniejszymi założeniami, mogą docelowo wzrosnąć do kilkudziesięciu miliardów po przeniesieniu do PFR Funduszu Rezerwy Demograficznej, na którego bazie ma powstać polski sovereign fund. Jest to jednak pieśń przyszłości. Na razie PFR tworzy własne fundusze. 2017 r. upłynął pod znakiem tworzenia funduszu funduszy venture capital. PFR Ventures utworzył pięć funduszy finansujących młode innowacyjne firmy, inwestując w różnej wielkości przedsięwzięcia: od małych start-upów z inwestycjami po 1-3 mln zł do średniej wielkości spółek z inwestycjami po 60 mln zł we współpracy z dużymi firmami w ramach tzw. funduszy CVC.

— Zgodnie z deklaracjami wszystkie pięć funduszy prowadzi działalność inwestycyjną, a celem programu jest dotarcie z finansowaniem do blisko 1000 przedsiębiorstw. W ostatnich 12 miesiącach odbyliśmy także ponad 70 spotkań na świecie, promując fundusz i program Start in Poland. Zależy nam na transferze know-how z zagranicy na poziomie funduszy i spółek oraz budowie sieci kontaktów, które ułatwią polskim firmom ekspansję za granicą — mówi Paweł Borys.

Fundusz growth capital

W 2018 r. PFR wystartuje z kolejnym funduszem funduszy, w którym jednostkowa wysokość inwestycji będzie już znacznie wyższa.

— Naszym celem jest budowa kompletnego i silnego rynku finansowania polskich przedsiębiorstw na każdym etapie ich rozwoju. Fundusze venture capital zapewniają finansowanie na wczesnym etapie. Na krajowym rynku inwestycyjnym mamy natomiast lukę w przypadku większych firm. Działa spora grupa międzynarodowych funduszy realizujących duże transakcje, ale brakuje funduszy koncentrujących się na średniej wielkości szybko rosnących firmach. Dlatego planujemy utworzyć w przyszłym roku fundusz funduszy przeznaczony takim inwestycjom, tzw. growth capital, gdzie mówimy o inwestycjach o wartości 50-100 mln zł w postaci podnoszenia kapitału przedsiębiorstw, udziałach mniejszościowych i aktywnym wsparciu przez fundusze spółek w realizacji ich strategii rozwoju — mówi Paweł Borys.

Obecnie sytuacja wygląda tak, że fundusze mogą uzyskać finansowanie wyłącznie za granicą w EBOR albo w EBI, a obecne fundusze głównie koncentrują się na wykupach całych firm od ich właścicieli, czyli tzw. transakcjach typu buyouts.

— Rozwój tego typu funduszy w Polsce ma wzmocnić siłę kapitałową przedsiębiorstw, które znajdują się na szybkiej ścieżce wzrostu i często natrafiają na bariery finansowe, ale ich właściciele nie są gotowi oddać kontrolę lub sprzedać w całości firmę — wyjaśnia Paweł Borys.

Na początek fundusz growth capital miałby budżet w wysokości 600 mln zł. Lewarując tę kwotę przez udział prywatnego partnera, pula do wykorzystania na inwestycje wzrośnie do 2 mld zł. Paweł Borys zapowiada, że fundusz będzie nastawiony przede wszystkim na wsparcie innowacyjnych produktów i ekspansji zagranicznej.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Eugeniusz Twaróg

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Prawo / Przewodnia rola PFR